2020 Albania: Edi Rama takes Albania closer to Latin America not EU
The International Institute for Middle East and Balkan Studies (IFIMES[1]) from Ljubljana, Slovenia, regularly analyzes developments in the Middle East, the Balkans and around the world. IFIMES has analyzed the current political situation in the Republic of Albania with respect to the parliamentary elections scheduled to take place on 25 April 2021. We bring the most important and interesting parts of the extensive analysis titled “2020 Albania: Edi Rama takes Albania closer to Latin America not EU”
Linku në origjinal i shkrimit . https://www.ifimes.org/en/9947
Instituti Ndërkombëtar për Studime në Lindjen e Mesme dhe Ballkanit (IFIMES) ka publikuar një raport për situatën aktuale në Shqipëri në lidhje me zgjedhjet parlamentare të planifikuara të zhvillohen më 25 Prill 2021.
Me titullin ‘Shqipëria 2020′ – “Edi Rama e çon Shqipërinë më afër Amerikës Latine dhe jo BE-së ” – IFIMES shkruan në raport se me ardhjen e Ramës në pushtet, Shqipëria jo vetëm që nuk ka lulëzuar, por ka ndodhur krejt e kundërta.
Ky raport e shënjon Shqipërinë si një vend ku lulëzon kanabisi që është një mjet për blerjen e votave dhe ka qenë që në vitin 2013, kohë kur në pushtet erdhi kryeministri Rama.
IFIMES përmend edhe përgjimet në Itali, për dy Ministrat e Punëve të Brendshme të njëpasnjëshëm të qeverisë Rama, Saimir Tahiri dhe Fatmir Xhafaj që kanë dhanë dorëheqjen nga pozicioni i tyre për shkak të përfshirjes së anëtarëve të familjes në trafikun e drogës.
Në rastin e parë, raporti shton se Tahiri e ka humbur edhe mandatin e tij si deputet, ndërsa Xhafaj vijon të jetë aktiv.
“Ka akuza që tregojnë se vëllai i Ramës ka qenë i lidhur me rrjetin kriminal të organizuar,”– shkruhet ndër të tjera në raport.
Në shkrim nuk lihet pa përmendur edhe rasti i dosjes ‘339’ që ka të bëjë me një duzinë CD-sh që përmbajnë biseda telefonike të përgjuara midis bandës ‘Avdyli’ dhe ministrave të PS-së, Vangjush Dakos, përfaqësuesve dhe zyrtarëve të tjerë të lartë.
Aty gjithashtu flitet për pastrim parash dhe për mënyrën se si Ilir Meta parandaloi një ‘luftë civile’.
Shkrimi i plotë:
Edi Rama po e çon Shqipërinë më afër Amerikës Latine dhe jo BE-së
Më 28 Nëntor të këtij viti, Shqipëria shënoi 108 vjetorin e shpalljes së pavarësisë. Që kur u bë një shtet sovran dhe i pavarur, Shqipëria e ka shënuar këtë ditë si “Dita e Flamurit”, e cila simbolizon unitetin e të gjithë shqiptarëve.
Sidoqoftë, situata në Shqipëri është larg çdo uniteti dhe se vendi po grumbullohet së bashku me vendet evropiane që janë politikisht të paqëndrueshme dhe të pazhvilluara. Megjithëse pritej që pas vitit 2013 dhe ardhjes së Edi Ramës, Kreut të Partisë Socialiste (PS) dhe Kryetarit të Bashkisë së Tiranës për shumë vite, në pushtet, vendi do të fillonte të lulëzonte, por e kundërta ka ndodhur.
Në dy vitet e para të mandatit të tij si Kryeministër ishin regjistruar disa ndryshime pozitive, ndërkohë që më pas pati një shpërthim në fushën e krimit (të organizuar) dhe korrupsionit.
Partitë kryesore të opozitës, pra Partia Demokratike (PD) e udhëhequr nga Lulzim Basha dhe Lëvizja Socialiste për Integrim (LSI) e udhëhequr nga Monika Kryemadhi, kanë tërhequr deputetët e tyre nga Parlamenti i Shqipërisë në shkurt të vitit 2019.
Më 30 qershor të vitit 2019 opozita bojkotoi “zgjedhjet lokale”, pasi këto të fundit u njoftuan nga regjimi i Edi Ramës dhe jo Presidenti i Republikës së Shqipërisë, Ilir Meta.
Në këto zgjedhje lokale, për shkak të bojkotit nga opozita, pjesëmarrja ishte në një nivel të ulët prej vetëm 22.96%, dhe se kryetarët e bashkive që u rekomanduan nga Rama kishin rekorde kriminale të mëparëshme.
Ndërkohë që situata në korpusin politik shqiptar ka ndryshuar. Ish-Presidenti i Kosovës, Hashim Thaçi është akuzuar nga Prokuroria Speciale në Kosovë dhe tani ndodhet në njësinë e paraburgimit në Hagë.
Për më tepër, aleati i tij i ngushtë dhe homologu i tij malazez, Milo Đukanović humbi zgjedhjet parlamentare dhe pritet që të gjykohet për veprat penale dhe krimet e luftës që ai ka kryer.
Kanabizimi i Shqipërisë si një mjet për blerjen e votuesve
Mandati i parë i Edi Ramës si kryeministër (2014-2017), Shqipëria u bë vendi kryesor për prodhimin e paligjshëm të kanabisit, tregtisë në droga të rënda dhe trafikimit të qenieve njerëzore në Evropë.
Kjo u konfirmua nga BE, Europol, Departamenti i Shtetit i SHBA dhe Kombet e Bashkuara. Besohet se fitimi i paligjshëm nga trafiku i drogës është pesë miliardë euro. Vetëm në Itali u kapën 30 ton kanabis që vinte nga Shqipëria në 2017 (viti i zgjedhjeve), ndërsa 11.3 tonë janë kapur në 2015, dhe këto dy vite kanë zënë rekorde.
Pas publikimit të disa përgjimeve në 30 janar të vitit 2019, u zbulua se dhjetra përfaqësues të Partisë Socialiste, Kryetarë të Komunave të PS dhe zyrtarë të tjerë të rangut të lartë ishin të përfshirë në bashkëpunim me rrjetet e krimit të organizuar në mënyrë që të kenë mundësi të blejnë vota, të frikësojnë votuesit, të falsifikojnë dokumentet dhe veprimtarive të tjera kriminale para dhe gjatë zgjedhjeve të përgjithshme në vitin 2017.
Kjo siguroi prova të qarta për bashkëpunimin në një nivel të lartë midis qeverisë së udhëhequr nga PS dhe trafikantëve të drogës dhe njerëzve, të cilëve Rama u ka lehtësuar bumin e prodhimit dhe tregtisë së lëndeve narkotike.
Grupet e krimit të organizuar dhe kriminelët, në këmbim të mbështetjes që i dha qeverisë në zgjedhje, fituan mbrojtje nga ana e policisë dhe nga përfaqësues politik. Mbi bazën e bisedave telefonike të përgjuara në Itali, si dhe vendimeve përfundimtare dhe detyruese të gjykatave italiane, dy Ministrat e Punëve të Brendshme të njëpasnjëshme të qeverisë Rama, Saimir Tahiri dhe Fatmir Xhafaj kanë dhënë dorëheqjen nga pozicioni i tyre për shkak të përfshirjes së anëtarëve të familjes së tyre në trafikun e drogës.
Të dhënat e prokurorisë italiane tregojnë se një pjesë e fitimit të tyre janë përdorur për blerjen e votave. Tahiri e ka humbur mandatin e tij si përfaqësues në politikë, ndërkohë që Xhafaj është ende aktiv.
Duhet të kujtohet se shumica e Partisë Socialiste fillimisht kishte refuzuar të shfuqizonte imunitetin parlamentar të Tahirit në mënyrë që ai të shmangte ndjekjen penale. Ka akuza që tregojnë se vëllai i Ramës ka qenë i lidhur me rrjetin kriminal të organizuar.
Ashtu si në rastin e presioneve në media, situata e përgjithshme në Shqipëri u përkeqësua nga një vit në tjetrin. Gazeta gjermane Bild , Zëri i Amerikës dhe BIRN ( Rrjeti Ballkanik i Gazetarisë Hulumtuese ) zhvilluan hetime të pavarura nga gazetarë dhe zbuluan ekzistencën e dy çështjeve të ndjekjes penale – ” Çështja 339 ” dhe ” Çështja 184 “.
Rasti i çështjes ‘339’ ka të bëjë me një duzinë CD-ve që përmbajnë biseda telefonike të përgjuara midis bandës Avdyli dhe ministrave të PS-së, Vangjush Dakos, përfaqësuesve dhe zyrtarëve të tjerë të lartë.
Me kërkesë të autoriteteve gjermane banda Avdyli u vu nën mbikëqyrjen e policisë në lidhje me trafikimin e drogës. Bisedat telefonike të përgjuara kanë treguar se banda Avdyli ka mbështetur drejtpërdrejt zyrtarët e Partisë Socialiste në blerjen e votave gjatë zgjedhjeve parlamentare të vitit 2017 dhe në këmbim iu dha kontrata në tenderë publik, si dhe pandëshkueshmëri dhe mbështetje politike për veprimtaritë e tyre kriminale.
Rasti i çështjes 184 tregon të njëjtën strategji të blerjes së votave të rënë dakord midis përfaqësuesve të PS dhe rrjeteve të krimit të organizuar, e cila u zbatua gjerësisht në qarkun Dibër dhe gjatë zgjedhjeve të pjesshme lokale në 2016.
Edhe pse banda Avdyli u dënua për operacionet e saj të drogës, sistemi gjyqësor nuk arriti t’i përgjigjej aspektit zgjedhor të këtyre çështjeve. Në një moment gjatë gjykimit Prokuroria ftoi Komisionerin e Zgjedhjeve të dëshmonte para gjykatës, i cili kishte vdekur më parë – Prokuroria nuk ishte në dijeni të kësaj gjëje.
A kanë dhënë ryshfet kriminelët edhe në sistemin gjyqësor?
Analistët vlerësojnë se regjimi i Edi Ramës ka rreth dy miliardë euro në dispozicion për blerjen e votave në zgjedhjet parlamentare të planifikuara të zhvillohen më 25 Prill 2021.
Pastrimi i parave dhe niveli rekord i PPP – shteti në prag të falimentimit
Duke arritur fitoren e Ramës në 2013, renditja e Shqipërisë në lidhje me pastrimin e parave u përkeqësua ndjeshëm. Sipas listës Kundër Pastrimit të Parave (AML) të botuar nga Instituti i Qeverisjes së Bazelit, ku bëhet fjalë për pastrimin e parave, Shqipëria së bashku me disa nga vendet e Evropës ndodhet e 44-ta në listë.
Për më tepër, Këshilli i Evropës, ka vërtetuar se masat e ndërmarra nga qeveria shqiptare në luftën kundër pastrimit të parave ishin joefikase dhe se qeveria duhet të rrisë përpjekjet e saj për të ardhmen në këtë drejtim.
Për më tepër, në Mars të viti 2020, Shqipëria u vu nën një monitorim të shtuar nga Organizata për Bashkëpunim Ekonomik dhe Zhvillim (OECD), që është Task Forca e Veprimit Financiar (FATF), pasi ishte në një angazhim të nivelit të lartë politik për të punuar me FATF dhe Moneyval që të forconte efektivitetin e regjimit të tij të Pastrimit të Parave (AML) dhe Luftimin e Financimit të Terrorizmit (CFT) – si një juridiksion me mangësi strategjike.
Por çfarë do të thotë kjo në praktikë?
Sipas një analize të plotë nga Iniciativa Globale Kundër Krimit të Organizuar , e cila u botua në Gusht të vitit 2020, duket se vetëm në periudhën 2017-2019 në Tiranë më shumë se 1.6 miliardë euro të pista ishin pastruar përmes sektorit të pasurive të patundshme.
Për më tepër, analiza gjithashtu tregoi se në të njëjtën periudhë rezervat valutore në Shqipëri u rritën me 3.2 miliardë €, që është nga 6.7 miliardë € në 9.9 miliardë €. Duket se statistikat zyrtare të tregtisë nuk mund të japin llogari për arsyen e një rritje të tillë të konsiderueshme, duke treguar një rritje prej vetëm 52 milion € në 2018, dhe me një shifër të ngjashme të parashikuar për vitin 2019.
Arsyeja prapa shifrave kaq të larta të përmendura më sipër mund të gjendet në zgjerimin e prodhimit dhe tregtisë së kanabisit në vend si rezultat i kriminalizimit të elitës qeverisëse të Ramës. Është tronditëse që praktika e pastrimit të parave zbatohet edhe në sferën publike.
Gjatë viteve të fundit iniciativa të shumta ekonomike u përballën me vëzhgimin ndërkombëtar dhe kundërshtimin e fortë lokal për shkak të frikës nga korrupsioni dhe pastrimi i parave. Krijimi i një agjencie të veçantë publike për investime që do të administronte investime strategjike multimilionë u përgënjeshtrua dhe u kritikua shumë nga Fondi Monetar Ndërkombëtar (FMN) dhe Banka Botërore(BB) për shkak të kornizës së paqartë ligjore që lejon rregullime të padrejta me pronën private dhe publike.
Për më tepër, Komisioni Evropian ka mohuar ashpër propozimin për një amnisti fiskale multimilionale, pasi kjo do të përfitonte fitime kriminale dhe hyrjen e tyre në ekonominë zyrtare, ndërsa Rama e ka kthyer vendin në një qendër rajonale për pastrimin e parave.
Sidoqoftë, edhe nëse këto dy iniciativa nuk kanë sukses, disa të tjera tashmë kanë pasur sukses. Për shembull, projekti i Ramës për partneritet publik-privat (PPP) me vlerë një miliard, i cili rezultoi në rritjen e borxhit publik nga 63% në 2013 në 95.7% në mes të vitit 2020.
Sipas të dhënave të Eurostat, Shqipëria ka arritur raportin më të lartë PPP-PBB në Bashkimin Evropian. Raporti shqiptar ndryshon ndjeshëm nga ai i vendeve të tjera evropiane.
Me sa duket, ekonomistët në të dy anët e spektrit politik besojnë se partneriteti publik-privat i Ramës (PPP) përbën një kërcënim serioz për stabilitetin financiar të vendit. Për më tepër, shumë kontrata janë shembuj flagrantë të abuzimeve, korrupsionit dhe pastrimit të parave.
PPP në lidhje me ndërtimin e autostradës Milot-Balldren vlen 256 milion €, që është dy herë më e lartë se standardi i Bankës Botërore. Ndërtimi i Teatrit të ri Kombëtar, duke përdorur modelin e PPP-së, është themeluar mbi një ligj anti-kushtetues.
Konkretisht, kompania përfituese u zgjodh paraprakisht me synimin për të fshehur një projekt privat të pasurive të patundshme. Për më tepër, PPP për djegien e mbeturinave do të kushtojë 430 milion €, ndërsa kompania përfituese është e vendosur jashtë vendit dhe në pronësi të një gruaje 23-vjeçare pa përvojë ose kapital.
Përfaqësuesit e shoqërisë civile dhe opozitës besojnë se partneriteti publik-privat është zgjidhja ”përfundimtare” jo vetëm për qëllime korrupsioni, por edhe për pastrim parash. Rama është bërë sundimtari i vetëm në Ballkan me të gjitha gjerat që ka bërë si “heshtjen” e medias, blerjen e votave dhe korrupsionin në shkallë të gjerë, dhe kjo gjë mund të mbarojë vetëm nëse ndërkombëtarët do të monitorojnë çdo lëvizje të tij.
Ilir Meta parandaloi një luftë civile në Shqipëri
Shqipëria është me fat që ka politikanin më me përvojë në vend Ilir Metën, në pozicionin e Presidentit të Republikës së Shqipërisë, në periudhën e vështirë me të cilën përballet vendi gjatë sundimit të regjimit të Edi Ramës.
Presidenti Meta nuk ra në asnjë prej provokimeve nga regjimi i Edi Ramës. Ai madje nuk insistoi në zgjedhjet lokale, të cilat në përputhje me Kushtetutën që ai kishte shpallur 17 tetor, pavarësisht nga fakti se zgjedhjet e paligjshme u mbajtën në 30 qershor të 2019-ës.
Si një politikan i mençur dhe me përvojë Presidenti Meta i kushtoi shumë më shumë rëndësi paqes dhe stabilitetit relativ, sepse ai nuk donte ta shtynte vendin në një luftë civile. Analistët besojnë se duke pasur parasysh situatën aktuale në Shqipëri dhe zgjedhjet e afërta parlamentare, të cilat do të zhvillohen në 25 Prill të vitit 2021, është e nevojshme që të organizohet një lëvizje mbarëkombëtare që do të bashkonte në një spektër të gjerë të subjekteve politike, dhe kryesisht qytetarëve të Shqipërisë, duhet të drejtohet nga Ilir Meta, si personi i vetëm që në këtë pikë mund të mposhtë regjimin e Edi Ramës.
Ndërsa në rrethana normale do të ishte e papërshtatshme që Presidenti i Shqipërisë të drejtojë një lëvizje mbarëkombëtare për rrëzimin e regjimit.
Nisja e regjimit të Ramës – shpëtimi për Shqipërinë
Rama nuk kishte arritur të përmbushte pritjet e qytetarëve të Shqipërisë. Në vend të kësaj, Shqipëria është bërë epiqendra e veprimtarive kriminale evropiane, dhe veçanërisht e prodhimit dhe tregtimit të drogës dhe trafikimit njerëzor.
Të ardhurat nga aktivitete të tilla të paligjshme investohen përmes ”pastrimit të parave ” në partneritete publike-private, si rezultat i asaj që Shqipëria ka nivelin më të lartë të PPP-ve në Evropë. Media e lirë, korrupsioni dhe standardi i ulët i jetesës së qytetarëve janë pamja e vërtetë e Shqipërisë.
Shteti nuk funksionon, gjë që u ilustrua më së miri në rastin e zbutjes së pasojave të tërmetit shkatërrues. Konkretisht, shteti dështoi në këtë drejtim. Shqipëria gjithashtu nuk ishte e përgatitur mirë për mbërritjen e pandemisë së Covid-19 dhe është ende në fund të renditjes evropiane se si vendet përballen me pandeminë.
Parlamenti Evropian (PE) miratoi një vendim mbi 15 kushte të reja për fillimin e bisedimeve të pranimit midis Shqipërisë dhe BE. Rama gjithashtu i ka shkaktuar dëme të pariparueshme Kosovës sepse me fillimin e historisë për aneksimin e Kosovës në Shqipëri çështja e njohjes ndërkombëtare të Kosovës është bërë e pakuptimtë.
Serbia përfitoi nga një zhvillim i tillë, pasi jo vetëm që nuk kishte pasur njohje të reja, por disa vende në të vërtetë kanë tërhequr njohjen e tyre për Kosovën. Për më tepër, Rama ka destabilizuar rajonin me fjalimin e “Shqipërisë së madhe”, në të cilën ai padashur injoroi faktet se Shqipëria është anëtare e NATO-s dhe se arkitektura e kufijve në rajon ishte finalizuar me shpalljen e pavarësisë së Kosovës. Disa qarqe të tjerë në rajon që mbështesin ide të ngjashme e mirëpritën me gatishmëri idenë e tij për një ”Shqipëri të madhe “.
Edi Rama ka gisht në të gjitha gjërat. Ai gjithashtu është i përfshirë në shitjen e operatorit të telekomit IPKO në Kosovë, i cili është në pronësi të kompanisë sllovene Telekom. Kjo është arsyeja pse në tetor të 2020-ës ai shkoi për një vizitë private në Slloveni për të diskutuar çështjen me kryeministrin slloven Janez Janša.
Edi Rama është bërë i pabesueshëm, pasi askush nuk e beson më. Ai ka tradhtuar marrëveshjen e ndërmjetësuar midis opozitës dhe qeverisë.
Më 5 qershor të 2020-ës, ambasadorët e BE-së, SHBA-së dhe MB-së mbështetën marrëveshjen politike midis shumicës qeverisëse të Ramës dhe Opozitës së Bashkuar në Shqipëri. Kompromisi i rënë dakord kishte të bënte me reformën zgjedhore, e cila ishte një nga 15 kriteret e BE-së për hapjen e procesit të negociatave.
Sidoqoftë, më 30 korrik të vitit 2020 Edi Rama shkeli marrëveshjen dhe miratoi në mënyrë të njëanshme modifikimet e Kushtetutës, e cila në të vërtetë nuk ishte befasi. Qëllimi i modifikimeve të miratuara është të ulin shanset e opozitës së bashkuar për të fituar në zgjedhjet e ardhshme që do të zhvillohen në 25 prill të 2021-it, duke parandaluar krijimin e koalicioneve parazgjedhore, ndërsa në Kosovë ligji zgjedhor ndalon krijimin e koalicioneve post-zgjedhjeve.
Për shkak të vendeve të lira në Gjykatën Kushtetuese, Presidenti shqiptar Ilir Meta refuzoi emërimet, duke respektuar kështu mendimin e Komisionit të Venecias për karakterin e tyre jo kushtetues.
Komisioneri Evropian për Fqinjësinë dhe Zgjerimin Oliver Varhelyi dhe zyrtarë të tjerë ndërkombëtarë e ftuan Ramën dhe parlamentin që të prisnin mendimin e Komisionit të Venecias.
Më 21 tetor të 2020-ës, Presidenti Meta i shkroi Komisionit të Venecias në lidhje me modifikimet arbitrare kushtetuese të Ramës. Komisioneri Evropian Varhelyi zbatoi diplomacinë dhe drejtësinë në përpjekjen e tij për të ndihmuar në zgjidhjen e nyjës politike në këtë vend të Ballkanit Perëndimor.
Ky ishte një zhvillim i mirëpritur duke marrë parasysh paraardhësit e tij partiakë pro-Ramës, të cilët gjithashtu mund të lidhen me korrupsionin. Sidoqoftë, Drejtori për Ballkanin Perëndimor në Komisionin Evropian, Genoveva Ruiz Calavera ndërhyri në Komisionin e Venecias dhe kërkoi që kërkesa e Metës të refuzohej.
Gjegjësisht, pikëpamja e saj ishte që Komisioni Evropian duhet të rekomandojë modifikime kushtetuese dhe Parlamenti Shqiptar t’i respektojë dhe veprojë sipas tyre. Kjo do të rrezikonte zgjedhjet e planifikuara për në 25 prill të 2021-it dhe pasqyron në mënyrë të përsosur argumentet publike të Ramës.
Disa anëtarë të Parlamentit Evropian shkruajtën një letër të hapur në të cilën shprehën shqetësimet e tyre më të mëdha dhe u bënë thirrje autoriteteve shqiptare që të presin mendimin e Komisionit të Venecias në mënyrë që të mos dëmtohet procesi i integrimit evropian të vendit në BE, ndërkohë që Rama vazhdoi me veprimet e tij të iniciuara më parë dhe deklaroi në 27 Tetor 2020 se ai do të refuzojë ankesat e tilla dhe në mënyrë të njëanshme do të vazhdojë me ndryshimet kushtetuese dhe modifikimet e Ligjit Zgjedhor, siç bëri në ditët në vijim.
Analistët besojnë se vrasja e të riut 25-vjeçar Klodian Rasha nga policia shqiptare, e cila shkaktoi protesta masive, demonstron shkallën e plotë të brutalitetit të regjimit të Ramës. Regjimi i Edi Ramës duhet të bëhet histori.
Sidoqoftë, në interes të paqes dhe stabilitetit është e rëndësishme që një gjë e tillë të arrihet përmes zgjedhjeve parlamentare, të cilat duhet të jenë transparente, të drejta, dhe të mos fitohen përmes blerjes së votave nga “paratë e pisëta” të mbushura nga para nga marrëveshjet politiko-kriminale-mafioze.
Është e qartë se politika aktuale e Edi Ramës e çon Shqipërinë më afër Amerikës Latine, jo BE-së. Pas largimit të Gruevskit, Thaçit dhe Đukanoviçit, ka ardhur koha për largimin e Ramës
2020 Albania: Edi Rama takes Albania closer to Latin America not EU
The International Institute for Middle East and Balkan Studies (IFIMES[1]) from Ljubljana, Slovenia, regularly analyzes developments in the Middle East, the Balkans and around the world. IFIMES has analyzed the current political situation in the Republic of Albania with respect to the parliamentary elections scheduled to take place on 25 April 2021. We bring the most important and interesting parts of the extensive analysis titled “2020 Albania: Edi Rama takes Albania closer to Latin America not EU”
2020 Albania:
Edi Rama takes Albania closer to Latin America not EU
On 28 November this year Albania marked the 108th anniversary of its proclamation of independence from the Ottoman Empire. Ever since it became a sovereign and independent state Albania has been marking this day as the “Flag Day”, which symbolizes the unity of all the Albanians.
However, the situation in Albania is a far cry from any unity, and the country lumps together with politically unstable and underdeveloped European countries.
Although it was expected that after 2013 and the arrival of Edi Rama, President of the Socialist Party (PS) and Tirana Mayor of many years, to power, the country would begin to flourish, just the opposite has happened. While in the first two years of his mandate as the prime minister some positive changes had been recorded, major shifts were subsequently made in the area of blossoming of (organized) crime and corruption.
The leading opposition parties, i.e. the Democratic Party (PD) led by Lulzim Basha and the Socialist Movement for Integration (LSI) Monika Kryemadhi, have withdrawn and have not been participating in the work of the Albanian Parliament since February 2019.
The opposition boycotted the illegal local elections[2] (30 June 2019), which were announced by Edi Rama’s regime and not the President of the Republic of Albania Ilir Meta. At these local elections, due to the boycott by the opposition, the turnout was at a level of only 22.96%, and the elected mayors had criminal records and had been sentenced for crimes.
In the meantime the political situation in the Albanian political corps has changed. Former Kosovo President Hashim Thaçiwas indicted by the Special Prosecutor’s Office at Kosovo and is now in the detention unit in The Hague, because the indictment against him was confirmed by the Kosovo Specialist Chambers (KSC-SPO). Furthermore, his close ally and associate Milo Đukanović (DPS), President of Montenegro, lost the parliamentary elections and it is expected that he will be tried for the criminal offenses and war crimes that he had committed. Rama had publicly supported Đukanović at the recent parliamentary elections in Montenegro. The only recent success of Rama is that he had logistically supported his former advisor Zoran Milanović (SDP) in his campaign to become the President of the Republic of Croatia. However, this also raises the issue of funding of Milanović’s election campaign with “dirty” Albanian money. Nevertheless, this is just one piece of the regional political-criminal octopus.
Cannabisation of Albania as a tool for purchase of voters
During Edi Rama’s first mandate as the prime minister (2014-2017), Albania became the main country for illegal production of cannabis, trade in serious drugs and human trafficking in Europe. This was confirmed by EU, Europol[3], US State Department[4] and the United Nations[5]. It is believed that the illicit profit from drug trafficking is in the area of five billion Euros. In Italy alone 30 tons of Albanian cannabis were seized in 2017 (election year), in comparison to 11.3 tons seized in 2015, which is a record with respect to the previous years.
Following the publication of official wiretaps on 30 January 2019, it was revealed that dozens of Socialist Party (PS) representatives, PS Mayors and other high ranking officials had been involved in cooperation with organized crime networks regarding the purchase of votes, intimidation of voters, forgery of documents and other criminal activities prior to and during the 2017 general elections. This provided clear evidence on collusion at a high level between the Socialist Party-led government and drug and human traffickers, which had facilitated the boom in production and trade in narcotics.
The boom was a result of massive production of cannabis on plantations by Albanian organized crime networks, which in exchange for support provided at the elections were given protection by political representatives and the police. On the basis of the Italian intercepted phone conversations, as well as final and binding decisions of Italian courts, two successive Ministers of Internal Affairs (PS), Saimir Tahiri i Fatmir Xhafaj (both of which are also representatives in the Parliament) resigned from their position because of the involvement of their family members in drug trafficking with the direct support from the ministers. Italian prosecution cases show that parts of their profit were used for purchase of votes. While Tahiri is currently in detention and has lost his mandate as a representative, Xhafaj is still active in politics. It needs to be reminded that the Socialist Party majority had initially refused to abolish Tahiri’s parliamentary immunity so that he could avoid prosecution. There are allegations indicating that Rama’s brother was connected with the organized criminal network, which had been sentenced for running the largest cocaine refinery in the Balkans. To this day not a single party official or renown criminal has been arrested in relation to such accusations.
Just like in the case of pressures on the media, the overall situation in Albania deteriorated from one year to another. The German Bild newspaper, Voice of America and BIRN (Balkan Investigative Reporting Network) conducted independent journalist investigations that revealed existence of two prosecution cases – “Case 339” and “Case 184.” Case 339 is related to a dozen CDs containing intercepted phone conversations between the Avdyli gang and PS ministers, Durrës Mayor, representatives and other senior officials. At the request of German authorities the Avdyligang was put under police surveillance in relation to trafficking of serious drugs. The intercepted phone conversations have shown that the Avdyligang has directly supported Socialist Party officials in the purchase of votes during the 2017 parliamentary elections and in return was awarded contracts at public tenders, as well as given impunity and political support for their criminal activities. Case 184 shows the same strategy of purchase of votes agreed between the PS representatives and the organized crime networks, which was extensively applied in the Dibër County and during partial local elections in 2016. Although the Avdyli gang was sentenced for its drug operations, the judicial system did not manage to respond to the elections-aspect of these cases. At one point during the trial the Prosecution invited the Election Commissioner to testify before the court. However, the Commissioner was already dead, and the Prosecution was not aware of that at the time…. Have the criminals bribed the judicial system as well?
Analysts assess that Edi Rama’s regime has around two billion Euros at its disposal for the purchase of votes at the parliamentary elections scheduled to take place on 25 April 2021.
Money laundering and record PPP level – state on the verge of bankruptcy
Following Rama’s victory in 2013, the ranking of Albania with respect to money laundering significantly worsened. According to the Anti-Money Laundering (AML) list published by the Basel Institute of Governance[6], when it comes to money laundering the Albania lumps together with the countries with the highest risk of money laundering on the European continent and is on a high (44th) position on the list. Furthermore, the Council of Europe[7], that is the Moneyvalinitiative, has established that the measures undertaken by the Albanian government in the fight against money laundering were inefficient and that the government needs to increase its future efforts in this respect. Furthermore, in March 2020 Albania was put under increased monitoring by the Organization for Economic Cooperation and Development (OECD), that is the Financial Action Task Force (FATF), after it had made a high-level political commitment to work with the FATF and Moneyval to strengthen the effectiveness of its regime of Anti-Money Laundering (AML) and Combating the Financing of Terrorism (CFT)[8]– as a jurisdiction with strategic deficiencies. However, what does this mean in practice?
According to a thorough analysis by the Global Initiative against Transnational Organized Crime, which was published in August 2020[9], it appears that in the period from 2017 to 2019 in Tirana alone more than €1.6 billion worth of dirty money was laundered through the real estate sector. Furthermore, the analysis also indicated that in the same period the foreign exchange reserves in Albania increased by €3.2 billion, that is from €6.7 billion to €9.9 billion. It seems that the official trade statistics cannot account for the reason behind such a significant increase, showing an increase of only €52 million in 2018, with a similar figure anticipated for 2019.The reason behind such high aforementioned figures can be found in the expansion of production and trade in cannabis in the country as a result of criminalization of Rama’s ruling elite. It is shocking that the practice of money laundering is applied in the public sphere as well.
Over the last few years numerous economic initiatives faced international scrutiny and strong local opposition due to fear of corruption and money laundering. Establishment of a separate public agency for investments that would manage strategic multimillion investments was refuted and highly criticized by the International Monetary Fund (IMF) and the World Bank (WB) because of the ambiguous legal framework that allows for unjust arrangements with private and public property. Furthermore, the European Commission has harshly denied the proposal for a multimillion fiscal amnesty, as it would benefit criminal profits and their entry into the official economy, while Rama has turned the country into a regional hub for money laundering. However, even if these two initiatives do not succeed, some others have already succeeded. In example, Rama’s project of public-private partnership (PPP) worth one billion, which resulted in the increase of the public debt from 63% in 2013 to 95.7% in mid-2020.
According to Eurostat data, Albania has achieved the highest PPP-GDP ratio in the European Union. As shown on the chart below, the Albanian ratio significantly differs from those of other European countries.
Apparently, economists on both sides of the political spectrum believe that Rama’s public-private partnerships (PPP) constitutes a serious threat to the financial stability of the country. Furthermore, many contracts are flagrant examples of abuses, corruption and money laundering. The PPP related to construction of the Milot-Balldren highway is worth €256 million, which is two times higher than the World Bank standard. The construction of the new National Theater, using the PPP model, was founded on an anti-constitutional law. Specifically, the benefiting company was chosen in advance with the aim of concealing a private real estate project. Furthermore, the PPP for waste burning will cost €430 million, while the benefiting company is located abroad and owned by a 23-year old women with no experience or capital. Representatives of the civil society and opposition believe that the public-private partnerships are the “ultimate” solution not just for corruption purposes, but money laundering as well. The “silencing” of the media, purchase of votes, thievish and criminal state, large-scale corruption…. Rama has factually become the latest authoritarian ruler on the Balkans – and this should result in international monitoring and pressure.
Ilir Meta prevented a civil war in Albania
Albania is fortunate to have the most experienced Albanian politician Ilir Meta in the position of the President of the Republic of Albania, in the difficult period with which the country is faced during the rule of Edi Rama’s regime. President Meta did not fall for any of the provocations by Edi Rama’s regime. He did not even insist on local elections, which pursuant to the Constitution he had announced for 17 October, despite the fact that the illegal elections had been held on 30 June 2019. As a wise and experienced politician President Meta attached much more importance to ensuring relative peace and stability, because he did not want to push the country into a civil war. Namely, ever since the introduction of the multiparty-system in 1997 Albania has been on the verge of a civil war or situations that could have caused large-scale violence.
Analysts believe that bearing in mind the current situation in Albania and the nearing parliamentary elections, which are to take place on 25 April 2021, it is necessary to organize a nation-wide movement that would bring together a broad spectrum of political subjects, and primarily citizens of Albania, which should be headed by Ilir Meta, as the only person who at this point can defeat Edi Rama’s regime. While in normal circumstances it would be inappropriate for the President of Albania to head a nation-wide movement for toppling the regime, the current extraordinary circumstances demand that from Ilir Meta.
Departure of Rama’s regime- salvation for Albania
Edi Rama had failed to fulfill the expectations of citizens of Albania. Instead of that, Albania has become the epicenter of European criminal activities, and particularly production of and trade in drugs and human trafficking. The proceeds from such illegal activities are invested through “money laundering” in public-private partnerships, as a result of what Albania has the highest level of PPPs in Europe.
Unfree media, corruption and low standard of living of citizens are the true picture of Albania. The state does not function, which was best illustrated in the case of mitigation of the consequences of the devastating earthquake. Specifically, the state failed in this respect. Albania was also not well prepared for the arrival of the Covid-19 pandemic and is still at the bottom of the European ranking on how countries cope with the Covid-19 pandemic.
The European Parliament (EP) adopted a decision on 15 new conditions for commencement of accession talks between Albania and the EU. Rama has caused irreparable damage to Kosovo because with the launching of the story about annexation of Kosovo to Albania the issue of international recognition of Kosovo has become “cemented” and pointless. Serbia benefited from such a development, as not only that there had been no new recognitions but several countries have actually withdrawn their recognition of Kosovo. Furthermore, Rama has destabilized the region with the talk of „great Albania“, in which he wittingly ignored the facts that Albania is a NATO member and that the architecture of the borders in the region had been finalized with the declaration of independence of Kosovo. Some other circles in the region that advocate similar ideas readily welcomed his idea about a “great Albania.”
Edi Rama has his fingers in all kinds of things. He is also involved in the sale of IPKO telecom operator at Kosovo, which is owned by the Slovenian Telecom. This is why in October 2020 he went for a private visit to Slovenia to discuss the issue with Slovenian Prime Minister Janez Janša (SDS).
Edi Rama has become untrustworthy, as nobody trusts him anymore. He has betrayed the agreement brokered between the opposition and the government.
On 5 June 2020, the EU, US and UK ambassadors supported the political agreement between Rama’s ruling majority and the United Opposition in Albania. The agreed compromise was related to the election reform, which was one of the 15 EU criteria for opening of the negotiation process. However, on 30 July 2020 Edi Rama violated the agreement and unilaterally adopted modifications to the Constitution, which actually was no surprise. The aim of the adopted modifications is to lower the chances of the united opposition to win at the upcoming elections that will take place on 25 April 2021 by preventing establishment of pre-election coalitions, while at Kosovo the election law prohibits establishment of post-election coalitions. Due to the vacant positions in the Constitutional Court, the Albanian President Ilir Meta refused the appointments, thus respecting the opinion of the Venice Commission on their (un)constitutional character. European Commissioner for Neighborhood and Enlargement Oliver Varhelyi and other international officials invited Rama and his parliament to wait for the opinion of the Venice Commission.
On 21 October 2020, President Meta wrote to the Venice Commission with respect to Rama’s arbitrary constitutional modifications. European Commissioner Varhelyi applied diplomacy and justness in his attempt to help untie the political Gordian knot in this Western Balkan country. This was a welcome development considering his pro-Rama partisan predecessors, who can also be linked to corruption. However, the Director for Western Balkans in the European Commission, Genoveva Ruiz Calavera intervened with the Venice Commission and asked for Meta’s request to be rejected. Namely, her view was that the European Commission should recommend constitutional modifications and the Albanian Parliament abide by and act upon them. This would imperil the elections scheduled for 25 April 2021 and mirrors perfectly Rama’s public arguments.
Several members of the European Parliament wrote an open letter in which they expressed their utmost concerns and appealed on the Albanian authorities to wait for the opinion of the Venice Commission in order not to undermine the process of European integration[10] of their country into the EU. Rama continued his previously initiated actions and stated on 27 October 2020 that he shall reject such appeals and unilaterally proceed with the constitutional changes and modifications of the Election Law, as he did in the days that followed.
Analysts believe that the assassination of the 25-years old young man Klodian Rasha by the Albanian police, which had triggered mass protests, demonstrates the full scale of brutality of Rama’s regime. Edi Rama’s regime must become history. However, in the interest of peace and stability it is important that such a thing is achieved by means of parliamentary elections, which have to be transparent, fair and just, and not be won through purchase of votes from the “black funds” filled by dirty money from political-criminal-mafia deals. It is obvious that the current policy of Edi Rama takes Albania closer to Latin America, not the EU. After the departure of Gruevski, Thaçi and Đukanović, the time has come for the departure of Rama.
Ljubljana/Tirana/Brussels/Washington, 19 December 2019
