Themie Thomai: Si i rezistova Enver Hoxhës për 13 vjet ministre

Ilda Lumani

Ruan të njëjtin autoritet në pamje si të ishte ende pjesë e dikastereve të larta. Trupdrejtë, e kujdesshme me pamjen, fl okët e lyer, një truk i lehtë dhe një fjalor i zgjedhur dhe i rrjedhshëm. Themie Thomai, ministrja e Bujqësisë për 13 vjet, vjen në një rrëfi m të veçantë në “Bulevard VIP”. Mes historive të shumta që rrëfen nga ajo kohë, vë re dhe nostalgji,
por edhe një keqardhje për prishjen e gjithçkaje që u ndërtua nga ajo si ministre. Edhe pse e vëmendshme ndaj zhvillimit të ekonomisë dhe politikës, ajo tashmë i është përkushtuar tërësisht jetës familjare për të rikuperuar kohën
e humbur gjatë rinisë së saj, kur i duhej të merrte përgjegjësi të mëdha. Që në moshën 21-vjeçare u bë kryetare kooperative. 10 vjet më pas, kur ajo ishte 31 vjeç, u thirr në Komitetin Qendror për t’ju emëruar posti i ministres së Bujqësisë, të cilin e mbajti për 13 vjet. Por, si ishte kjo eksperiencë dhe cilat ishin përplasjet e saj me Byronë. Le të ndjekim këtë rrëfi m të veçantë, së bashku…
Rinia juaj i përket viteve ‘60- ’70. Si ishte atëherë rinia dhe si e kujtoni ju sot?
Do përpiqem të them diçka nga rinia ime, e cila ka qenë edhe e bukur siç është rinia vetë e bukur, por edhe me probleme. E them këtë, sepse në moshë fare të mitur mua më ka lënë babai, më ka vdekur dhe nënës i duhej të përballonte familjen. Dhe, ndonëse ajo ishte në moshë fare të re, ne ishim dy fëmijë, motër dhe vëlla, ndaj ajo
u përball me shumë sakrifi ca, prandaj them që rinia kishte edhe gjëra të bukura, por edhe peripeci, nga ana
ekonomike; nëna duhet të mbante familjen, fëmijët…
Unë gjatë gjithë kohës sime të rinisë kam qenë aktive, më ka pëlqyer kënga, muzika, fi lmi, sporti, mësimi po se po. Kam qenë vazhdimisht me rezultate të mira, dhe të gjitha këto e bënin jetën të bukur. Dhe, nëse kishe ndonjë gjë, e harroje. Që në moshë të re unë jam marrë edhe me rininë, kam punuar shumë me rininë. Unë jam bërë në një moshë fare të re, që 21 vjeçe kryetare kooperative në Këmishtaj, gjë e cila nuk ma la ta çoja rininë time deri në fund. Kjo atëherë ishte një detyrë e vështirë, sepse kishte të bënte me jetën e shumë kooperativistëve që ishin atëherë, që duhet të realizoje prodhimin, që ata të mund të merrnin paratë. Dhe, kjo natyrisht nuk të linte kohë të merreshe me problemet e mirëfillta të rinisë apo të kënaqësisë që të jep rinia, ndaj shpejt unë hyra në hallet e punës, të drejtimit, të realizimit të planit. Në fillim nuk kam dashur, e kam refuzuar këtë punë, për vetë moshën që kisha, përvojën që nuk e kisha fare, por siç ishte në atë kohë, të thoshin që këtë detyrë do ta bësh dhe do ta bëje.
Si ndiheshit kur u jepnit urdhra punëtorëve, që mund të ishin edhe prindërit tuaj në moshë?
E kisha vështirë, sepse kisha shumë nga ata që njihja që kur isha e vogël dhe më kishin mbajtur afër, por puna e donte që të jepje dhe urdhër, të jepja një detyrë që do ta bënin. Ajo që dua të vë në dukje është se, edhe pse kam qenë e re, për çudi ata njerëz më kanë kuptuar shumë mirë. Edhe unë u kam ndenjur afër, në mënyra të ndryshme jam përpjekur të njoh psikologjinë e tyre, të heq mendimet e tyre, që ishin të lidhura fort me traditën dhe nuk u pëlqente të bëje një kapërcim të menjëhershëm në mendime. Dhe, kur ti u thoshe diçka të re, ishte pak e vështirë. Duke ndërtuar një punë të tillë, edhe pse ishte shumë e vështirë, ne si kolektiv, specialistët, kolegët e me të gjithë atje, mendoj se bëmë më të mirën që mund të bëhej në atë kohë. Nuk mund të them që ishte e shkëlqyer gjithçka, por bëmë më të mirën e mundshme për kohën. Ekonomia, për të cilën unë kam drejtuar për 10 vjet si kryetare kooperative, arriti rezultate. Prodhimi bujqësor dhe blegtoral krahasohej në atë kohë edhe me rezultatet e Europës. Ekonomia u rrit, në rendimentin e grurit, të misrit, prodhimeve të tjera bujqësore që kishte drejtim kooperativa. Ne punonim si një ekip me specialistët që kishim. Madje, kishim ngritur laboratorë për prodhimin e farnave, për prodhimin e grurit, punimin e tokave, plehërimin e tyre, dhe këto lidhje ishin me institucione shkencore. Pothuaj këtë kooperativë ne e kishim kthyer në një institucion shkencor. Pse e thashë këtë? E vura në dukje, sepse pa shkencë pa dituri, pa punë, pa dashuri, bujqësia nuk mund të ecë. Dhe, ajo punë e vështirë, kur i shtohej kënaqësia e arritjeve, e lehtësonte peshën e vështirësisë. Kjo ka qenë një shkollë shumë e madhe për mua dhe kam mendimin që edhe sot, në zgjedhjen që i bëhet administratës duhet t’i vihet përparësi kësaj. Mendoj se punonjësi para se të kalojë në administratë duhet të ketë kaluar në një stazh prodhimi, a punë tjetër që të mund të jetë në gjendje të perceptojë rregullat me njerëzit në radhë të parë, teknikat, etika, teknologjitë, që sot janë shumë më lehtë për t’i përvetësuar, mjetet e informacionit nuk mund të krahasohen me atë kohë. Dhe, them se kjo do t’i shërbejë gjithsecilit, qoftë për karrierën e tij, por do t’i bëjë mirë edhe vetes. Praktika ka rëndësi të madhe.
Ndërsa keni qenë kryetare kooperative për 10 vjet, jeta juaj personale si ka shkuar?
Unë jam martuar me tim shoq në vitin 1967, kur isha 22 vjeç. Jemi njohur të rinj, isha e fejuar kur u bëra kryetare kooperative. Bashkëshorti im ka mbaruar për mjekësi, është mjek stomatolog, kemi dy fëmijë, një vajzë dhe një djalë, tani janë të rritur. Jeta familjare (duke pasur këto presione), përsa i përket argëtimit ka qenë e kufizuar. Të gjitha hapësirat ishin të pakta dhe duhet të them që ata kanë bërë sakrifica, burri dhe fëmijët, nëna ime dhe vëllai.
Bashkëshorti juaj, si e përballonte punën tuaj dhe faktin se impenjimet tuaja familjare ishin të kufizuara?
Ne atëherë kemi pasur disa koncepte të qarta, dhe mendoj se gjëja më pozitive ka qenë që im shoq nuk ka ndërhyrë në punën time. Më ka lënë të punoj sipas rregullave të kohës, dhe kjo më ka ndihmuar të jem shumë e paanshme ndaj gjykimeve me njerëzit, me punën. E vlerësoj shumë këtë si një ndihmesë të madhe që më është ofruar nga bashkëshorti im gjatë gjithë kohës. Ai e ka pasur pak më të vështirë, sepse merrej më shumë me fëmijët dhe në atë kohë çdo gjë ishte e planifikuar, e diktuar, duhet ta realizoje. Unë çdo ditë kisha të bëja me marrëdhëniet me kooperativistët, me shtetin e kështu që nuk mund të ishe një familjare shembullore.
Por, ama në moshën 31-vjeçare ju u bëtë ministre. Si erdhi ky propozim?
Kjo ndodhi në vitin ’75, kur ne arritëm rezultate shumë të mira në prodhim dhe nga ana shkencore, të cilat sapo ishin bërë të ditura në media. Madje u bë një qendër që vinin edhe për eksperiencë në kooperativë. Në vitin ’76, krejt papritur (mua nuk më kishte shkuar kurrë mendja), më thanë që të kërkojnë në Komitetin Qendror. Mendova se do të bëhej ndonjë mbledhje për çështjen e detyrave, meqë rezultatet kishin qenë të mira dhe u nisa për në Tiranë. Në pritje ishin edhe tre shokë, që do të bëheshin zëvendësministra. Dhe, ata të thirrur si unë në Komitetin Qendror. Kur shkuam, na komunikoi vendimin Hysni Kapo dhe pastaj na thirri Enveri dhe tha: “Siç ua tha dhe Hysniu, ju jeni vendosur në këto detyra të reja”. Përsëri unë shfaqa mendimin që kjo është një detyrë shumë e vështirë dhe vet natyra e bujqësisë është e vështirë, sepse ajo lidhet edhe me kushtet klimaterikë, është delikate, e kështu që nuk mundet t’i përgjigjem kësaj detyre. Por, ai më tha: “Kjo është vendosur dhe ju duhet ta kryeni këtë detyrë”. Natyrisht u bisedua edhe për bujqësinë, si një degë e rëndësishme e ekonomisë. Unë u shqetësova shumë, se isha e papërgatitur për një gjë të tillë dhe isha mjaft e emocionuar. Nuk mund ta konceptoja si karrierë, për mua ishte detyrë dhe mendoja, a do jem e zonja ta bëj këtë apo jo. Unë si natyrë nuk marr përsipër një detyrë që nuk e bëj dot, të thoshin e ulëm në një karrige sepse ishte grua. Unë nuk luftoja për këto, unë duhet ta meritoja këtë punë. Duke u nisur nga kjo, pasi u bënë dorëzimet, fillova punën në Ministrinë e Bujqësisë.
Çfarë kujtoni nga dita e parë e punës si ministre?
Të them të drejtën, atë ditë kam qenë edhe paksa e hutuar, por më kujtohet kur erdha nga zyra, shkova për të ngrënë drekë tek restorant “Drini”, pasi familjen e kisha ende në Lushnjë. Më parë shkoj të laj duart dhe një vajzë e re (si ju) më shihte dhe më pyeti, ju jeni filania, po i thashë. E ke të vështirë, – më pyeti? E vështirë është, – i thashë, – akoma nuk e kam provuar. – Unë e di që është e vështirë, por përderisa kam qenë 10 vjet kryetare kooperative e di që do ta bëj. Ajo më tha: “Ti mos e merr me frikë, se ke tërë gratë e Shqipërisë me vete”. Më inkurajoi. Nuk ja mësova emrin, por u ndjeva e lumtur. Ishte e vështirë, sepse bujqësia ishte një institucion i rëndësishëm, mbahej një popullatë, fshat-qytet me të, punonte fuqia punëtore në industrinë e lehtë dhe ushqimore, kishte një pjesë të rëndësishme të eksportit tregtia e jashtme. Pra, ishte një detyrë me përgjegjësi që duhet ta ndiqje. Kjo, natyrisht mua më shqetësonte, më rriste përgjegjësinë më shumë, këmbënguljen, por edhe probleme shumë kishte.
Cila ka qenë dita më e vështirë si ministre?
Ka pasur shumë, po të ishte një do të ishte mirë. Sa fillova detyrën në ministri (unë fillova në datën 1 maj ’76) në datën 5 qershor ka rënë një breshër i madh që ka rrafshuar gjithë fushën e Lushnjës dhe një pjesë të fushës së Fierit. Duheshin masa të jashtëzakonshme për ta rikuperuar, jo grurin se ai iku, por për ta mbjellë misër, etj. Ishte një ngarkesë, sepse përveç emocionit, se sa kisha filluar punë, u shtua edhe kjo. Ka pasur momente të vështira për të mbajtur edhe qëndrime. Për shembull, ka qenë një herë mes të tjerave, që diskutohej se fshatarët, kooperativistët kishin në dispozicion vetëm një dynym tokë që mund ta kultivonin për nevojat e tyre. Shtrohej problemi, këta kooperativistë do të kishin fëmijë, fëmijët do të rriteshin, ata do të martoheshin dhe do të largoheshin nga trungu i familjes. Problemi shtrohej se a do të ndahej ky dynym mes tyre, apo ai që martohej duhet të merrte tokë tjetër. Dhe, unë si ministre e Bujqësisë isha që duhej të merrnin një dynym tjetër dhe me këtë pikëpamje unë shkova në qeveri, të cilën qeveria nuk ma pranoi në atë kohë.
Kush e ka kundërshtuar më shumë këtë tezë tuajën?
Ka pasur shumë, por nuk dua të merrem me emra. Nuk u pranua dhe kemi vajtur tek Byroja Politike (sepse ajo vendoste) me dy mendime, mendimi i qeverisë përballë timit. Atje, pasi dhanë mendimet dhe se çfarë mendoja unë, më bënë shumë pyetje, edhe provokuese, që çfarë është kjo, në këtë mënyrë ndahet toka. Unë u përpoqa të jepja shpjegime, që toka nuk ndahet, ata që punojnë do marrin tokë dhe do të prodhojnë për veten e tyre, dhe kjo duhej bërë. Presioni ishte shumë i madh, ç’është e vërteta.
Keni pasur frikë?
Unë nuk para kam pasur frikë, por presioni ishte i madh. Kam qenë e hapur në mendimet e mia, aq sa më lejonte koha dhe hapësira, të kuptohemi. Ky ka qenë një moment i vështirë. Më kujtohet një herë tjetër, ka qenë problemi i shtimit të sipërfaqeve që mbilleshin me sojë, një bimë vajore, që diskutohet edhe sot. Ato i kërkonin për nënproduktet, por ama donte investime të mëdha. Apo, edhe shtimi i sipërfaqeve të duhanit. Unë në atë kohë i kam kundërshtuar me argumente. Presion shumë i madh më është bërë, pse e kundërshton, kjo është direktiva. Unë u thosha që kjo nuk bëhej, pasi kërkonte teknologji, etj. Dhe, natyrisht që nuk u bë. Gjithashtu ministria e Bujqësisë nuk ishte dakord që të bëhej, tufëzimi i bagëtive. Ky ishte një gabim i madh. Kjo pasi, e zhveshi fshatarin si prodhues dhe e bëri konsumator. Atëherë u bënë konsumatorë të gjithë. Unë në një formë ose në një tjetër e kam kundërshtuar, natyrisht kam marrë edhe risqe. Kjo e dëmtui shumë blegtorinë.
Po me Enver Hoxhën keni pasur përplasje?
Për çështjen e ndarjes së tokës, që u përmenda më lart, kam pasur në fakt. Vet me atë, madje. Ka qenë diku nga vitet ’80. Unë isha për dhënien e tokës për çdo familje edhe kur ajo shtohej nga një dynym. Qeveria jo. Në mbledhje Enveri më tha: “Pse ty të ka lënë Partia që të mendosh për fshatarët”. Jo, i thashë. Unë këtë mendim kam, meqë jam në këtë fushë, pastaj si vendoset është në dorën tuaj. Natyrisht, nuk ishte e lehtë, por nuk mund të veproja dhe të thosha ndryshe, se unë e dija çfarë donte fshatari.
Një femër në një dikaster të vështirë për mbi 12 vjet? Vetëm merita e punës?
Është e vërtetë që unë kam ndenjur për një kohë të gjatë në krye të dikasterit dhe fitova një përvojë shumë të mirë. Por, unë çdo punë që marr përsipër e çoj deri në fund. E dua punën, e dashuroj punën, jetoj me të. Dhe, nuk ishte se unë i bëja hyzmetin karriges që të rrija më gjatë, nuk më kishte shkuar mendja kurrë për këtë, unë i bëja hyzmet një pune të madhe që ishte e dobishme për vendin tim. E dija vërtetë atje ku njerëzit jetonin, punonin, dhe shihja njerëz që ushqeheshin mirë dhe njerëz që ushqeheshin jo mirë. Ministria e Bujqësisë më ka bërë që unë të njoh detajet e jetës shqiptare në fshat. Kam shkelur me këmbë gjithë Shqipërinë, mund të jenë të rralla fshatrat që nuk i kam shkelur, kam fjetur në shumë shtëpi familjarësh, nga Tropoja në Konispol, kam gjetur ngrohtësinë në ata njerëz, kam gjetur dashurinë; dashuri për punën, dhe kjo më ka bërë edhe më të motivuar për punën. Mendimet dhe idetë që më jepnin më kanë ndihmuar dhe me gjithë vështirësitë që kisha, thosha po jap një kontribut aq sa mund të jepja.
Si e kujtoni atë kohë?
E kujtoj edhe me dashuri, por edhe me dhimbje, sepse shumë gjëra të bukura që u bënë në bujqësi (që ishte mundi dhe djersa e gjithë shqiptarëve, sepse të gjithë punonin për bujqësinë), u shkatërruan. Përveç gjithë atyre agrumeve që u mbollën dhe u bë një kurorë që çdo stinë të kishte frutat e veta, me ç’kam parë gjithçka është shkatërruar. Dhe, e dyta ishte sistemi i vaditjes e kullimit. 63 për qind e tokave ishin nën ujë, mbi 2000 e ca ishin rezervuare, sistemi fushor ishte i vaditur, ky sistem u cungua dhe deri diku u prish. Dhe, e treta sipas meje, gabim është që toka të shpërdorohej në mënyrë të paparë nga erozioni, sepse pritat mbrojtëse nuk ekzistojnë. Ne jemi zonë kodrinore-malore dhe pritat që ndalojnë përmbytjet e reshjeve nuk ekzistojnë më. Gjithashtu, toka po zihet nga ndërtime pa kriter, po çimentohet dhe ajo nuk pjell më. Toka është copëzuar, dhe ti nuk mundesh të aplikosh një teknologji të lartë, që prodhimi ynë të mos ishte vetëm për vendin, por edhe për eksport. Kam dëgjuar që janë bërë investime, sepse unë jetën e kam të lidhur me bujqësinë, por ato janë të pamjaftueshme. Sa më parë të fillohet si duhet një punë e mirë në bujqësi, asnjëherë nuk është vonë. Duke zhvilluar bujqësinë, do të kishte shumë njerëz në punë dhe do të luftohej papunësia.
Si është e përditshmja juaj?
E përditshmja ime…. natyrisht nuk marr pjesë në ndonjë grupim politik, kam dalë në pension prej 4 vjetësh. I jam përkushtuar familjes, se kam shumë deficite nga e kaluara. E kam ndjerë këtë dhe tani jam më e përkushtuar për fëmijët. Ata janë rritur, por kam dëshirë të jem prezente pranë tyre. Kam një nip i cili është në gjimnaz, kam një mbesë 10 vjeç dhe një të vogël që është një vjeç. Më kënaqin, më çlodhin. Takoj dhe miqtë, shokët, diskutojmë për shumë gjëra. Dhe, kështu e mbush kohën. Ndërkaq ndjek zhvillimet në vend. Nuk jam indiferente, dhe sidomos diskutimet dhe investimet që bëhen për bujqësinë i ndjek me kërshëri. Nuk ngelen pas vëmendjes edhe zhvillimet politike.

Që lart nga tribuna, sekretari i parë vazhdoi:

– Armiqtë tanë të betuar, të brendshëm e të jashtëm, qëllimisht hapin fjalë se udhëheqësi ynë i lavdishëm Enver Hoxha, qenka i sëmurë…

– Të na marrin të keqen! – u dëgjua një zë nga nga grupi i militantëve.

– Ashtu, të lumtë goja !… – aprovuan ca të tjerë.

– Por, shoku Enver Hoxha, ashtu si dhe populli ynë, janë të pavdekshëm ! – vazhdoi sekretari i parë – Ai është shendoshë e mirë dhe kuq si molla !

Qe për herë të parë që, me qëllime të paramenduara, flitej publikisht për temën tabu mbi shendetin e Enver Hoxhës.

Ne shpresojmë të shohim një Botë të mbështetur mbi Katër Liri Themelore:

E para – Lirinë e Fjalës dhe të Shprehjes.

E dyta – Të drejtën që kushdo të mundë të nderojë Zotin sipas dëshirës e besimit.

E treta – Zhdukjen e Varfërisë.

E katërta – Çlirimin nga Frika …

Franklin ROOSEVELT

( Mbi “Katër Liritë Themelore” – 6 janar 1941 )

PLAGA E VJETER E ” TIGRIT”

7 nentor 1984…

Para bustit të V.I.Leninit, në sheshin e fabrikës së çimentos me të njëjtin emër, ishin mbledhur dy-tre qind vetë. Përkujtohej 67-vjetori i revolucionit socialist të tetorit në Rusi. Sekretari i parë i komitetit të Partisë të rrethit E.Halili nisi të flasë për vazhduesen besnike të idealeve të atij revolucioni dhe PPSH-në e udhëhequr nga marksist-leninisti i shquar i epokës moderne, Enver Hoxha. Pas pak, nga rradhët ngjyrë gri të punëtorëve dikush hodhi një parrullë, duke brohoritur me sa zë që kish.

Për një çast, turma u duk sikur u shkund nga një gjumë i thellë. Punëtorët, si statuja prej argjili të mbuluara nga një cipëz pluhuri çimentoje, lëvizën nga vendi. Më pas, kur folësi kryesor, amplifikuar nga disa altoparlantë, zuri në gojë emrin e komandantit, një grup militantësh që kishin zenë vend në rreshtin e parë, nisën kengën e njohur: Enver Hoxha, o tungjatjeta !.

Që lart nga tribuna, sekretari i parë vazhdoi:

– Armiqtë tanë të betuar, të brendshëm e të jashtëm, qëllimisht hapin fjalë se udhëheqësi ynë i lavdishëm Enver Hoxha, qenka i sëmurë…

– Të na marrin të keqen! – u dëgjua një zë nga nga grupi i militantëve.

– Ashtu, të lumtë goja !… – aprovuan ca të tjerë.

– Por, shoku Enver Hoxha, ashtu si dhe populli ynë, janë të pavdekshëm ! – vazhdoi sekretari i parë – Ai është shendoshë e mirë dhe kuq si molla !

Qe për herë të parë që, me qëllime të paramenduara, flitej publikisht për temën tabu mbi shendetin e Enver Hoxhës.

E, jo vetëm në Vlorë, por kudo.

Në çdo rreth, sekretarët e parë qenë porositur që, në takimet me popullin të evidentonin gjendjen e tij të shkëlqyer shendetësore, por pa bërë as një koment tjetër. ( Në fakt, veprimi në fjalë, krahas të tjerash, qe përgjigjja ndaj një lajmi që televizioni italian kish dhenë disa ditë më parë, e në të cilin qe thenë se, sipas disa burimeve të pakonfirmuara zyrtarisht, Enver Hoxha, lideri i Shqipërisë – bastionit të fundit stalinist në Europë – ose ka vdekur ose është në grahmat e fundit nga një semundje e gjatë dhe e pashërueshme, e kjo gjë nuk i është bërë e ditur popullit ). Pas atij lajmi rrënqethës, gojët e liga kishin nisur të pëshpërisnin se Ai, i kish ditët të numëruara. Kish dalë, bile edhe fjala se, një profesor i shquar japonez, kish ardhur posaçërisht në Tiranë me avion special, për të egzaminuar gjendjen e tij të rendë.

E vërtet, me gjithë konspiracionin e jashtëzakonshëm, fjalët s’kishin dalë kot. Ne fakt, Enver Hoxhës, i kish mbetur fare pak për të jetuar.Vetëm ca muaj më parë, pikërisht në mbremjen e 16 shkurtit 1984, gjatë një takimi me sekretarët e KQ të Partisë, ai qe larguar nga salla i mbajtur për krahësh e duke hequr kembët zvarrë. Më pas, po atë darkë, ai qe goditur fort nga një atak tjetër në zemër. E alarmuar, Nexhmija kish thirrur urgjentisht mjekët e, bashkë me ta dhe Ramiz Alinë. Të nesërmen, ky i fundit kish mbledhur me ngut Byronë Politike, për t’a njoftuar mbi situatën.

Por, plaga e tigrit, qe tashmë tepër e thellë dhe e vjetër.

Ajo qe shfaqur për herë të parë qysh më 1948, gjatë një feste familjare të organizuar me rastin e Vitit të Ri. Ishte pikërisht atëhere që, Enver Hoxhës, iu shfaqën shenjat e para të diabetit. Qysh prej asaj kohe, ai s’do gëzonte kurrë shendet të mirë. Mbas egzaminimeve, mjekët i rekomanduan të bëjë më tepër kujdes e, sidomos, të mbajë regjim. Por, problemi s’qe dhe aq i lehtë. Enver Hoxha ish qejflli i madh për të ngrenë. Veçanërisht, kur qe fjala për meny me gjellë franceze, të cilat ia përgatiste një guzhinjer i cili kish jetuar shumë vite në Lion. Pa folur pastaj, për djathrat lloj-lloj që i vinin me anë të valixheve diplomatike.

Vitet kalonin …

Burri i ri dhe azgan, patriarku 53 vjeçar Enver Hoxha, i shkon vitet e jetës midis zyrës së tij bibliotekë, ” kështjella ” e vërtetë e pushtetit dhe një vargu vilash të shpërndara në të katër anët e vendit. ( … ) Por, megjithë aparencën impozante, ai s’gëzon shendetin që paraqet. Edhe mbas ndërhyrjeve të shumta e kembëngulëse të Nexhmijes, ai s’arrin dot t’a presë duhanin. Për më keq akoma, vazhdon të mos u ndahet ushqimeve e gjellëve të renda, ndërkohë që duke qenë me diabet, lypset të mbajë një dietë shumë të fortë … 1)

Në pranverën e vitit 1966, Enveri sëmuret më tej.

Tani, veç diabetit, kanë lindur dhe probleme të tjera të natyrës kardiake. Doktorët e këshillojnë të shplodhet, të bëjë pa tjetër pushim. Pas dy vjetësh, pothuajse në të njejtën periudhë, ai bëhet përsëri keq. Kësaj rradhe, mjekët e urdhërojnë të ndërrojë klimë e të shkojë për pushime në Vlorë.

1969.

Mars.

Enver Hoxha pushon në Ujë të Ftohtë.

Klima mesdhetare, me sa duket, i bën mirë. Por, rruga nga buza e detit e gjer tek vila e tij, e lodhin tepër. Në ditët e verës, ai s’mund të zbresë dot në plazh, për të bërë banjë. Atëhere, Nexhmija sugjeron që, pranë vilës të ndërtohet një pishinë. Për realizimin e asaj ideje, angazhohen posaçërisht H.Kapo e R.Alia. Pishina, nenë mbikqyrjen e ushtarëve të Gardës e Sigurimit, ndërtohet në kohë rekord. Brenda 10 ditësh. ( Ndërkohë që ai ish duke vizituar vendlindjen ). Kur kthehet nga Gjirokastra, Enveri shikon i befasuar pishinën dhe thërret me sytë e përotur e plot ngazëllim: Të rrojë Partia !. 2)

1970.

Eshtë periudha e fërkimeve të para shqiptaro-kineze.

Shqetësimet shtohen.

Edhe gjatë atij viti, gjendja e Enver Hoxhës vazhdon të keqësohet. Si pasojë e diabetit, shikimi i dobësohet më shumë e, vështirësitë për leximin e gazetave, buletinëve të lajmeve e librave, shtohen. Mjekët porosisin jashtë, syze të teknologjisë së re speciale, por pa sukses. Atëhere, vendoset që një anëtar i sekretariatit, t’i shkojë për ditë në shtëpi e t’i lexojë materialet e nevojëshme. Por, duket, se Enverit kjo s’i pëlqen. Atëhere mbetet vetëm një zgjidhje. Jashtë vendit, porositet një projektor i paisur me zmadhues figure. Kështu, shkrimet e artikujt, priten prej ndihmësit të tij e vendosen mbi aparatin zmadhues. Duket se, kështu, Enveri arrin të lexojë …

__________________________________________________ _____________________

Më 1973 ndodh edhe e papritura.

Për herë të parë, ai goditet nga një infarkt i rendë i miokardit. ( Ndërkohë që, gjithmonë e më tepër, shfaqen hapur edhe shenjat e manisë së persekutimit. Ai shikon rreth vehtes armiq e vetëm armiq ). Tetor 1973. Enver Hoxha kremton 65-vjetorin e lindjes. Vetëm pak orë, pas ceremonisë së organizuar me atë rast, ai bie plasur për tokë i goditur nga një krizë e re kardiake më e fortë se e para. Mjekët, me në krye profesorin e njohur Petrit G, i rekomandojnë përsëri pushim absolut.

Ndërkohë, Nexhmija, jep urdhër të prerë:

… për goditjen e re në zemër, duhet të vihen në dijeni, vetëm familja dhe shokët e Byrosë Politike. Të tjerët, nuk duhet të dinë asgjë, sepse, nga njera anë nuk duam të hidhërojmë zemrat e anëtarëve të Partisë e popullit e, nga ana tjetër, s’duam t’i u japim rast armiqve që të fërkojnë duart nga gëzimi… 1)

1976.

Problemi i shikimit të tij, bëhet përherë e më shqetësues. Ai pothuajse është verbuar. Atëhere, porositet jashtë një manjetofon, me të cilin ai dikton urdhëra, porosi, instruksione apo pjesë nga Kujtimet. Kasetat e regjistruara, zbardhen pastaj nga daktilografistja e tij personale.

1979.

Prill. Plaku i sëmurë, goditet përsëri në zemër. Ai, tashmë, s’arrin të lexojë as me lupë, e as me aparatin projektues zmadhues. Gjatë shëtitjeve të shkurtëra në vilat e Vlorës apo Pogradecit, ai mban rregullisht bastun. Drejtimin e Partisë, faktikisht e merr në dorë, Nexhmija. Eshtë ajo e cila, ndër të tjera, i lexon për ditë telekset e ambasadave shqiptare apo shenimet e mbajtura nga mbledhjet e Komitetit Qendror.

Gjatë daljeve të rralla në publik, fshehja e gjendjes së tij të vërtetë shendetësore, bëhet gjithmonë e më e vështirë. Kështu, gjatë zhvillimit të punimeve të Kongresit të VIII-të (1981 ), Enver Hoxha shfaqet në tribunë si një kukull prej qiriri, me buzëqeshje të ngrirë e syze me xhama shumë të trashë. Ai shqipton me zor vetëm frazat e para të raportit, pastaj leximi i tij vazhdon i regjistruar në manjetofon.

Dhjetor 1981.

Mehmet Shehu vret vehten. Plaga e tigrit derdh shkulmet e fundit të gjakut. Por, megjithatë, populli e armiqtë e Shqipërisë duhet të sigurohen se, ai është aty. Gjithmonë i gjallë e i pavdekshëm. Me shpatën xhveshur për të goditur armiqtë. Improvizohet kështu, me kujdes e sipas stilit të njohur stalinist, dalja e tij në publik. Pikërisht në Ekspozitën Kombëtare të Arteve Figurative. Por, në kronikën televizive të Lajmeve të mbremjes, megjithë truket e montazhit, s’arrihen të bëhen çudira. Në ekran, shfaqet fantazma Enver. I zbehtë, i tretur e me shikim të përhumbur. Ulur në kolltuk. Pas asaj dalje, ai do të rishfaqet përsëri, më 7 korrik 1983. Kësaj rradhe, në stadiumin Qemal Stafa, me rastin e 40-vjetorit të themelimit të Ushtrisë. Përsëri, i ngrirë si statujë e pa folur as gjysëm fjalë.

Më 28 nentor, Enver Hoxha, merr pjesë në paradën ushtarake organizuar me rastin e 40-vjetorit të çlirimit. Ajo është dhe dalja e tij e fundit në publik. I dobët, i tretur e me fytyrë që s’ngjan e tij. Me njërin krah të paralizuar e, me syrin e djathtë, të ngrirë nga ishemia cerebrare. Meqënse, nuk është në gjendje të flasë, mesazhi i tij drejtuar popullit,

nëpërmjet radios e televizionit. Ai është edhe mesazhi – testament i tij:

… Për ne, ushtarët e Partisë, s’ka gëzim më të madh se kur shohim që populli ynë është zot i fateve të veta, i gëzuar, i lumtur dhe i lirë në Shqipërinë sovrane. Në Shqipërinë e transformuar në kështjellë të pamposhtur, e cila ecën pa u lodhur në rrugën e ndërtimit të socializmit … 1)

Tigrit plak i ka ardhur fundi.

Kreshta e bardhë e flokëve, i ka renë mbi qafë si paruke. Tashmë, ai s’është veç një kadavër e pakallur në varr. Megjithatë Partia, e dëshpëruar por stoike, përpiqet të mbajë heshtje rreth shendetit të tij. Ndërkohë që, shqiptarët endé nuk dinë që, komandanti i tyre i lavdishëm, tani lëviz mbi një karrocë handikapatesh me rrota e përqesh ushtarët e gardës, duke i sharë ata me gjithfarë fjalësh të ndyra.

9 prill 1985.

Aty nga ora 09:30 e mengjezit, bisha plaset përfundimisht për tokë. Me konvulsione. Pa frymë. Me gojën mbushur plot jargë e shkumë. Ai ka marrë kështu goditjen e fundit në zemër. Asnjë ndërhyrje mjekësore, s’mund t’a kthejë më në jetë …

VDEKJA E SULLTANIT

A do të ndodhte vërtet kataklizma, atëhere kur Enver Hoxha, do të jepte shpirt ?!

A qe ai një qenie e vdekëshme si gjithë të tjerët, ndërkohë që shumë prej shqiptarëve e konsideronin eternel, si perënditë e Olimpit ? Në fund të fundit, a mund të vdiste ai, i cili qe kthyer në simbol të Shqipërisë ? Ai, emri i të cilit kendohej, glorifikohej, hymnizohej e ngrihej në qiej, për çdo ditë ? Në festa publike, private, në lindje, vdekje e martesa ?…

Më 11 prill 1985, në Komitetin e Partisë në Vlorë, dritat qenë ndezur qysh pa gdhirë. Kuadrot e larta të Partisë, shtetit e policisë, venin e vinin me vetura të cilat ecnin me shpejtësi të madhe. Në orën 07: 00, sekretari i parë thirri me urgjencë mbledhjen e aparatit. Në sallën e mbushur plot kish renë heshtje mortore. Sekretari i parë, veshur me kostum të zi, me rrathët e syve të mavijosur, me zë të dridhur e fraza të copëzuara nga emocioni, dha lajmin e kobshëm:

Më 11 prill 1985, në orën 2 e 15 minuta të mengjezit pushoi së rrahuri zemra e udhëheqësit të dashur e të lavdishëm të Partisë e popullit tonë, shokut Enver Hoxha. 2)

Ca gra klithën me të madhe, ndërsa burrat rrënkuan thellë e nxorrën shamitë. Pastaj, në sallë u krijua pështjellim e rrëmujë, por sekretari vuri qetësi e vijoi leximin e Komunikatës së KQ të PPSH e Buletinin Mjekësor, të nenëshkruar nga 8 mjekë. Në të thuhej se, vdekja, kish ndodhur fill mbas:

… disa liezoneve të forta të sistemit kolateral periferik dhe dëmtimeve në zemër, veshka e organe të tjera. ( … ) Qysh në vitin 1973, Enver Hoxha kish pësuar një infraktus të miokardit të shoqëruar me aritmi të zemrës. Në vitet më pas, evoluoi një isufiçencë e rendë koronare e cila, para një viti, u bë shkak për goditje nga ishemia cerebrare. Në mengjezin e 9 prillit, pa pritur, zemra e tij pushoi së rrahuri për shkak të infiltracioneve ventrikulare … 1)

Vdekja e Enver Hoxhës, u shoqërua me tension e alarm të pa parë në krejt udhëheqjen e Partisë. Por, për dy ditë me rradhë, ajo u mbajt e fshehtë e në sekret të madh. Pse vallë ?! Pa dyshim, për organizimin e Spektaklit të Madh të homazheve, varrimit, caktimit të zëvendësit të tij si dhe hartimit të strategjisë së vazhdimësisë. Tek njerëzit e thjeshtë, të cilet qenë mësuar me idenë se, komandanti legjendar qe i pavdekshëm, lajmi i papritur shkaktoi tronditje, konfuzion, hutim e mpirje.

( Por, megjithatë, ata që mendonin se vdekja e tij do shenonte fundin e botës, panë me habi se jeta vazhdonte si më parë e se, dielli lindte përsëri. Ndërsa, të tjerë, të cilët kishin vite e vite që prisnin me padurim fundin e tij, ishin pak a shumë të bindur se, zhdukja e Enver Hoxhës qe edhe fundi i një epoke e cila, për fat të keq, kish qenë më e zeza në historinë e saj moderne ).

Megjithë pështjellimin, udhëheqja e Partisë, nisi shpejt nga puna për ngritjen e kultit të Pavdekësisë. Mobilizimi i propagandës, shtypit e radio-televizionit me sloganin kryesor T’a kthejmë dhembjen në forcë, kish për qëllim jo vetëm forcimin e mëtejshëm të unitetit, por veçanërisht ruajtjen e përjetëshme të Ikonës. Pra, Messia vërtet kish vdekur por, ikona do të qe edhe më tej e pranishme kudo. Impozante, autoritare e sidomos e frikëshme dhe kërcenuese,në çdo çast ajo duhej t’u kujtonte njerëzve, se asgjë s’kish ndryshuar. Se, Enver Hoxha, ish gjallë e i pavdekshëm e se, ata që mendonin ndryshe, do të ndëshkoheshin brutalisht si edhe më parë …

Funeralet zyrtare u caktuan për në 15 prill. Arkivoli u vendos në hollin e ndërtesës së Kuvendit Popullor. Televizioni transmetonte për natë skena nga homazhet. Pamje histerie. Lotë, klithma e çjerrje faqesh. Në mbarë vendin, plasi një garë e shfrenuar për shkrime telegramesh, letrash, mesazhesh, rapsodish e poezish të cilat, pastaj, nëpërmjet komiteteve të Partisë në rrethe, i dërgoheshin Komitet Qendror në Tiranë. 2)

Gazeta Zëri i Popullit evokonte për ditë, figurën poliedrike e historike të udhëheqësit të pavdekshëm. Ata që patën fatin e madh të jetojnë epokën e lavdishme të Enverit, – shkruhej ndër të tjera, në një shkrim të saj – do të jenë padyshim ndër më fatlumët e të gjithë brazave që do të vijnë pas. Ne ishim, ne punuam e jetuam së bashku me të! – do të thonë ata plot krenari.

Në një letër e cila, tek mjaft militantë ngjalli ngazëllim e kërshëri te madhe, një inxhinjer kimist i cili kish mbaruar studimet në Kinë, shkruante: Në bazë të leximeve e studimeve të mia, unë i propozoj shoqes Nexhmije Hoxha dhe KQ të Partisë që, trupi i shokut Enver Hoxha të ballsamoset. Unë jam i bindur se, në të ardhmen, shkenca do të arrijë të bëjë mrekullira. Atëhere, nuk do të jetë aspak çudi që, duke përdorur elementë të materies njerëzore mund të arrihet në riprodhimin e tij fiziko – gjenetik. Do të vijë një ditë, pra, që nga materia jo e gjallë njerëzore, njerëzimi do të jetë i aftë të krijojë përsëri figurat e tij të mëdha historike. Atëhere, populli shqiptar, do të ketë sërishmi të gjallë e midis tij, të shtrenjtin e te lavdishmin, Enver Hoxha … ( Shenim i autorit )

Ndërkohë, në atmosferën e zisë kolektive, poetë e shkrimtarë të njohur e të panjohur, botuan proza e elegji, ku shprehej pikëllimi i madh për humbjen e pa zevendësueshme të njeriut më të shquar që kombi shqiptar kish lindur ndonjëherë. Ceremonia funebre u zhvillua në 15 mars. Në një ditë të zymtë e me shi. Arkivoli me trupin u vendosën mbi një shtrat topi. Në ballë të kortezhit ecnin 14 ushtarë që mbanin në duar jastëkë të kuq me dekorata. Pas tyre vinin familja e anëtarët e Byrosë Politike. Kamerat e fotoreporterët përqendroheshin vazhdimisht në grupe njerëzish që vajtonin e çirrnin faqet.

Pastaj, kortezhi u ndal, në sheshin Skendërbej.

Ndërkohë që pasardhësi i tij, Ramiz Alia, mbante fjalën e rastit, regjia e televizionit shkrinte herë pas here me imazhin e mitingut një kuadër filmik i cili, më pas, u cilësua si gjetje artistike gjeniale. Shiu binte mbi monumentin e Skenderbeut. Nga sytë dhe mjekrra e heroit kombëtar rridhnin lotë.

Ideale, apo jo ?!…

Skendërbeu qante për humbjen e birit të vet !…

Vdekja e diktatorit ngjalli reaksione edhe në ambasadat e huaja. Sepse, vërtet Enver Hoxha kish qenë në krye të një regjimi ekstrem e gjakatar, por ajo ishte vetëm njëra anë e medaljes. Ana tjetër qenë interesat gjeopolitike, të cilat për Perëndimin, kishin rendësi të veçantë. Në fund të fundit, Perëndimi s’mund të harronte se, Enver Hoxha ishte ai i cili qe shkëputur nga Bashkimi Sovjetik e kish hequr nga vendi i tij, gjithë arsenalin e raketave bërthamore, drejtuar nga Kontinenti i Vjetër.

Për këtë, ai, padyshim qe shpërblyer.

Perëndimi e shërbimet e tij sekrete, e kishin fshirë përfundimisht Shqipërinë nga planet e tyre të Luftës së Ftohtë, duke mbajtur rreth saj një indiferencë e heshtje totale, thuajse ajo s’egzistonte fare. Diktatorit, i qenë lenë kështu duart të lira, për të vazhduar qetësisht krimet e tij. Kësisoj, pa as më të voglën brerje ndërgjegjje, bile me koshiencë të plotë, Perëndimi kish kontribuar e ligjëruar me cinizëm gjakosjen e tragjedinë e një populli të tërë. 1)

Megjithatë, në botën e jashtme, ndryshe nga ç’mendohej brenda vendit, jehona e vdekjes së Enver Hoxhës qe fare e vogël. Sipas gazetës franceze Le Monde të 13 prillit 1995

… vdekja e Hoxhës ka shkaktuar pak komente zyrtare në kryeqytetet e mëdha europiane, të cilat në përgjithësi, janë mjaftuar me dërgimin e mesazheve të shkurtëra të ngushëllimit, drejtuesve të Tiranës. Kryeministri grek z.Papandreu, i cili ndikoi kohët e fundit në

Jo vetëm shkrimtari ynë i shquar Ismail Kadare i cili e ka theksuar disa herë këtë arsyetim, por edhe studjues të tjerë, në veprat e analizat e tyre kanë shtruar vazhdimisht pyetjet: Përse Perëndimi, për vite me rradhë, kish mbajur heshtje të plotë rreth shtypjes totalitare në Shqipëri ? Përse, radjoja e televizioni i një vendi fqinj siç qe Italia, e cila nuk ish as 100 km. larg në vijë ajrore nga brigjet shqiptare, mbante gjithmonë një heshtje misterioze rreth natyrës së sistemit të saj politik ? ( Ndërkohë që, Europa në përgjithësi, bente shumë zhurmë për mbrojtjen e të drejtave të njeriut dhe demaskimin e natyrës së dhunëshme të regjimeve autoritarë e komunistë të Lindjes ? ). Për ç’arsye u kontribua me aq zell që ai vend, i cili cilësohej si “bastioni i fundit i stalinizmit në Europë “, të mbetej larg çdo lloj vemendje, njëlloj sikur të ndodhej diku mes Afrikës apo Amazonës ? Pyetjet dhe misteri i tyre janë të shumta e përgjigjet mjaft të vështira. Megjithatë, me sa dukej, një gjë ishte e qartë. Në menyrë direkte apo indirekte, Europa me ” harresën ” e saj, kish ndikuar mjaft në zgjatjen e jetës së diktaturës enveriste si edhe në vuajtjet e izolimin e një populli i cili, vazhdimisht, përtej detit kish parë lirinë dhe shpëtimtarët e tij … ( Shenim i autorit )

zhvillimin e marrëdhenjeve ekonomike me Shqipërinë, ka shprehur ” hidhërimin e tij “. Po ashtu, për dërgimin e një mesazhi ngushëllues njoftoi edhe Partia Komuniste Franceze. Në Washington, departamenti i Shtetit njoftoi se, SHBA ishin të gatëshme të rifillonin një dialog vëllazëror me Shqipërinë, në se kjo e fundit do t’a kërkonte…

Ndërsa, në 12 prill, në edicionin e orës 20:00, televizioni italian dha një lajm të shkurtër të shoqëruar me imazhe, ku lideri shqiptar cilësohej si njeriu që arriti t’i nxjerrë shqiptarët nga mizerja ekstreme në një varfëri dinjitoze. Kurse, agjencia e lajmeve Hsinhua si dhe e përditëshmja e PK të Kinës Zhenminzhibao, e botuan lajmin e vdekjes së Enver Hoxhës, të shoqëruar me një fotografi të të ndjerit në madhësinë e një pulle poste të rrethuar me shirit të zi. 1)

Nga Moska, me katër rreshta të botuara në të përditëshmen Pravda dhe agjencinë e lajmeve TASS, KQ i PK Sovjetike i shprehte ngushëllimet PPSH me rastin e vdekjes së Hoxhës. 2) Diçka më tepër, i kushtoi ngjarjes shtypi jugosllav që e cilësoi ngjarjen si, fundin e epokës së Enver Hoxhës. Në të, u botua shkurtimisht biografia e tij, si edhe u theksuan konfliktet e shumta që kishin karakterizuar marrëdhënjet mes dy vendeve… 3)

Ndërkohë, Shqipërinë, e kish mbuluar zia.

Gratë u udhëzuan të mos vinin të kuq buzësh e dasmat, të shtyheshin për më vonë e të bëheshin pa muzikë. Pas vdekjes, kulti i diktatorit u bë më frenetik e gjer në absurditet ekstrem. Kështu, fill pas vdekjes, organizata e pionierëve, e ngritur sipas modelit sovjetik, u quajt Pionierët e Enverit. Pas saj, në 16 të çdo muaji tetor, ( që ish dita e tij e lindjes ) u iniciua lëvizja Java e Enverit. E, po në atë kuadër, Bashkimet Profesionale ( BPSH ), krijuan një titull të veçantë nderi për kolektivat e punonjësit e pararojës, i cili u quajt, Flamurtar i zbatimit e venjes në jetë të mësimeve të shokut Enver.

Në çdo anë të vendit, në qytete e fshatra, në çdo shkollë, uzinë, sheshe e lagje, nisën të shfaqen të ashtuquajturat Kende të Enverit.

Ato ishin edhe vendet ku do të vendosej Ikona e Shenjtë.

Regjimi po ngrinte kështu, totemet e Zotit të Ri.

Të shoqëruara kudo me stenda, parrulla, foto, slogane, nisma revolucionare e yje të mëdhenj prej betoni, të cilat mbanin mbishkrimin Enver Hoxha, 1908 – I pavdekshëm, ato u kthyen në chapelle-at e Perëndisë Enver. Por, zelli e veneracioni ndaj Zeusit, s’mbaruan me aq. Më pas, me vendim të posaçëm të KQ të Partisë, emri i Enverit iu dha njëherësh Hidrocentralit të Fierzës, Kombinatit Metalurgjik në Elbasan, Universitetit Shtetëror të Tiranës e Uzinës Traktori.

Më 1986, nga vajza e dhendëri i vetë Enver Hoxhës, u hartua projekti, e në qendër të Tiranës, nisën punimet e ndërtimit të muzeut madhështor kushtuar Prijsit të Pavdekshëm. Vendi, i caktuar për atë qëllim u rrethua me murre, panele e ushtarë të armatosur.

Një inxhinjer, i cili punoi në ndërtimin e tij, rrëfen:

… Përse Nexhmija kish preferuar ndërtimin e një muzeu e jo të një mauzoleumi ? A kish qenë ai një ” amanet” i Enverit apo vendim a zgjedhje e vetë Nexhmijes ? Ky qe vërtet mister. Për mendimin tim, ajo çka kish ndodhur në Bashkimin Sovjetik me trupin e ballsamosur të Stalinit, pa dyshim që do t’a kenë tunduar mjaft atë, duke e çuar rrjedhimisht në vendimin që, trupi i Enver Hoxhës s’duhej ballsamosur…

… Natyrisht, aso kohe asaj, as që i shkonin ndër mend ngjarjet që do të ndodhnin pesë – gjashtë vjet më vonë, por përveç një farë dyshimi dhe në saje të traditës, ajo gjykonte se trupi i tij, si do që të vinin punët, do të ish më i mbrojtur në thellësi të tokës. ( … ) Qysh në fillimin e ndërtimeve, shumë njerëz, kur panë projektin e tij, e quajtën atë ” Piramida “. (Emër i cili ka mbetur edhe sot e kësaj dite )

… Për ndërmarjen e ndërtimeve 21 dhjetori, objekti u cilësua i rendësisë së veçantë. Punohej jo vetëm ditën po dhe natën nenë dritën e projektorëve. Për ndërtimin e tij, Partia s’i kurseu milonat e dollarëve, në një kohë kur rezervat valutore të vendit ishin fare minimale. Grupe teknikësh e inxhinjerësh, u dërguan në vende të ndryshme perëndimore për të porositur e blerë pa kursim, gjithëçka që nevojitej për madhështinë dhe luksin e ” objektit “… 1)

Por, përpjekjet për mbajtjen gjallë të Enverit, vazhdonin pambarim. Më 16 tetor 1988, me rastin e 80 vjetorit të lindjes së tij, në Shqipëri u përuruan tri statuja gjigande. Njëra në Korçë, ku ai paraqitej në moshë të re, kur ish profesor në liceun francez. Tjetra në Tiranë, në moshë më burrërore, me pardesy, kostum e gravatë. Dhe, e treta, në Gjirokastër, ulur, në moshë të thyer e duke medituar.

Më 1991, bashkë me rrëzimin e diktaturës, u shembën edhe idhujt e saj, të cilët shumëkush i quante eternelë. Piramida e ngritur në kujtim të Faraon – it të Tiranës, u kthye në Qendër Kulturore si për paradoks të faktit që, edhe Enver Hoxha i pat kthyer shumë kisha e xhami në shtëpi kulture e ahengu. Objekti i parë që u hap brënda saj qe, çuditërisht, një kafene e cila u rikujtonte njerëzve se, edhe i zoti i shtëpisë ( Faraoni ), e pat filluar karrierën e tij si pronar i një pijetoreje, po në Tiranë.

… Kësisoj, jeta e fundi i Enver Hoxhës, na japin shembëllin e përkryer të një tirani totalitar aq sa edhe Stalini e Hitleri. Ashtu si edhe mësuesi i tij i adhuruar Stalini, ai vdiq në shtrat e u quajt i pavdekshëm në jetë të jetëve, ndërsa mbi varrin e tij u vendos mbishkrimi tipik totalitar, Enver Hoxha 1908 – I pavdekshëm.

Pastaj, siç ka ndodhur rëndom me historitë e tiranëve, që nga kohë të cilat s’mbahen mend, erdhi një ditë që kufoma e tij u çvarros natën e u hodh në një gropë të varrezave të Sharrës, pa i venë as edhe një gur përsipër.

Përfundimisht, me bindje të plotë themi se, jeta prej despoti e Enver Hoxhës e meriton plotësisht si Epitaf, një maksimë të njohur të Makiavelit, në të cilën thuhet se:

… janë të denuar të dështojnë me turp, mallëkim e neveri gjithë ata njerëz që shkatërrojnë fetë e përmbysin shtetet. ( … ) Gjithë armiqtë e talenteve dhe kurajos humane, të letërsisë e arteve të dobishme, të vlerave të nderuara nga qeniet njerëzore. ( … ) Pra, shkurt, gjithë ata të cilët, në aktet dhe veprimet e tyre, karakterizohen nga paudhësitë, egërsia, dhuna, injoranca, ultësia e kotësia. 2)

2) Për fat të keq, aktualisht në Shqipëri, po ndodh një tentativë diskrete për rihabiltimin e diktatorit, e cila shpesh shoqërohet me mesazhe të tilla si: “… ishte Enveri ai që udhëhoqi luftën nacional – çlirimtare, qe ai i cili krijoi një shtet të vërtetë e me autoritet, që ushqeu e ngriti lart krenarinë kombëtare, që krijoi barazi mes shtetasve, qetësi në jetën e përditëshme etj”. Ndërkohë, shumë nga ata që i përkasin brezave të shkuara, shpesh bien viktimë e kësaj propagande për të vetmen arsye se, denoncimin e diktatorit Enver Hoxha dhe epokës socialiste, e kanë përjetuar, ndër të tjera, edhe si një humbje të madhe të vetë jetës, punës e sakrificave të tyre.

Yzedin Haznedari u ridenua me 20 vjet burg ne vitin 1951 nga regjimi i atehershem. Por e motra, Duduja, sakrifikoi gjithcka. Si u betua para varrit te nenes per te mos u martuar kurre, si shiti pajen e nuserise dhe orendite shtepiake per te mbijetuar e per t’i sherbyer Yzedinit. Udhetimet e gjata drejt Burrelit 15 vjet me radhe, cesma e ndertuar ne oborr qe rrjedh lotet e vajzes beratase dhe vdekja para se vellai te lirohej nga qelia.

Berat- Yzedin Haznedari u lind ne Berat me 1919 ne nje familje te degjuar beratase. Por jeta e tij shkoi mes vuajtjesh e mundimesh, ashtu sikurse dhe jeta e se motres, Dudes, e cila deri ne vdekje i sherbeu te vellait, duke u betuar per te mos u martuar. Sakrifikoi dashurine per burgun e vellait qe per vite te tera vuajti denimin ne Burrel. Por nuk mundi ta shihte te lire. Kur Yzedini mbushi vitin e 15-te te denimit, Dude Haznedari nderroi jete pa mundur ta takonte. Yzedini, pasi perfundoi gjimnazin ne Shkoder ne vitin 1940, filloi studimet universitare ne Firence te Italise per ekonomi. Nga fundi i vitit 1942, si shume studente te tjere, kthehet ne atdhe per te dhene ndihmesen ne luften antifashiste. Ne formimin e Qeverise Demokratike provizore me 1944 ne Berat emerohet ekonomist ne seksionin e Finances ne Komitetin Ekzekutiv. Ne prill 1945 zgjidhet delegat i rinise se qytetit Berat ne Kongresin e dyte te Bashkimit te Rinise Antifashiste (BRA). Ketu fillon tragjedia e jetes. Ne dhjetor 1947 arrestohet dhe denohet me akuzen armik i popullit me 20 vjet burg. Pas nje viti arrestohet perseri, (mbase nuk u tregua mirenjohes duke i sherbyer partise si shperblim per uljen e denimit), dhe ne vitin 1951 ai denohet perseri per vuajtjen e denimit te meparshem. Yzedini vdiq ne korrik 1992. E filloi jeten si patriot antifashist, e mbylli si antikomunsit i palekundur.

Tregon kusheriri Etmir Berati

“Dudja flijoi veten ne emer te dashurise per vellain”, tregon Etmir Berati, nje i aferm i familjes. Mbi cdo kenaqesi, deshire, enderr te jetes se saj ne emer te dashurise per vellane zgjodhi vetmohimin. Zbatoi diktaturen ndaj vetes, e bindur se ne kete menyre do te lehtesonte sadopak vuajtjet e vellait te denuar dy here ne burgjet e diktatures komuniste. Bukuria e saj e rralle, fjala dhe shpirti i saj i bute,misheronte vjazen e virtytshme, Duden. Gjate pesembedhjete vjete burg qe vuajti i vellai i saj, e shnderroi per se gjalli ne nje heroine te heshtur. Ajo refuzoi disa here te behej bashkeshorte, te krijonte familjen e te lumturohej duke u bere nene. Enderronte te lumturohej shume here kur nga goja e niperve apo mbesave do te degjonte me pare fjalen halle. Ajo e ndjente dhe jeta e kishte provuar se duke u bere me pare nene, kur vellai ishte ne burg, ajo do te humbiste dicka, pak apo shume, mbase edhe gjithcka, nga dashuria e perkushtimi ndaj vellait. Ate nate dhjetori, pas asaj dite ogurzeze ne syte e saj ishte shfaqur vula e deshperimit te pashlyeshem. Dudja, kur vellai Yzedini u burgos per here te dyte me 1951, u betua mbi varrin e nenes se vet, Bules, se do te ishte nje moter e denje, por edhe nje nene e madhe. Ajo qe dikur jeta e kishte premtuar celesat e “Parajses”, tani per vite te tere do te mbante celesat e “Ferrit”, por me dinjitet. Nje nga bashkevuajteset dhe bashkeudhetaret e saj per ne burgun e Burrelit, tregon: “Pasi zbritem nga kamioni qe do te vazhdonim rrugen per ne Bulqize, marrim te perpjeten per ne qender te Burrelit. Para se te shkonim ne burg qe te rregjistronim emrat vendosem te hanim dreke ne nje restorant. Futemi te gjithe bashke dhe pa zene vend mire Dudja na thote: “hani ju, une do te kthehem pas pak”. Ajo nuk u kthye ne restorant. Ne u ngutem, dolem jashte dhe u takuam perseri me Duden. Mbante ne dore vec torbave me ushqim qe kishte sjelle per vellane, nje leter qese me molle. Sa na pa, na pyeti:- “Nga sa paguat per dreken”.- “Nga dyzet leke u pergjigjem nje zeri”.- “Kurse une tek kasaxhiu pagova pesembedhjete leke dhe me njezetepese leke qe me tepruan bleva edhe molle per Yzedinin”, shtoi. Kush doli me i fituar, une apo ju?”. Per cdo vit dymbedhjete muaj dhe per cdo muaj qindra kilometra rruge bente Dudja vajtje-ardhje nga Berati ne Durres e nga Durresi ne Burrel e gjithe ku i degedisnin te burgosurit. Niseshin qe pa gdhire, disa motra tek disa vellezer te burgosur, hipnin e ne karroceri te kamioneve apo sipas rastit ne kabine pas shoferit apo shofereve, se ata ishin te ndryshem. Ajo shkonte me shpresen se nga kamarja e asaj porte te mallkuar, ose matane brezave te rrethuar me tela me gjemba te kampit te stermundimit, nga larg do te shihte fytyren e vellait. Ajo lumturohej ku nepermjet asaj kamare apo atyre telave do te thithte buzeqeshjen e hidhur te vellait te shtrenjte. Por nuk arriti dot ta takonte te lire.

Konaku i nene Zilies, strehe per vizitoret e burgut

Ne hyrje te Burrelit nje grua e quajtur Zelie i ndihmonte here pas here udhetaret e larget. E kishte shnderruar shtepine e saj ne konak per vizitoret e burgut. Nje here ne shtepine e nene Zelies ishin grumbulluar shume bujtes. Ate nate vende per te fjetur te gjithe nuk kishte, as mbulesa. Atehere Duduja edhe pse ishte errur iu drejtua te pranishmeve qe ndodheshin ne konak: “Kete radhe me takon mua te shkoj lart ne Burrel ne hotel per te fjetur”, dhe doli. Ne te vertete thote motra Diana ajo kishte gdhire gjithe naten perjashte, mbledhur kruspull nen strehen e catise, se nuk kishte leke te flinte ne hotel.

Motra qe shet pajen per vellane

Per vite me Radhe Duduja, cdo te shtune dilte pazari, mbulontekoken me nje burulluk, shiste plackat e shtepise qilima, batanije, velenxhat, sixhadet flokjet e orendite shtepiake. Pastaj i erdhi radha pajes se saj. Ajo tashme kishte mbledhur mendjen e mbetur fillikat, te gjithe qenien e saj e pershkonte dashuria e perkushtimi ndaj te ardhmes se vellait. Kuptimi i jetes se saj permblidhej ne nje fjale te vemte, Yzedin. Duduja gjithe diten punonte me makine qepese per te siguruar shpenzimet qe duheshin per te perballuar burgun e vellait. Nuk njihte pushim, vetem kur keputeshin krahet e mpiheshin kembet, pushonte zhurma e makines.

Cezma qe rrjedh lotet e mi

Ne nje nga keto dite Duduja therret Lemanin, nje kusheriren e vet dhe i lutet. “Te ndertojne nje cezme ne oborr. Sa here ta hapni te me kujtoni. Uji qe do te rrjedhe prej saj jane lotet e mi qe kam derdhur per vellane”. Ky ishte amaneti i fundit i Duduse. Ajo u nda nga kjo bote para se vellai t’i kthente shpinen deres se burgut. Nuk arriti te realizonte endrren e saj, te shohe te vellane te lumtur ne vatren e tij familjare dhe vete te lumturohej kur t’i therrisnin halle. Ajo, duke u shkrire ne flaken e dashurise per vellane, mori me vete dhimbjen e atyre pesembedhjete vjeteve, mijera dite vetmie e nete lotesh. Dhe ne keto kalvare dashurie lotesh figura e saj u rrit deri ne nje mase heroine, por te heshtur.

——————————————————————————–

Dashnor Kaloçi

I vetmi që mundi të shpëtonte nga familja jonë në atë kohë pa u internuar, ishte ëllai im, Qaniu, i cili qëndroi në arrati nëpër male për të shpëtuar nga hakmarrja e komunistëve të cilët e kishin shpallur atë armik që pa mbaruar Lufta. Aty nga fillimi i vitit 1946, Qaniu së bashku me dy shokët e tij intelektualë të njohur që ishin diplomuar në Perëndim: Taho Baci dhe Ramadan Velmishi, u arratisën nga Shqipëria dhe u vendosën në Republikën Federale Gjermane. Në këtë kohë, vëllai tjetër, Rrushiti, pasi bëri pesë vjet internim me gjithë familjen e tij në Krujë, u lirua dhe shkoi në Patos ku filloi punë si punëtor në një nga ndërrmarjet e Naftës të asaj zonë. Por ajo punë nuk zgjati shumë se pas pak ditësh atë e nxorrën përpara kolektivit dhe i bënë një demaskim publik duke e quajtur armik dhe akuzuar si sabotator që kishte shkuar aty për të djegur puset e naftës. Në fund të asaj mbledhje kur të gjithë prisnin që Rrushitit t’i viheshin hekurat, ndodhi diçka tjetër akoma më e kobëshme. Një nga oficerët e Sigurimit me gradën e togerit (L.S.) nxorri pistoletën nga brezi dhe e qëlloi tre herë pas koke, duke e lënë Rrushitin të vdekur në vënd, aty përpara të gjithë naftëtarëve që ishin në atë mbledhje”.

Njeriu që flet dhe dëshmon për herë të parë për “Gazetën”, është 82-vjeçari Haziz Toro me banim në qytetin e Fierit, i cili rrëfen të gjithë historinë tragjike të familjes së tij me origjinë nga Kurjani i Mallakastrës, që për afro gjysëm shekulli me radhë u masakrua në mënyrën më barbare nga regjimi komunist i Enver Hoxhës. Po kush është, Haziz Toro, cila është e kaluara e familjes së tij gjatë viteve të Monarkisë së Zogut dhe në periudhën e pushtimit fashist të Shqipërisë? Përse regjimi komunist që erdhi në fuqi në fundin e vitit 1944 filloi hakmarrjen ndaj tyre dhe cili ishte fati i pjesëtarëve të asaj familje mallakastriote nga viti 1944 e deri në shëmbjen e regjimit komunist?

Torot, mbështetës të Monarkisë

Haziz Toro u lind në vitin 1920-të në fshatin Kurjan të Mallakastrës, prej nga është dhe origjina e familjes së tij. Një ndër burrat më të dëgjuar të asaj familje, ka qenë Emin Toro, i cili u lind rreth viteve 1850-të dhe pjesën më të madhe të jetës e kaloi në Turqi ku dhe u diplomua në Jurisprudencë. Në atë kohë që Emini studjoi në Turqi, po në degën e Jurisprudencës të Universitetit të Stambollit, ishte dhe një nga kushërinjtë e tij, i quajtur Salih Toro. Pas diplomimit me rezultate të shkëlqyera, Salihu u kthye në Shqipëri dhe në vitin 1921 ai u thërrit në Tiranë dhe u caktua në funksionin e Kryetarit të Degës Civile në Gjykatën e Diktimit, siç quhej Gjykata e Lartë asokohe. Në vitet e fundit të jetës, Emini u kthye në vëndlindjen e tij në Mallakastër ku dhe ndërroi jetë rreth viteve të para të shekullit të kaluar. Ai la dy djem: Rizain dhe Hazbiun, të cilët pas vdekjes së të jatit, u morën me administrimin e pasurisë së familjes së tyre që ishte mjaft e madhe. Nga të dy djemtë e Emin Toros, vetëm Rizai bëri emër të madh pasi u mor me politikë dhe në atë kohë ka qenë tepër i njohur në të gjithë krahinën e Mallakastrës. Ndërsa djali tjetër i Eminit, Hazbiu, pasi vazhdoi studimet dhe u diplomua për Financë në Turqi, gjatë viteve të Monarkisë së Zogut, shërbeu si toger i Financave në doganën e fshatit Bllatë të Prefekturës së Dibrës. Rizai që ishte dhe djali i madh i Emin Toros, pati tre djem: Rrushitin, Qaniun e Hazizin dhe të tre vëllezërit, studjuan e u diplomuan në shkollën Teknike amerikane të Harry Fultzit në Tiranë. Ndërsa pas diplomimit në atë shkollë, Qaniu me Rrushitin filluan punë të ndryshme, në fundin e viteve ’30-të, Hazizi fitoi një të drejtë studimi nga qeveria Monarkiste e asaj kohe dhe shkoi në Itali ku u regjistrua në Fakultetin e Agronomisë pranë Universitetit të Bolonjës. Por pas mbaroi vitin e parë me rezultate shumë të mira, Hazizi i ndërpreu mësimet dhe u kthye në Shqipëri, me synim për të marrë pjesë në Lëvizjen Antifashiste.

Familja Toro e gjitha me Luftën

Gjatë periudhës së Luftës, në vitet 1939-1944, e gjitha familja Toro e Kurjanit, e cila asokohe bëhej rreth 12 shtëpi, u lidh me Lëvizjen Antifashiste. Ajo familje në atë kohë kishte miqësi të ngushtë me disa nga shtëpitë e para të Mallakastrës, si atë të Bektash Bej Çorushit, Bektash Bej Cakranit, Sheh Ismail Çorushit (babai i Mehmet Shehut) Cfirët, Klosët etj. Po kështu përveç këtyre familjeve të njohura mallakastriote, familja Toro e kishte shtrirë miqësinë e saj edhe me familje të tjera të njohura si me Sefat e Lushnjes, Rexho Plakun e Konispolit, e deri me atë të Ali Maliq Agollit në Dibër. Lidhur me këto e qëndrimin e asaj familje gjatë periudhës së Luftës, 82-vjeçari Haziz Toro, dëshmon: “Që në prillin e vitit 1939-të, e gjithë familja jonë e shprehu hapur indinjatën kundër pushtimit fashist të vëndit dhe aty nga viti 1942, vëllai im Qaniu, u muar me organizimin e Grupit të Parë partizan të krahinës sonë të Mallakastrës, duke u emëruar dhe komandant i atij formacioni të armatosur. Në atë kohë në përbërje të atij grupi, u bashkuan dhe Mehmet Shehu me Xhelal Staraveckën, të cilët më pas u bënë udhëheqës kryesorë të formacioneve më të mëdha të Ushtrisë Nacional-Çlirimtare. Gjatë periudhës së Luftës, familja jonë kishte disa hasmëri të vjetra me familjen e Isa Toskës dhe ato u shtuan akoma dhe më shumë, pasi vëllai ynë, Qaniu, doli në mal në krye të Grupit të Parë partizan të Mallakastrës. Nisur nga ky fakt, IsaToska i cili kishte edhe mbështetjen e italianëve, shfrytëzoi rastin dhe na i dogji shtëpitë tona në fshatin Kurjan. Aty nga vjeshta e vitit 1943, kur Enver Hoxha denoncoi Marrëveshjen e Mukjes dhe filloi përplasja e hapur në mes forcave partizane dhe atyre nacionaliste, familja jonë u tërhoq nga Fronti dhe u distancua nga forcat partizane. Pas kësaj ne mbajtëm anën e forcave nacionaliste dhe vëllai ynë, Qaniu, qëndroi me disa forca nacionaliste ku bënte pjesë dhe Ismail Çorushi, të cilat kishin ndërprerë çdo lloj bashkëpunimi me partizanët”, kujton 82-vjeçari Haziz Toro, lidhur me periudhën e Luftës, ku familja e tij mbajti anën e forcave nacionaliste.

1945, internimi i Torove

Menjëherë pas mbarimit të Luftës, regjimi komunist që erdhi në fuqi e shpalli familjen Toro, armike dhe reaksionare, e filloi ta luftonte atë me të gjitha mënyrat. Lidhur me këtë, Haziz Toro dëshmon: ” Menjëherë pas mbarimit të Luftës, që në dhjetorin e vitit 1944, familja jonë u gjend nën terrorin e komunistët që erdhën në pushtet, të cilët menjëherë filluan hakmarrjen ndaj familjes sonë. Që në fillimin e vitit 1945, ne na internuan familjarisht në qytetin e Krujës, ku bashkë me shumë familje të tjera, na mbanin nën kontroll të vazhdueshëm. I vetmi që mundi të shpëtonte nga familja jonë në atë kohë, ishte ëllai im, Qaniu, i cili qëndroi në arrati nëpër male për të shpëtuar nga hakmarrja e komunistëve të cilët e kishin shpallur atë armik që nga viti 1943 kur ai u distancua nga partizanët dhe u bashkua me forcat nacionaliste. Pasi qëndroi disa kohë nëpër male, aty nga fillimi i vitit 1946, Qaniu së bashku me dy shokët e tij intelektualë të njohur që ishin diplomuar në Perëndim: Taho Baci dhe Ramadan Velmishi, u arratisën nga Shqipëria dhe u vendosën në Republikën Federale Gjermane. Aty nga viti 1950-të, Qaniu u inkuadrua në rradhët e Kompaninisë 4000, e cila ishte instaluar në disa kodrina në periferinë e qytetit të Mynihut. Ajo kompani që kishte një efektiv prej 4000 personash nga të gjitha vëndet e Europës Lindore, kishte dhe dy batalione me 250 shqiptarë, të cilët stërviteshin nga anglo-amerikanët për të zbarkuar në Shqipëri. Qaniu qëndroi në atë kompani deri aty nga viti 1954, kur ajo u shkri fare pas tradhëtisë që kishte bërë, Kim Filbi, agjenti britanik që punonte për sovjetikët. Pak kohë më vonë, vëllai im, Qaniu, u largua nga Gjermania dhe u vendos në SHBA-ës ku jetoi deri në vitin 1982″, kujton Haziz Toro atë kohë pas mbarimit të Luftës, kur komunistët filluan hakmarrjen ndaj familjes së tyre dhe i internuan në qytetin e Krujës.

Ekzekutimi i Qaniut në Patos

Deri aty nga viti 1950-të, familja Toro vazhdonte të qëndronte në internime së bashku me shumë familje të tjera të cilat komunistët i kishin shpallur armike dhe reaksionare. Por në vitin 1950-të, kur Qani Toro u inkuadrua në formacionet e bazave ushtarake që stërviteshin nga anglo-amerikanët për t’u hedhur si diversantë në Shqipëri, ndaj asaj familje filloi një goditje akoma dhe më e ashpër. Lidhur me këtë, Haziz Toro dëshmon: “Në fillimin e vitit 1950-të, pasi plotësuam pesë vjetëshin e parë të dënimit në internim, ne na hoqën nga Kruja dhe na internuan përsëri duke na shpërndanë nëpër vënde të ndryshme. Mua me gjithë familjen time më çuan në Kalanë e Porto-Palermos, ndërsa vëllai tjetër, Rrushiti, pasi u lirua shkoi në Patos, ku filloi punë si punëtor në një nga ndërrmarjet e Naftës të asaj zonë. Por ajo punë nuk zgjati shumë, sepse si duket iu mësua biografia që ai nuk e kishte treguar. Pas kësaj Rrushitin e nxorrën përpara kolektivit ku kishte filluar punë dhe i bënë një demaskim publik duke e quajtur armik dhe sabotator që kishte shkuar aty për të djegur puset e naftës. Në fund të asaj mbledhje kur të gjithë prisnin që Rrushitit t’i viheshin hekurat, ndodhi diçka tjetër akoma më e kobëshme. Një nga oficerët e Sigurimit të Degës së Brendshme të Mallakastrës, i cili mbante gradën e togerit, (L.S.) nxori pistoletën nga brezi dhe e qëlloi tre herë pas koke, duke e lënë Rrushitin të vdekur në vend, aty përpara të gjithë naftëtarëve që ishin në atë mbledhje. Ajo vrasje i terrorizoi të gjithë ata puntorë që i kishin mbledhur apostafat aty, por asnjëri nuk mund të reagonte pasi i gjithë vëndi ishte i rrethuar që më përpara nga forca të shumta policore”, kujton Haziz Toro, lidhur me vrasjen tragjike të vëllait të tij, Rrushitit, në fillimin e vitit 1950, kur atë e ekzekutuan barbarisht në sy të naftëtarëve në periferitë e qytezës së Patosit.

Burgoset Çezari, Qazimi e Ylviu

Vrasja barbare e Rrushit Toros në atë kohë, e rëndoi akoma dhe më shumë gjëndjen e fisit të tij, pasi të gjitha familjeve Toro që në atë kohë ishin të internuara, u përmëndej shpesh duke u thënë se kishin një njeri të pushkatuar nga Partia. Lidhur me këtë, Haziz Toro, dëshmon: “Pas vrasjes së Rrushitit, unë qëndrova i internuar në Porto-Palermo,deri në vitin 1956. Në atë vit, mua më çuan në fshatin Plug ku dhe u krijova familje duke u martuar me vajzën e Ali Maliqit (Agollit) me të cilët ne kishim miqësi të vjetër. Në atë fshat ne qëndruam të internuar deri në vitin 1967 dhe në atë vit ne na liruan nga internimi e na kthyen në fshatin tonë Kurjan. Në atë kohë aty u grumbulluam të gjitha familjet e fisit tonë që kishim qenë nëpër internime. Edhe në fshatin tonë Kurjan, ne na çuan si të internuar dhe lufta ndaj nesh ishte akoma dhe më e fortë pasi aty na njihnin të gjithë. Si rezultat i kësaj, aty nga viti 1976, regjimi komunist filloi edhe një goditje tjetër ndaj familjes sonë. Në atë vit u arrestua nipi im, Çezar Toro, (djali i Qaniut) i cili punonte në kooperativë dhe u dënua me dhjetë vjet burg politik. Pas arrestimit dhe dënimit të Çezarit, u arrestua dhe u dënua po me dhjetë vjet burg, edhe Qazim Toro, djali i kushëririt tim të parë. Hakmarrja e komunistëve ndaj familjes sonë nuk mbaroi me kaq, sepse pas tyre u arrestua dhe u dënua po me dhjetë vjet burg politik, edhe një kushëri tjetër i yni, Ylvi Toro. Ai u bashkua me Çezarin dhe Qazimin në kampin e Spaçit, ku të tre vuajtën dënimet deri aty nga viti 1986”, kujton Haziz Toro atë kohë kur u burgos, nipi i tij, Çezari dhe dy kushërinjtë e tjerë: Qazimi dhe Ylviu.

Vazhdon persekutimi i familjes

Edhe pas daljes nga burgu të Çezarit, Qazimit dhe Ylviut, persekutimi dhe lufta e klasave ndaj asaj familje të njohur mallakastriote vazhdoi përsëri deri në rrëzimin e regjimit komunist në fillimin e viteve 1990-të. Në atë kohë e gjithë familja Toro, i mbështeti pa rezerva ndryshimet demokratike që u bënë në vënd dhe djemtë e asaj familje filluan të integroheshin disi në jetën shoqërore. Në atë kohë, djali i Hazizit, Kastriot Toro, që kishte lindur në vitin 1957 dhe kishte punuar rreth 18 vjet në koperativë, me sakrifica të mëdha mundi që të shkollohej duke mbaruar studimet e larta. Lidhur me këtë, Hazizi dëshmon: “Djali im, Kastrioti, u diplomua si oficer dhe shërbeu në organet e Ministrisë së Rendit, duke u punuar si Shef-Qarkullimi dhe Shef Rendi në qytetin e Peshkopisë. Duke pasur rezultate të larta në punë, ai u dërgua dhe bëri disa specializime jashtë vëndit dhe kur u kthye u emërua me detyrën e Shefit të Komisariatit në rrethet e Mallakastrës dhe të Lushnjes. Në ato qytete ai shërbeu deri në fillimin e vitit 1977 kur filluan trazirat për shkak të rënies së firmave piramidale. Në atë kohë ai pati disa kërcënime nga bandat e armatosura që kishin mbështetjen e disa segmenteve të majta, të cilat i bënë dhe një atentat duke e qëlluar me snajper nga pallatet që ndodheshin përballë Komisariatit të Lushnjes. Kastrioti shpëtoi për mrekulli nga që ishte në një makinë të blinduar dhe pas kësaj ai u detyrua e u largua përfundimsiht nga Shqipëria së bashku me gruan e fëmijët”, e mbyll rrëfimin e tij, 82-vjeçari, Haziz Toro, lidhur me persekucionin e familjes së tij, i cili filloi që në vitin 1945 dhe për të, vazhdon ende.

Ajo ishte vetëm 25 vjeçe kur u dënua me 10 vjet burgim, por me një akuzë shumë të rëndë; armike e pushtetit. Bardha Bici, vajza e bajraktarit Gjon Marka Gjoni, e kishte vulën e vuajtjes të skalitur në origjinën e saj. Pasi vuajti dënimin, bashkë me familjen u internua deri në vitin 1990.

 30 gratë e dënuara dhe 18 të rinjtë e pushkatuar nga regjimi

30 gra të dënuara gjejmë në librin e Tomor Alikos “Genocidi mbi elitën intelektuale të kombit shqiptar”, si dhe 18 të rinj të pushkatuar që në vitet e para të çlirimit. Lista e të rinjve është më e gjatë. Janë 138 të rinj, që në kohë të ndryshme vuajtën burgimin se kishin ide jo komuniste.

Akuza
Ajo ishte vetëm 25 vjeçe kur u dënua me 10 vjet burgim, por me një akuzë shumë të rëndë; armike e pushtetit. Bardha Bici, vajza e bajraktarit Gjon Marka Gjoni, e kishte vulën e vuajtjes të skalitur në origjinën e saj. Pasi vuajti dënimin, bashkë me familjen u internua deri në vitin 1990.

➡️ Si armike të pushtetit u dënuan dhe Azize Ferhati, Dylbere Zeneli dhe Makbule Frashëri. ➡️ Për agjitacion e propagandë, një akuzë fare lehtë e përdorshme, u dënuan Shega Këlcyra, Adile Buletini, Ana Daja, Fatime Dega, Tefta Tasi, Zybejte Alizoti, Drita Ahmeti, Fatbardha Qorri, Afërdita Starja, Bice Pistuli, Beatriçe Berati dhe Behije Zdrava, që bënë relativisht nga 4 deri në 10 vjet burg.

Por pushteti nuk kursente as të vegjlit, që s’e kishin mbushur moshën.

➡️ Donika Doko, motra e Bujar Dokos, u arrestua vetëm kur ishte 14 vjeçe, por pas dy vjetësh burg u lirua me kusht për arsye të moshës.

➡️ Në listën e akuzave të grave ishte dhe ajo e tentativës për arratisje, siç u dënuan Qerime Bome dhe Jolanda Karbunara, apo Sanie Doko, e ëma e 14-vjeçares së burgosur që u dënua me akuzën si strehuese e të arratisurve.

Jashtë
Kur e kujtojnë pas kaq kohësh se si kanë jetuar në atë periudhë, mundohen ta heqin nga mendja. Të mbyllura në rrethin e pashmangshëm të kujdesit nga gjithçka e gjithkush, ato shumë halle i bluanin natë e ditë me veten.

Bashkëshortin e kishin në burg për arsyen e mirënjohur tashmë, arsyen pa arsye, agjitacion e propagandë, ndërsa të vetme duhet të përballonin presionet e frontit, spiunllëqet dhe frikën se çdo të ndodhte me fëmijët e tyre.

➡️ Liri Beliu është njëra nga gratë që kanë vuajtur mbi shpinë terrorin komunist. I shoqi, Eqerem Beliu (Mëniku) mbahej si njeriu i urtë i lagjes. Ashtu të dobët, me sytë që flisnin shumë, me zërin e avashtë, por bindës, e kujtojnë edhe sot të gjithë burrin që s’kish bërë kurrë asgjë të keqe në jetën e tij, por që mbarte një vulë nga pas, vulën e të qenurit biri i Mahmut Mënikut, i ekzekutuar me vdekje më 1946, si një nga anëtarët e Bashkimit Demokrat. Këtë fakt komunistët s’mundën ta harronin.

➡️ Eqeremi u dënua me akuzën agjitacion e propagandë. Nëna dhe gruaja e tij kishin dëgjuar për rrahje e tortura nga më të tmerrshmet në burg, madje dhe për helmime brenda qelive, dhe shoqja bashkë me nënën zemërdjegur për të dytën herë, kalonin netët pa gjumë, a thua se mund të largonin nga shtëpia ogurin e zi. Dy djemtë e tij në moshë fare të re, ndjeheshin të kërcënuar çdo ditë. I mjaftonte vetëm një sebep i vogël frontit për të të degdisur në kampe internimi apo edhe për të futur në burg me akuzën standarde. Për vite me radhë deri sa i shoqi doli nga burgu, jeta e Lirisë ishte ferri tokësor. Eqerem Mëniku u shua vitet e para të demokracisë nga një sëmundje që iu instalua në shpirt birucave çnjerëzore të komunizmit.

Kujtime
Në kujtimet e shkruara nga Agim Musta, autor i shumë librave me kujtimet rrëqethëse nga burgjet e tmerrshme të kohës së komunizmit, vjen e përshkruar vuajtja e grave të dënuara. Terrori komunist në Shqipëri nuk kurseu as gratë shqiptare, të cilat u dënuan me internime, burgje dhe deri te dënimet kapitale. Referuar kujtimeve qysh në kohën e luftës, u pushkatua në Ramicë të Vlorës më 1944, Ramize Gjebrea, një nga luftëtaret e para antifashiste, që shquhej për zgjuarsi dhe guxim.

➡️ Mbas vendosjes së diktaturës komuniste u arrestuan shumë gra, që regjimi i Enver Hoxhës i kishte vënë në shënjestër, si Drita Kosturi, e fejuara e Qemal Stafës, Musine Kokalari, Qefsere Begeja, Hava Golemi, Dhora Leka, Marije Medicina e shumë të tjera, që u dënuan me burgime të rënda. Me mijëra gra të tjera vuajtën në kampet shfarosëse të internimit, si në Tepelenë, Levan, Seman, Gradisht, Plug…

➡️ Në shtator të vitit 1951 u pushkatua anëtarja e Institutit të Shkencave të Shqipërisë, Sabahete Kasimati, nga Libohova, e diplomuar në Francë për shkencat biologjike, e akuzuar për hedhjen e bombës në ambasadën sovjetike.

➡️ Më 1956 u pushkatua Liri Gega, ish-anëtare e Komitetit Qendror të Partisë Komuniste Shqiptare gjatë kohës së luftës, megjithëse ishte shtatzënë. Gratë e burgosura mbaheshin në kushte çnjerëzore, nëpër qeli e burgjeve, duke mos përjashtuar as burgun shfarosës të Burrelit. Më 1957 ato u grumbulluan në burgun e artizanatit, në periferi të Tiranës.

Më 1961 për herë te parë u krijua në afërsi të Kuçovës kampi me punë të detyruar për gratë. Në një barakë shumë të keqe dhe mjaft të ngushtë, vendosen 60 gra të dënuara politike. Ato punonin në bujqësi e shpyllëzim. Për thyerjen më të vogël të rregullores ose mosplotësimin e normës së punës, ato lidheshin me hekura dhe torturoheshin nga gardianët.

Më 1970 kampi u shpërngul në katundin Kosovë të Dumresë, 50 km në jugperëndim të Elbasanit. Kampi ishte vendosur në një gropë që i ngjante kraterit të vullkanit, ku në verë temperaturat mbërrinin gjer në 45 gradë C. Përveç grave shqiptare, në këto kampe kishte edhe shumë gra të huaja, të martuara me burra shqiptarë, si italiane, jugosllave, ruse, hungareze, polake, gjermane, franceze, të ngarkuara me dënime të rënda. Në kampin e Kosovës mbi 110 të dënuara detyroheshin të punonin në bujqësi dhe grumbullim gurësh.

MARIE TUÇI

Lindur në 1928 në Mirditë (Orosh). Kryen studimet në shkollën e Motrave Stigmatiane, Shkodër. Ka punuar për vite me radhë në arsim. Arrestohet në ngjarjet e vitit 1949 në Mirditë. Torturohet në hetuesi dhe vdes nga torturat në vitin 1950.

MARTA DODA

Lindur në Austri, 1884, mbesë e princit Preng Bib Doda. Në 1912 krijon në Shkodër “Shoqatën e Gruas Shqiptare”. Arrestohet në vitin 1947 dhe dënohet me 12 vjet burg. Kundërshtare e vendosur e diktaturës. Lirohet në vitin 1954 në agoni të jetës së saj.

HAVA GOLEMI

Lindur në Golem më 1912. Arrestohet në vitin 1946. Akuzohej për komplot për vrasjen e Shefqet Peçit. Dënohet me 20 vjet burgim politik. E torturuan çnjerëzisht, por ajo qëndroi burrëreshë. Lirohet nga burgu në vitin 1957.

SHANISHA DOSTI

Lindur në Gjirokastër më 1922. Me arsim të mesëm. Internohet familjarisht. Arrestohet në vitin 1962 dhe dënohet me 5 vjet burgim për agjitacion e propagandë. Lirohet në vitin 1966, më pas internohet deri në vitin 1990.

RITA KOÇI (KOKA)

Lindur në Tiranë, 1932. Kryen shkollën e mesme shkëlqyeshëm, i mohohet e drejta për shkollën e lartë. Arrestohet në vitin 1951 dhe dënohet me 10 vjet burg për agjitacion e propagandë. Lirohet nga burgu në vitin 1959.

MARIE MEDICINA

Lindur në Korçë më 1925. Kreu studimet në një kolegj mjekësor në Firence, Itali. Arrestohet në vitin 1952 dhe dënohet me vdekjeë për krime kundër shtetit. I falet jeta. Dënohet me 25 vjet burgim, lirohet në vitin 1966.

MESHAN ÇINIU

Lindur në Delvinë, 1925. Gjimnaziste. Arrestohet në vitin 1952 dhe dënohet me 20 vjet burg për tentativë arratisjeje. Lirohet në vitin 1962.

Nr.3006, datë 23.11.1959

MBI AMNISTINE ME RASTIN E 15-VJETORIT TE ÇLIRIMIT TE SHQIPERISE

Me rastin e 15-vjetorit të çlirimit të Atdheut, duke marrë parasysh forcimin e mëtejshëm të rendit shoqëror dhe shtetëror të Republikës Popullore të Shqipërisë dhe me qëllim që t’u lehtësohet vuajtja e dënimit shtetasve që kanë kryer krime si dhe t’u jepet mundësia atyre për të marrë pjesë efektivisht në ndërtimin e socializmit në vendin tonë,

Presidiumi i Kuvendit Popullor, në mbështetje të nenit 58 të Kushtetutës së Republikës Popullore të Shqipërisë, me propozimin e Qeverisë.

VENDOSI:

1) Amnistohen të gjithë personat e dënuar me heqje të lirisë gjer në 5 vjet, ose me punë korrektonjëse, gjobë, humbjen e të drejtave, humbjen e nëpunësisë; ndalimin e ushtrimit të një veprimtarie të caktuar ose të një mjeshtërie, qortim shoqëror si dhe personat e dënuar me kusht.
2) Amnistohen të gjithë personat e dënuar për krime ushtarake.
3) Amnistohen të gjithë personat e dënuar që janë në moshë gjer në 16 vjeç dhe u falet gjysma e dënimit të pavuajtur personave që janë me moshë nga 16 gjer në 18 vjeç.
4) Amnistohen të gjitha gratë e dënuara që janë me moshë 45 vjeç e lart.
5) Amnistohen të gjitha gratë e dënuara, që kanë fëmijë me moshë gjer më 10 vjeç.
6) Amnistohen të gjitha gratë e dënuara që janë shtatzënë.
7) Amnistohen të gjithë të dënuarit burra që janë në moshë 60 vjeç e lart, me përjashtim të personave që kanë kryer krimet e parashikuara nga neni 77 i Kodit Penal.
8) U falet 1/4 e pjesës së dënimit të mbetur pa vajtur të gjithë personave të dënuar me më tepër se 5 vjet heqje lirie.
9) U falet 1/3 e mbetjes së dëmshpërblimit në të holla personave, të cilët në bazë të vendimit të gjykatës i detyrohen shtetit për dëmet e shkaktuara nga krimet e kryera.
10) U kthehet e drejta elektorale të gjithë personave të dënuar me humbjen e kësaj të drejte dhe që më parë e kanë vuajtur ose u është falur dënimi kryesor.
11) Pushohen ndjekjet penale për të gjitha çështjet hetimore dhe për të gjitha çështjet e pashqyrtuara nga gjykatat që kanë të bëjnë me krimet e kryera gjer në datën e shpalljes së këtij dekreti, për të cilat nga ligja parashikohet një dënim gjer në 5 vjet heqje lirie, ose çdo lloj dënimi tjetër më i butë si dhe për çështjet që kanë të bëjnë me pikat 2, 3, 4, 5, 6 dhe 7 të këtij dekreti.

PER PRESIDIUMIN E KUVENDIT POPULLOR
TE REPUBLIKES POPULLORE TE SHQIPERISE

SEKRETARI KRYETARI
Sami Baholli Haxhi Lleshi

shifrat e diktatures

GRate e denuara

1 MARIE TUÇI
2 MARTA DODA
3 HAVA GOLEMI
4 SHANISA DOSTI
5 MESHAN ÇINIU
6 AGIME PIPA
7 RITA KOÇI
8 MARIE MEDICINA
9 DRITA KOSTURI
10 VERA DEMA
11 BARDHA GJON MARKU
12 AZIZE FERHATI
13 SHEGA KËLCYRA
14 ADILE BULETINI
15 QERIME BOME (STARJA)
16 ANA DAJA
17 DYLBERE ZENELI
18 FATIME DEGA
19 JOLANDA KARBUNARA
20 MAKBULE FRASHËRI
21 TEFTA TASI
22 ZYBEJTE ALIZOTI
23 SANIE DOKO
24 DONIKA DOKO
25 DRITA AHMETI
26 FATBARDHA QORRI
27 AFERDITA STARJA
28 BICE PISTULI
29 BEATRICE BERATI
30 BEHIJE ZDRAVA

TE RINJ TE PUSHKATUAR

ISUF LAÇI
Lindur në Gur të Bardh Mat më 1926. Në vitet 1943-1944, anëtar i rinisë së Ballit Kombëtar. Më 3 nëntor ’44 pushkatohet nga partizanët.

TAQO KOÇI
Lindur në Labovë më 1922. Në vitin 1945 arrestohet si antikomunist dhe dënohet nga gjykata me pushkatim.

NAMIK MEMEQEJA
Lindur në Berat, 1922. Arrestohet në vitin 1944 dhe pushkatohet një vit më vonë. Anëtar i qarkorit të Ballit.

RESUL DALLANI
Lindur në Berat, 1923. Anëtar i qarkorit të rinisë së Ballit. Arrestohet dhe pushkatohet më 1944.

MUHAMET PRISHTINA
Djali i patriotit Jahja Prishtina, themelues i komitetit për mbrojtjen kombëtare të Kosovës, u pushkatua.

SAMI BARDHA
Sami Bardha, lindur në Konicë, më 1925. Pjesëtar i organizatës Balli Kombëtar. Më 1950 vjen në Shqipëri me mision, por kapet dhe torturohet dy vjet në hetuesi. Më 1953 e pushkatojnë.

FADIL DIZDARI
Lindur në Kavajë më 1928. Arrestohet dhe pushkatohet më 1951 me akuzën e bombës së ambasadës sovjetike.

RIZ METALIA

Lindur në Dragobi më 1941. Arrestohet më 1960 bashkë me dy vëllezërit dhe dënohet me pushkatim për shkak të arratisjes së babait.

XHELAL KOMPRENCA

Lindur në Tiranë më 1932. Arrestohet dy herë nga 10 vjet dhe më 1978 i dërgon letër Komitetit Qendror, ku quan Enver Hoxhën, diktator. Pushkatohet.

ZALO XHAMAQI

Ish-sekretar i trupit gjykues kur u dënua opozita e parë, dhe më pas u puq me Bashkimin Demokrat. U dënua me pushkatim në 1946.

ISA MENA

Arrestohet në vitin 1947 dhe dënohet me 15 vjet për tentativë arratisjeje. Në vitin 1961 tentoi sërish arratisjen, por mbeti i vrarë.

KASEM ZHUPA

Arratiset më 1945 në Itali. Pak vite më pas vjen me mision në Shqipëri, por kapet nga sigurimi dhe më 1949 dënohet me pushkatim.

VILSON BLLOSHMI

Poet dhe mësues. Arrestohet më 1977 dhe dënohet me pushkatim për poezitë e tij.

GENC LEKA

Poet dhe mësues. Arrestohet më 1977 dhe dënohet me pushkatim për poezitë e cilësuara kundra pushtetit.

AUSCHWITZI SHQIPTAR – MOS TË HARROJMË, QË MOS TË PËRSËRITET

Po bëhen tashmë afro 15 vjet demokraci dhe të vërtetat në vend që të shkojnë drejt sqarimit po ngatërrohen gjithnjë e më shumë. Një ndër të vërtetat më të dukshme, çuditërisht po vonon më shumë se gjithçka tjetër të ndriçohet. S’po meret vesh, a pat gjenocid apo jo në Shqipëri?

Këtë ende s’e kemi sqaruar. Politikanët thonë se ajo po i takoka historianëve. Mirëpo edhe këta te fundit, “krejt pa faj”, po e përcjellin tek gjuhëtarët. Them “krejt pa faj”, sepse duke i hedhur sy një fjalori dinjitoz prej mijëra faqesh të Gjuhës Shqipe, syri të ndalet tek faqja 610, ku lexon: “Gjenocid – është shfarosja e plotë a e pjesëshme e një popullsie ose e grupeve të veçanta kombëtare, që bëhet nga imperialistët për qëllime kriminale.”

Kështu del që, përderisa tek ne nuk kishte imperializëm, s’patëm as gjenocid. Mirëpo, kur i hedh një sy një tjetër fjalori, tashmë vetë ai “imperialist”, pra Garzantit të madh, syri të ndalet në faqen 743, ku lexon “Gjenocid – krimi që synon të shfarosë, me metoda të organizuara, një grup etnik apo fetar.”

Atëherë fillon e mendon disi më ndryshe.

Tashti përfundimi sikur bëhet më i lehtë, duan apo s’duan historianët e gjuhëtarët.

Çfarë ndodhi me Klerin Katolik Shqiptar?

Ja një tabelë fare e shkurtër:

Nga të gjithë ata që diktatura gjeti gjallë e në këmbë, rezulton se:

1-Janë pushkatuar 32 klerikë (14%)

2-Janë mbytur ndër tortura 25 klerikë (10%)

3-Janë Burgosur dhe internuar 122 klerikë (53%)

4-Janë detyruar të arratisen ose s’janë lejuar të kthehen në atdhe 23 klerikë (14%)

5-Janë perjashtuar nga shërbimi 13 klerikë (4%)

6-Kanë vdekur në ankth e dhimbje pjesa e mbetur 16 klerikë ( 5%)

Pra të gjithë, u asgjësuan 100%

Ndoshta s’kemi prapë gjenocid. Le ta studiojnë në të ardhmen historianët, pasi ta kenë korrigjuar fjalorin gjuhëtarët.

Ndoshta është kjo tjetra. “Nuk ka të verbër me të madh se ai që nuk do të shohë.”

E pse jo, ndoshta edhe mllefi vazhdon sërish. Madje edhe johistorianët apo jogjuhëtarët, kërcenohen se po merren me zhvarrosjen e eshtrave të të vdekurve, po ngjallin kujtimet e të vrarëve apo po baltosin dëshmorët e luftës, duke kujtuar pasluftën.

I vranë fizikisht, i baltosen moralisht, por duan t’i vrasin sërish për të dytën herë, edhe me harresën e tyre. E meqë tjerët po i harrojnë për gjithmonë, e gjatë gjithë vitit, le t’i kujtojmë ne, vetem në një ditë, në këtë që po quhet

“Dita e Kujtesës”

Çfarë ndodhi gjatë asaj diktature tëe tmerrshme 50 vjeçare?

Skenarët ishin mjaft tronditese. U zbuluan Organizata terroriste. U gjetën armë në Kisha dhe altare.U zbuluan vrasje të organizuara të aktivistëve komunistë nëpër Qela e Famulli. Çfarë nuk u gjet e nuk u zbulua. E rëndësishme është se u pushkatuan të gjithë, si ata që iu gjetën, ashtu edhe ata që i futën ato armë në Kisha e altarë; si ata që i organizuan, ashtu edhe ata që i zbuluan ato Organizata terroriste; si ata që i kryen ashtu edhe ata që i zbuluan ata “vrasje të shëmtuara” afër Qelave e Famullive.

Prandaj, s’është për t’u çuditur nëse historianët e ardhshëm do të gjejnë bashkë ata që kujtojmë e nderojmë sot, me ata që e sollën këtë ditë kujtimi.

Sa për t’ua kujtuar atyre, po përmend se, së bashku me Faustin, Dajanin e Shllakun, Gjinin, Prendushin e Harapin, Shantojën, Zadejën e Gazullin e dhjetëra e qindra tjerë do të gjejnë edhe Koci Xoxen, Mehmet Shehun e Kadri Hazbiun, Feqor Shehun, Pjerin Kçirën e Xhemal Selimin, Toger Babën, Zoi Themelin, e dhjetëra e qindra të tjerë Do të gjejnë edhe dëshmitarët që kishin punuar e luftuar aq shumë për atë çlirim vetëvrasës të Shqipërisë si, Riza Dani, Kolë Prela, Gjergj Kokoshi, D. Luigj. Pici e sa të tjerë që nuk mund ta mohonin të vërtetën dhe i dolën zot ashtu siç do të gjejë edhe ata që shpifën”. E natyrisht edhe ata, avokatët, që mjerisht deshën të mbrojnë pafajësinë e tyre, si Arshi Pipa, Paulin Pali e sa e sa të tjerë. E, do të gjejnë deri edhe sekretarët, që ashtu pafajësisht i shkruanin ato shpifje të ndyra që i çonin njerëzisht tek plutoni i pushkatimit, si Zalo Xhomaqi e shumë e shumë të tjerë, të gjithë të pushkatuar nga sistemi i tyre si armiq…

Çfare ndodhi me veprën dhe jetën e tyre?

Seminare, shkolla, teatro, shtypshkronja e biblioteka, pra gjithçka ishte krijuar e trashëguar prej qindra vitesh, u asgjësua në pak kohë. Elita më e shquar e katolicizmit shqiptar u shfaros. Bilanci është rrënqethës: Nga 4 ipeshkvinjtë ekzistues 3 u mbytën në torturat çnjerëzore, i katërti vdiq nën ankthin e izolimit, të hetimeve dhe të pushkatimeve. 7 shkrimtarët më të mëdhenj të katolicizmit shqiptar u zhdukën mizorisht njëri pas tjetrit: Atë Vinçenc Prendushi, Dom Ndre Zadeja, Atë Benardin Palaj, Dom Nikollë Gazulli, Atë Anton Harapi, Dom Lazër Shantoja e Atë Gjon Shllaku. Të shtatë u torturuan siç nuk mund të përshkruhet. E ky ishte vetëm fillimi.

Sapo kishte nisur ajo tragjedi e masakër, që siç do të shprehej zoti Sami Repishti: “Për katolikët shqiptarë nuk merr kuptimin e vërtetë e të plotë nëse nuk pohohet publikisht nga të gjithë e me bindje se nga 94 famullitarë të rregullt e 93 ndihmës – gjatë viteve 1944-49 u vranë, u torturuan e u burgosën 7 ipeshkvinj, 60 famullitarë, 30 etër françeskanë, 13 etër jezuitë, 10 seminaristë etj”. e më tej: “Tortura nuk ka kuptimin e plotë në qoftë se nuk kujtohen fjalët që tha në burg Pandi Kristo: “Ato Lleshrat e Prengrat i kemi vrarë faj e pafaj vetëm sepse kanë qenë katolikë. Ata po, kanë të drejtë të ankohen”.

E, natyrisht, jo pa ndëshkimin e vet, mbetën edhe Klerikët e nderuar të besimeve tjera. Visarion Xhuvani e Irene Banushi, udhëheqësit simbol të besimit ortodoks thanë kaq shumë me jetën e vdekjen e tyre.

Kapitull të rëndë e të pafund kanë edhe myslimanët bektashinj. Jo pa ndëshkim mbetën edhe mjaft sunitë. Hafiz Ali Tare, Hafiz Dërguti e sa të tjerë lidhën miqësi të përjetshme ndërfetare, pikërisht në ditët e vështira të tmerrit komunist.

Vetëm disa therime nga ajzbergu shqiptar!

Meqë jemi në këtë “Ditë Kujtese” le të kujtojmë vetëm disa therime nga ajzbergu i madh i vuajtjes shqiptare, vetëm disa :

Imz. Nikollë Dedën, e torturuan kaq tepër sa, kur e kthejnë nga torturat, shoku i qelisë nuk e njeh. Atëherë ai në gjithë atë siklet, me ironi i thotë: “Nuk po me njeh? E pra, mos harro se dikur kam pasë qenë Dom Nikollë Deda”. Me plagë në gjithë trupin, nuk mund të qëndronte në këmbë, por e lidhën për hatlla, deri ditën e pushkatimit. Atë Mati Prendushit, kur kërkoi pak ujë, i tharë etje, kushedi sa ditë pa pirë, i mbyllur në nevojtoren e sigurimit, i japin të pijë urinën që ai sapo kishte bërë në një gotë. Po këtë gjë, e kishin bërë edhe me Imzot Gjinin. Atë Frano Kiri, përfiton prej një polici “të mirë”, dhe ulet e njomë buzët me ujin e mbetur ndër pllakat e nevojtores. E lidhin me një të vdekur fytyrë për fytyrë. E zgjidhën pas tri ditësh, kur filloi të dekompozohet kufoma. Atë Çiprian Nikës, mbas dy ditësh pa gjumë i thyejnë këmbën, të cilën nuk e ndien fare, deri sa i vjen në ndihmë dhe e kthen në jetë Dr. Frederik Shiroka. Imzot Frano Gjini, lihet disa ditë i lidhur për ullinjtë e oborrit dhe vetëm kur varet për vdekje, e hedhin në një nevojtore ku ujërat e zeza kishin dalë sipër gadi 10-15 cm. Aty e lanë me ditë të tëra. Dom Mark Hasit, Nesti Kopali i mbërthen gjuhën për tavolinë me thikë tejpërtej, duke i bërtitur pse nuk flet. Dom Anton Muzaj, lihet ndër ujërat e zeza deri në bel dhe vetëm pasi fillon të nxjerrë copat e gjakut prej goje, nxirret prej torturës. E linin me orë të tëra në këmbë, gjersa i binte të fikët. Pastaj e lagnin me ujë. Dhe prapë tortura. Vdiq i martirizuar në moshën 29 -vjeçare. Dom Mikel Beltojen, pas torturave më të egra, para se ta pushkatonin, e tërheqin zvarrë gjymtyrësh deri sa e shqyen dhe ashtu zharg e pushkatuan gjysëm vdekur. Dom Lazër Shantojes, iu kalbën të dy këmbët nga shufurat e hekurit të skuqur. Ashtu cung e nxorën përpara nënës së vet, e cila me lot në sy i tha xhelatit: Ju lutem, ma pushkatoni, mos e leni në atë siklet . Vëlla Gjon Pantalia pëson një ferr të vërtetë mundimesh. Vdes në spital, pasi i kishte të thyera të dyja këmbët. Dom Pjetër Çuni e Dom Aleksandër Sirdani hidhen në gropën e zezë të %C së Koplikut, gjersa i mbysin ashtu gjysëm së gjalli duke i shtyrë me cfurk”. “Më kanë bërë masakra me kënaqë shpirtin e tyre pa asnjë arsye” do t’i thoshte Imzot Prof. Jul Bonati mbesës se vet, njëherë në takim.Vdiq pasi e çmendën. Kurse Papa Pandin prift katolik në Korçë, ndërsa shkonte në fshatin e tij, e mbytën në një pyll. Iu gjet koka e prerë dhe e vënë mbi trupin e vdekur. Papa Josif Papamihalin – prift i ritit bizantin në Elbasan, e mbytën në baltë për së gjalli në kampin e shfarosjes në Maliq.

Për Imzot Ernest Çoba ipeshkëv, ndihmës-radiologu i spitalit kujton: “Më thirrën një mesnatë të vonë për t’i bërë radiografinë një të burgosuri. Emrin nuk ma thanë. Kur hyra në sallë pashë dy oficerë sigurimi që më pritnin. Në fund të dhomës dallova një thes. Ata morën thesin dhe, pasi e afruan pranë aparatit Rontgen, e hapën. Nxorën një njeri të shfytyruar, sa një fëmijë. E shikova me vëmendje i tmerruar, mezi e dallova. Ishte Dom Ernestoja”. Atë Gjon Karmën, fusin dhe e gozhdojnë në një arkivol dhe e lënë ashtu sa kohë. Mirrte frymë nga një vrimë e hapur, gjë të cilën ai nuk e dinte. Vetë i mjeri mendonte se po e varrosnin ashtu për së gjalli. Dom Ndre Krroqin e fusnin në një thes dhe e rrahin kaq egërsisht, sa ia thyen kockat. Nuk dalloja se kush më rrihte, – thotë Dom Ndreu. Më binte kush të mundte, pa dhimbë. Jetoi i paralizuar, vdiq me një këmbë të prerë.” Dom Zef Bici pushkatohet, ndonëse vuante nga sëmundja e kancerit dhe nuk kishte vetem pak vite jetë. Ishte 47 vjeç. Atë Serafin Kodës i fusin gishtat në fyt dhe i nxjerrin gurmazin në Lezhë. Vdes në një torturë . Ishte 54 vjeç. Atë Bernardin Palajn, një ndër folkloristët e mitologët më të mëdhenj shqiptarë, pasi e torturuan marrëzisht, e lidhën me tel të ndryshkur në të dyja duart. Nuk ia zgjidhën për muaj gjersa iu shkërmish mishi dhe iu helmatis gjaku, duke kaluar në sëmundjen e tetanozit (sharrës). Vdiq rreth 50 vjeç. Dom Mark Gjani, pas sa torturave, e varën në shtyllë dhe ashtu e lanë për ditë e ditë, duke e rrahur sa mundnin. Pasi dha shpirt, trupin ia hodhën në përrua, për ta ngrënë qentë e fshatit Shpal – Mirditë. Ishte 36 vjeç. Dom Lazer Jubanit ndërsa punonte në fermë, i dhanë të hajë një domate dhe e helmatisën. E dërguan në spital duke e lënë pa asnjë ndihmë mjekësore. l hoqën edhe serumin. Vdiq mes dhimbjeve të tmerrshme.

“Atë Florian Berishën e mbajtën me muaj e muaj në qeli duke provuar mbi të tortura nga më çnjerëzoret. Edhe unë që kam ndenjur 20 vjet në burg nuk kam hequr sa i shkreti padër Berisha. E bënë gjysmë të çmendur” – do të thoshte Padër Gjergj Vata. Kurse Dom Simon Jubani kujton: “Një herë e rrahën aq fort, sa ia thyen të gjithë dhëmbët. Dhe ai, me atë humorin e hollë që e karakterizonte, ashtu i mbuluar me gjak në fytyrë, i tha kriminelit hetues: “E kam ditur se je xhelat, por se qenke dhe dentist, nuk ma ka marrë mendja”. Motër Marie Tucit gjysmën e trupit ia shtinë në një thes, ku kishte brenda edhe dy mace. E rrahën egërsisht, macet u tërbuan dhe e shqyenme thonj. Kështu gjersa dha shpirt. Ishte rreth të 20-tave. Atë Zef Pellumbi do të kujtonte: “Kam kryer 14 vjet burg e 23 vjet internim, gjithsejt 37 vjet. Nga lodhja e mungesa e ushqimit, kanë vdekur mjaft klerikë. Njëri vdiq në krahët e mi, nësa po bisedonim. Një tjetër dha shpirt kur po flinte afër meje. Në mëngjes e gjetëm të vdekur”. Ndërsa Imz. Zef Simoni, ipeshkëv kujton:“ Të burgosurit i nënshtroheshin korrentit elektrik. Goja e tyre mbushej me kripe ose gëlltitnin ilaçe të dëmshme për sistemin nervor. Klerikët i varën, ia prenë kryet, u mbytën ndër këneta.

Torturat komuniste ishin të ngjajëshme me metodat e persekutorëve nazistë!

Të ngjashme me torturat komuniste ishin vetëm metodat e persekutorëve nazistë. Në Dachau hitlerianët internuan 2794 klerikë e besimtarë të 37 kombësive. Në Auschwitz burgosën 416 klerikë. Gjatë luftës së dytë botërore, në Poloni ishin rreth 6400 klerikë viktimë e represioneve, mes të cilëve edhe P. Maksimilian Kolbe, sot në rrugën e shenjtërimit.

E nisur në rrugën e kanonizimit janë tashmë edhe vetë klerikët martirë shqiptarë.

“Më arrestuan në kishën e Barbullushit, ndërsa po kremtoja meshën, kujton Dom Ernest Troshani. U akuzova për agjitacion e propagandë kundër partisë e pushtetit. Jam gjykuar në Shkodër e dënuar me 18 vjet burg. Kalova shumë vite në burgun e tmerrshëm të Spaçit. Në galeri shpesh ndodhnin shembje. I gjithë kampi ishte i rrethuar me tela. Ishte vetëvrasje po të tentoje të ikje. Shumë njerëz humbën jetën nga lodhja dhe uria.

Ndërsa Myzafer Pipës ndër muskujt e krahëve i fusin hekurat e skuqur, e vrasin “gjoja në tentativë arratisje”, ndërsa vetë Koci Xoxe deklaron: “kam dhënë unë urdhër të vritet pa gjyq Myzafer Pipa”. Deputetin Kol Prela e tresin ashtu të vdekur me karrocë plehit. Simon Darragjatin e Kolec Dedën i hedhin nga dritaret e hetuesisë.

Dhe nëse është ndonjë që nuk i beson, apo i konsideron si të ekzagjeruara gjithë këto thënie e dëshmi nga vetë ata që i pësuan apo dëshmitarët tyre, mjafton të shfletojnë faqet 220-250 të librit “Dosja e Diktaturës” dhe do të shohë se të gjitha këto i vërtetojnë, me dëshmitë e tyre, vetë kriminelët që i zbatuan në gjyqin e Koci Xoxes.

Është bërë pra mbi elitën shqiptare ajo çka rusët patën bërë mbi elitën polake në Katyn, ku i shfarosën krejt intelektualët. Padyshim, vetëm fanatizmi dhe urrejtja mund të grumbullonin një mllef të tillë që do të shfrente kaq mizorisht mbi klerin e pafajshëm shqiptar.

Bilanci?

Mos të harrojmë! Ishin rreth 200 klerikë që kishin kryer 500 vjet studime në 25 universitete të Evropës e do të bënin mjerisht tani, në Shqipërinë e tyre edhe mbi 900 vite të tjera, gati dhjetë shekuj burg. Mos të harrojmë! Vetëm ata, të pushkatuarit, bënë rreth 300 muaj, rreth 25 vjet tortura e hetusi. Afro 70 muaj, 6 vjet hetuesi e tmerr, bënë ata tjerët, të mbyturit ndër tortura. Mos të harrojmë! U shfarosën të gjithë. “Nuk duhet ta kujtojmë të kaluarën”, porosit shkrimtari i njohur rus Solzhenjicin. “Atij që e kujton atë ju qorroftë njëri sy, por atij që e harron atë, ju qorrofshin të dy. Me urimin “Këtej e tutje, qofsh përherë me dy sy, populli im!”

I kujtoj atyre që e sollën këtë fatkeqësi dhe të tjerëve, bijve të tyre, që duan t’i vrasin së dyti me harresën se, ne që sërish po na kërcënoni se po merremi me zhvarrimin e eshtrave,“Nuk qajmë pse i humbëm, por krenohemi qe i kemi.”

Bilden kan vara copyrightskyddad. Läs mer (engelska).

43 punonjësit e administratës dhe 34 pronarët e pushkatuar e dënuar

Pjesa më e madhe e tyre, të arsimuar jashtë u dënuan me akuzën si antikomunistë. Po kaq tragjik është edhe situata në listat e pronarëve dhe tregtarëve. Mes tyre janë 8 të pushkatuar, 7 të vdekur në burg dhe 19 të dënuar. Akuzat më të zakonshme mes tregtarëve janë agjitacion e propagandë dhe pjesëtarë në incidentin e ndodhur në ambasadën sovjetike.
Viti i I
Sipas qarkores së datës 20.12.1944 konsideroheshin kriminelë lufte; Inspiratorët, organizatorët, ata që kanë dhënë urdhra si dhe ndihmesat dhe ekzekutorët… pronarët ose drejtuesit e sipërmarrjeve në Shqipëri dhe në vendet e okupatorit, kryetarët dhe anëtarët e regjencës, kryetarët dhe anëtarët e Qeverive, të dhomës koperative dhe të asamblesë kuislinge të Tiranës, organizatorët dhe inspiratorët e organizatave tradhtare mercenare, ushtria, milicia fashiste, Balli Kombëtar, Komanda e rinisë, Xhandarmëria, Legaliteti, Divizioni SS. Skanderbeg, ata që janë bërë vegla të propagandës armike si agjitatorët, propagandistët dhe publicistët… Nisur nga reformat e para të komunizmit në Shqipëri, grupi i nacionalistëve filloi të kundërshtojë hapur atë çka po ndodhte. Tabloja e qartë që u paraqitej ishte centralizim i pushtetit në duart e komunistëve. Të parët që u vunë në veprim për të ndaluar këto reforma me mënyra demokratike, ishin grupi i deputetëve. Më pas ata hynë në histori, sepse u ekzekutuan si kundërshtarë të diktaturës. Paralel me ta vepronte dhe grupi i rezistencës me Sami Qeribashin, Musine Kokalarin, Qenan Dibrën, Profi Çokën… dhe të gjitha këto u shkrinë dhe u bashkuan në lidhjen Bashkimi Demokrat. Ata kërkuan shtyrjen e afatit të zgjedhjeve dhe pranimin e vëzhguesve të huaj. Por lëvizja e tyre shpejt u bë pre e asgjësimit. Në librin e Tomorr Alikos, “Genocidi mbi elitën intelektuale të kombit shqiptar”, gjejmë në listën e dënimeve të administratës disa deputetë të parlamenteve shqiptare ndër vite. Deputetët e 1945, Riza Dani, Hysen Shehu dhe Kol Kuqali u pushkatuan në vitin 1947 si kundërshtarë të regjimit. Vendimi erdhi pas përplasjeve që kishin në seancat parlamentare me drejtuesit më të lartë komunistë. Pas saj do të vinte vendimi i Byrosë Politike i datës 14 maj 1947, i firmosur nga Enver Hoxha, Nako Spiru, Hysni Kapo dhe Shefqet Peçi, ku urdhërohej arrestimi i 10 deputetëve, që me vendimin e datës 30 gusht 1947 dënohen me vdekje dhe ekzekutohen. Veç tyre janë dhe deputetët korçarë të legjislacionit të vitit 1921 dhe 1924, Kristo Krika dhe Kol Rrodhe, të cilët vdiqën në burg. Kristo Krika shkon në SHBA për themelimin e kishës autoqefale shqiptare. Më 1921 ai zgjidhet deputet i Korçës, ndërsa tre vjet më vonë konsull i Shqipërisë në Boston dhe Neë York. Deri më 1944 ai ishte prefekt i Korçës. Pasi kreu 10 vjet nga dënimi prej 20 vjetësh, ai vdiq në burgun e Burrelit. Kol Rrodhe, nga ana tjetër është deputeti i parë i Korçës në parlamentin e vitit 1924, por si pjesëmarrës në grupimin Bashkimi Demokrat, ai arrestohet dhe dënohet me 30 vjet burg. 1 vit pas dënimit, vdes në birucë. Shumica e të dënuarve të administratës, kishin shërbyer për vite me radhë në shtet dhe kishin mbaruar studimet jashtë për administrim. Edhe ish-kryetari i bashkisë së Tiranës, Abedin Nepravishta, është një ndër punonjësit e administratës të dënuar. Ai u dënua me 20 vjet burg dhe pas lirimit u internua familjarisht.
Pronarë
Me vendim të frontit të gjithë ata që dënoheshin për krime politike iu sekuestrohej pasuria. Këtë fat patën të gjithë tregtarët dhe pronarët, të cilët ishin kundërshtarë të regjimit. Megjithatë kishte dhe raste si Ali Panariti që u pushkatua pa gjyq. Shumica e tregtarëve u përfshinë në skenarin e madh të bombës në ambasadën sovjetike. Kështu, Reiz Selfo, Jonuz Kaceli, Haki Kodra, Thoma Katundi, Lluka Rankoviç u pushkatuan në vitin 1951 për atentatin që s’e bënë kurrë. Pjesa tjetër dënohet me akuzën armik i popullit dhe agjitacion propagandë. Ashtu sikurse ishte vendimi, shumë nga pronarët vuajtën edhe për moskallëzimin e pasurisë. Jonuz Shijaku, i cili u kap në Selanik bashkë me të vëllanë, u torturua në mënyrë çnjerëzore deri sa dorëzoi 57.000 napolona floriri. Irakli Qirjakos pas dënimit si kundërshtar i regjimit iu konfiskua pasuria prej 20.000 napolona floriri dhe 7 dyqane me mallra të ndryshme. Në mes të pronarëve është përfshirë dhe Mahmut Mëniku, i cili u angazhua në frontin e opozitës së parë Bashkimi Demokrat. Ai u dënua me vdekje, por familja e tij vuajti gjatë gjithë regjimit. Djalin, Eqeremin, ia burgosën për agjitacion e propagandë, ndërsa fëmijët e tyre shiheshin si të deklasuar dhe s’mundën të bënin përpara. Metodat e internimit ishin pjesë e shfrytëzimit dhe e riedukimit të të deklasuarve me frymën e pushtetit popullor. Internimi është krijuar në bazë të dekret ligjës të vitit 1949 dhe është ndryshuar më vonë me dekretin e vitit 1954. Në nenin 22 të Kodit Penal të vitit 1953 përcaktohet kështu masa e dëbimit; “Dëbimi është largimi i të dënuarit nga vendbanimi për një kohë të gjatë nga gjashtë muaj deri në pesë vjet, me ndalim ose jo të qëndrojë në një ose disa vende të caktuara. Kur dënimi jepet si dënim plotësues bashkë me dënimin me heqje lirie, koha llogaritet nga dita e vuajtjes së heqjes së lirisë. E gjithë jeta e këtyre njerëzve ka qenë e dhimbshme, luftë për mbijetesë, frikë se mos ndonjë e keqe më e madhe mund t’i ndodhte.

Mediat online në shërbim të Ramës prej katër orësh japin lajmin se Rama ka replikuar me Kryeministrin serb Vuçiç në lidhje me vendimin e gjykatës, e cila i jep tre pikët Shqipërisë.
Rama ka bërë patriotin dhe e ka ftuar Vuçiçin të shikojë edhe ndeshjen e kthimit në Shqipëri. Pas plot 4 orësh komunikim në rrjetet sociale të Ramës me Vuçiçin rezulton se nuk paska qenë Vuçiçi, Kryeministër i Serbisë, ai me të cilin ka biseduar Rama, por një Vuçiç me një profil fals me emrin e kreut të qeverisë serbe. Dy fotot që botojmë sot tregojnë se cila prej faqeve të Twitter është faqja zyrtare e Kryeministrit serb, Vuçiç dhe cila është false. Në llogarinë zyrtare të Kryeministrit Vuçic në rrjetin social Twitter shkruhet që në fillim se kjo është faqja zyrtare e Kryeministrit të Serbisë dhe kryetarit të Partisë Progresiste në Serbi, Aleksandër Vuçiç. Në faqen zyrtare të tij ka 116 mijë fansa dhe postimet e bëra janë sigurisht në gjuhën serbe. Në profilin fals të Vuçiç, ku Rama në mënyrë qesharake u vu në lojë ka vetëm 5104 fansa, një numër shumë i vogël ndjekësish ky krahasuar me profilin zyrtar të Kryeministrit serb. Nuk është e rastësishme që Vuçiç ka një profil fals, të gjithë politikanëve si në Shqipëri dhe kudo në botë u kanë hapur profile false në të cilat përdorues të rrjeteve sociale shpenzojnë kohën e lirë duke postuar komente pavarësisht se nuk kanë asnjë lidhje me qendrimet zyrtare të politikanëve në emër të të cilëve flasin.
Por si u tall Rama nga qytetarët serbë? Gjithçka ka nisur nga një postim në llogarinë false të Vuçiç, i cili përmes një postimi shprehej “Vendimi i CAS i turpshëm për drejtësinë, fyerje për gjithë njerëzit normalë”. Pas këtij postimi, ka nisur tallja me Ramën, personi që menaxhon profilin fals të Vuçiç ka bërë një tjetër reagim në të cilin i bën tag Ramës duke shkruajtur: “Mos u shqetëso Edi Rama, do vijmë t’ju mundim në mes të Tiranës pa dron e pa ndihmën e askujt”.
Tag është një opsion ku përdoruesit e rrjeteve sociale Tëitter apo Facebook, veçanërisht të rinjtë e përdorin duke lidhur postimin e tyre në faqet e miqve të tyre. Është anormale të mendosh se një Kryeministër, e në rastin konkret Vuçiç të merrej me këto opsione e aq më tepër duke dialogur për çështje delikate, siç është ajo e ndeshjes Shqipëri-Serbi, ku të gjithë e mbajmë mend ngjarjen e rëndë që ndodhi. Por mesa duket për Ramën ky ka qenë rasti perfekt për t’u mediatizuar.
Pas postimit tallës që “Vuçiç” i rremë kishte postuar në faqen e tij dhe të Ramës me shprehjen: “Mos u shqetëso Edi Rama, do vijmë t’ju mundim në mes të Tiranës pa dron e pa ndihmën e askujt”, Kryeministri shqiptar është përgjigjur menjëherë. Rama ka vijuar figurën e tij prej budalli ndërkohë që ndjekësit serbë talleshin. “Dhe që ta dish ndeshja do të bëhet në Shkodër, ku je i mirëpritur të jesh i ftuari im i nderit, që t’i duartrokasim së bashku ata që do të fitojnë. @SerbianPM mik i dashur në Shqipëri do të fitojë kush do të luajë më mirë futboll atë ditë ndaj mos thuaj ‘Ne do fitojmë’ se s’ke asgjë në dorë:-)”, ishte replika e Ramës.
Pas kësaj replike të Ramës, tallja e serbëve ka vijuar edhe më tej. Në një tjetër postim, në profilin fals të Vuçiç ka vijuar vënia e Kryeministrit shqiptar në lojë. Kështu pas reagimit qesharak të Ramës për zhvillimin e ndeshjes në Shkodër, ka ardhur një tjetër reagim tallës nga profili fals i Vuçiç. “E the mirë! Do të jetë kënaqësia ime”, shkruhej në profilin fals të Vuçiç.
Pas këtyre replikave qesharake të Ramës dhe “Vuçiçit” të rremë, zyra e shtypit të Kryeministrisë është kujdesur që të shpërndajë lajmin nëpër media, duke tentuar t’i bëjë jehonë e pompozitet replikave e kundërreplikave të Ramës me personin e panjohur që tallej me të i maskuar nën emrin e Kryeministrit serb.

Debati i Ramës me profilin fals

“Drejtësia europiane për të disatën herë u shndërrua në një padrejtësi botërore. Vendimi i CAS i turpshëm për drejtësinë, fyerje për gjithë njerëzit normalë”, shkruajti Vuçiç.
Më pas, duke i bërë tag Kryeministrit Rama, Vuçiç shkruajti:
“Mos u shqetëso Edi Rama, do vijmë t’ju mundim në mes të Tiranës pa dron e pa ndihmën e askujt”.
Pak orë pas këtij reagimi, vjen edhe përgjigjja e Kryeministrit shqiptar, Edi Rama.
“Dhe që ta dish ndeshja do bëhet në Shkodër, ku je i mirëpritur të jesh i ftuari im i nderit, që t’i duartrokasim së bashku ata që do fitojnë. @SerbianPM mik i dashur në Shqipëri do fitojë kush do luajë më mirë futboll atë ditë ndaj mos thuaj ‘Ne do fitojmë’ se s’ke asgjë në dore:-)”, shkruan Rama, i cili njësoj si Vuçiç e bën edhe në gjuhën angleze postimin.
Pas ftesës së Ramës për të qenë në Shkodër, Kryeministri serb ka reaguar sërish. “E the mirë! Do të jetë kënaqësia ime”, shkruajti ai në Tëitter. Nuk dihet me siguri nëse Vuçiç do e mbajë fjalën dhe do rikthehet sërish në Shqipëri.

Raporti i Departamentit të Shtetit denoncon shkeljen e të Drejtave të Njeriut nga qeveria ndërsa evindeton se korrupsioni është i përhapur në të gjitha nivelet e qeverisjes. Dhunë ndaj qytetarëve, arrestime të paligjshme, dhunim të pronës, presion ndaj mediave, prishje të paligjshme të ndërtimeve etj janë konstatimet e rënda që ngre DASH mbi Shqipërinë në raportin e fundit të tij mbi të drejtat e njeriut. “Shkeljet më të rënda të të drejtave të njeriut në Shqipëri janë korrupsioni i përhapur në të gjitha nivelet e qeverisjes, veçanërisht brenda sistemit gjyqësor, dhuna në familje si dhe diskrimini ndaj gruas” thuhet në raport. Panorama me të cilën shfaqet Shqipëria sot i ngjan një sistemi diktatorial.Korrupsioni mbetet një problem në sistemet e edukimit përfshirë edhe univesitetet publike. Shumë studentë ofrojnë para në këmbim të një note kaluese në provim. Shumë studentë deklarojnë se nga mësuesit kërkohet ryshfet për tu mundësuar kalimin në provime. Qeveria ka bërë shumë pak progres në adresimin e çështjes së kthimit të pronave tejk pronarët dhe shumë prej këtyre çështjeve mbeten ende pa një zgjidhje. Abuzimi ndaj fëmijëve është shumë i përhapur dhe numri i fëmijëve në situatë rruge është i lartë. Qeveria ka zbatuar në mënyrë të dobët ligjin e punës dhe rrallë ka mbrojtur punonjësit.  Mos ndëshkimi mbetet një problem. Mos ndjekja dhe mos dënimi i zyrtarëve që kanë kryer abuzime mbetet problematike. Zyrtarë të qeverisë dhe politikanë ashtu si edhe gjyqtarë dhe persona të tjerë me interesa të fuqishme biznesi janë në gjendje që të evitojnë ndjekjen penale” thuhet në raport. Raporti i Departamentit të Shtetit ka pasur raporte të besueshme se qeveria prishi shtëpitë e qytetarëve  pa një proces të regullt ligjor, si pjesë e një fushate më të gjerë për të shkatërruar ndërtesa të ndërtuara në mënyrë të paligjshme. Qytetarët parashtruan ankesat se Qeveria, përmes Inspektoratit Urbanistik të Ndërtimit shktaërroi pa të drejtë banesat e tyre por kërkesat e qytetarëve u injoruan. Raporti citon se qeveria bërë pak përparim në çështjen e kërkesave për kthimin apo kompensimin e pronave të marra gjatë ish epokës komuniste, dhe shumë nga pretendimet për prona mbetën të pazgjidhura. Ka vazhduar të ketë shenja të abuzimit të përhapur të fëmijëve, edhe pse nuk janë raportuar sa duhet. Ka pasur shumë fëmijë të zhvendosur dhe fëmijë që enden në rrugë, sidomos brenda komunitetit rom, edhe pse gjatë vitit qeveria ka bërë përpjekje më të mëdha për t’u përballur me këtë problem. “Shqipëria vazhdoi të jetë një burim dhe vend destinacioni për burra, gra dhe fëmijë që i nënshtrohen trafikimit seksual dhe punës së detyruar. Komunitetet romët dhe egjiptiane ballkanike kanë qenë të margjinalizuara dhe të abuzuara; problem serioz ishte edhe diskriminimi në bazë të orientimit seksual dhe identitetit gjinor”, citon raporti.

Drejtësia nën presionin politik

Edhe pse Kushtetuta parashikon një gjyqësor të pavarur, presioni politik, kërcënimet, korrupsioni i përhapur dhe burimet e kufizuara shpesh pengojnë sistemin e drejtësisë që të funksionojë në mënyrë të pavarur dhe efikase. Shpesh seancat gjyqësore nuk kanë qenë të hapura për publikun. Në rastet e zyrtarëve të lartë Gjykata shpesh ka refuzuar të pranojë vëzhgues gjatë seancave dhe në mënyrë rutinore telefonojnë kryetarin e trupit gjykues për të pyetur nëse të pranojnë një individ që kërkon të marrë pjesë në një seancë të veçantë. Disa agjenci janë të ekspozuara si model i mospërfilljes ndaj urdhërve e gjykatës. Politizimi i emërimeve në Gjykatën e Lartë dhe Gjykatën Kushtetuese kërcënojnë dhe minojnë pavarësinë dhe integritetin e këtyre institucioneve. Që nga shtatori dy vende të lira në Gjykatën e Larrë mbetur e paplotësuar, pas gati një viti, pavarësisht nga një numër të madh të rasteve me të cilat përballet gjykata.

Shtypja e lirisë së medias

Gazetarët  deklarojnë se botuesit dhe kryeredaktorët censurojnë shkrimet e tyre në mënyrë direkte dhe indirekte në varësi të presioneve politike dhe komerciale. Shumë gazetarë ankohen se mungesa e kontratave të punës shpesh i pengon ata për të raportuar në mënyrë objektive dhe i detyron ata të praktikojnë autocensurën.
Kushtetuta parashikon lirinë e fjalës dhe të shtypit, dhe qeveria përgjithësisht i respektoi këto të drejta. Ka pasur raporte se qeveria dhe bizneset kërkuan të ndikojnë mbi mediat në mënyra të papërshtatshme. Mediat e pavarura kanë qenë aktive dhe përgjithësisht të pakufizuara, edhe pse ka pasur raste të presionit politik dhe ekonomik të drejtpërdrejtë e të tërthortë mbi median, përfshirë edhe kërcënime ndaj gazetarëve. Presioni politik, korrupsioni, dhe mungesa e fondeve, vunë kufizime mbi mediat e shkruara të pavarura, dhe gazetarët pohuan se ata praktikonin vetë-censurën.

Në strukturat e policisë,  njerëz me lidhje kriminale

Policia nuk ka zbatuar gjithmonë ligjin në mënyrë të barabartë. Lidhjet politike ose lidhjet kriminale, infrastruktura e dobët, mungesa e pajisjeve, apo mbikëqyrja e pamjaftueshme kanë ndikuar shpesh në mos zbatimin e ligjeve. Pagat e ulëta, motivimi i dobët dhe udhëheqja e dobët,  mungesa e diversitetit në fuqinë punëtore vazhdoi të kontribuojë në rritjen e korrupsionit dhe sjelljes joprofesionale. Mosndëshkimi mbeti një problem serioz  ashtu si edhe korrupsioni i policisë ishte një problem. “Policia përdor forcën e saj duke tejkaluar të drejtat”. Sipas Departamentit Amerikan të Shtetit të dënuarit në Shqipëri trajtohen me kushte çnjerëzore. “Ligji i jep të drejtën Avokatit të Popullit që përmes një mekanizmi kombëtar të monitorojë dhe raportojë mbi gjendjen e burgjeve dhe qendrave të dënimit. Gjatë vitit, është raportuar se në qendrat e burgimit dhe ato të dënimit vijojnë të ketë probleme serioze. Rreth 103 ankesa janë dorëzuar nga të dënuarit të cilët shpreheshin se policia kishte ushtruar ndaj tyre dhunë fizike  ndërsa i mbante në qeli në mënyrë të jashtëligjshme.  Komiteti Shqiptar i Helsinkit raporton se ndonjëherë policia përdor forcën e saj duke tejkaluar të drejtat. Po ashtu, kushtet në sistemet e paraburguimit janë aq të varfra sa përbëjnë trajtim çnjerëzor për të dënuarit.  Shumica e raportimeve të Komitetit të Helsinkit citojnë se shumë nga ankesat e qytetarëve lidhen me faktin se policia i ka arrestuar ata pa asnjë të drejtë dhe argument, nuk ka respektuar të drejtat e tyre dhe u ka mohuar atyre të drejtën për të patur një avokat. Ka pasur gjithashtu ankesa për mbipopullim të burgjeve. Ka patur raste kur personat e dënuar mbërrinin nëpër qelitë e paraburgimit me plagë dhe të dhunuar. Autoritetet nuk garantojnë shërbim mjekësor duke bërë të vështirë mjekimin e të dënuarve që të mund të shërojnë plagët e tyre gjatë vuajtjes së dnëimit”.

Policia, dhunë e arrestime të paligjshme ndaj qytetarëve

Arrestimet e paligjshme të qytetarëve si dhe në shumë raste dhunimi dhe keqtrajtimi i tyre ishte ndër shqetësimet kryesore krahas nivelit të lartë të korrupsionit që Departamenti i Shtetit ngre ndaj qeverisë shqiptare. Në raportin vjetor për të drejtat e njeriut, Departamenti amerikan i Shtetit citon se në Shqipëria janë mbipopulluar qelitë e paraburgimit ndonëse qytetarët janë shoqëruar pa të drejtë në këto qeli, duke u mbajtur aty për një kohë të gjatë e të papërcartuar në shkelje të hapur të çdo të drejte e ligji. Probleme të tjera të të drejtave të njeriut përfshinin rrahjet dhe keqtrajtimet nga policia të personave të dyshuar gjatë ndalimit dhe marrjes në pyetje, ndonjëherë për të nxjerrë rrëfime; kushtet jashtë standardit në burgje; si dhe gjyqësori paefektshëm, i cili është objekt trysnie dhe korrupsioni. Nga ana tjetër, Departamenti i Shtetit shpreh shqetësimin edhe ndaja buzimeve dhe keqtrajtimeve ndaj personave të dënuar. “Shkelje e të drejtave të njeriut në Shqipëri është keqtrajtimi dhe dhuna e ushtruar nga policia ndaj personave të shoqëruar si të dyshuar apo personave të shoqëruar për tu marrë në pyetje, e ndonjëherë për të nxjerrë rrëfime. Herë pas here policia zgjaste dënimet pa patur asnjë akuzë ndaj personave të shoqëruar, kushtet në burgje janë jashtë standardeve dhe sistemi gjyqësor është i paaftë përballë korrupsionit dhe presionit politik” thueht në raport. Nga ana tjetër Departamenti i Shtetit lëshon kritika të forta për strukturat e policisë, të cilat sipas tij në disa raste janë të lidhur politikisht e në disa raste të lidhura me krimin duke bërë që ligji të mos zbatohet. “Policia nuk ka zbatuar gjithmonë ligjin në mënyrë të barabartë. Lidhjet politike ose lidhjet kriminale, infrastruktura e dobët, mungesa e pajisjeve, apo mbikëqyrja e pamjaftueshme kanë ndikuar shpesh në mos zbatimin e ligjeve. Pagat e ulëta, motivimi i dobët dhe udhëheqja e dobët,  mungesa e diversitetit në fuqinë punëtore vazhdoi të kontribuojë në rritjen e korrupsionit dhe sjelljes joprofesionale. Mosndëshkimi mbeti një problem serioz  ashtu si edhe korrupsioni i policisë ishte një problem” citon Departamenti amerikan i Shtetit. Kritika të ashpra raporti ngre në lidhje me kushtet çnjerëzore në sistemet e paraburgimit ku krahas mos përmbushjesh së standardeve raportohet edhe abuzime dhe dhunë fizike ndaj të dënuarve. “Ligji i jep të drejtën Avokatit të Popullit që përmes një mekanizmi kombëtar të monitorojë dhe raportojë mbi gjendjen e burgjeve dhe qendrave të dënimit. Gjatë vitit, është raportuar se në qendrat e burgimit dhe ato të dënimit vijojnë të mbetetn problemne serioze.

Arben Shahini

Elementë të inkriminuar të mazhorancës kanë nxitur masivisht mbjelljen e kanabisit në të gjithë territorin e vendit, duke patur garancinë me vete se askush nuk do t’ua shkatërrojë plantacionet. Në harkun kohor të dy muajve, Policia e Shtetit ka korrur mbi 1 milion rrënjë kanabis dhe shifrat që jep mbi sasi më të vogla të sekuestruara janë të gjitha të falsifikuara. Ish-Kryeministri Berisha publikoi shifra të frikshme dje në Parlament, sipas të cilave të mbjellat me kanabis në vend janë rritur deri në 300 herë më shumë se në Lazarat. Berisha bëri të ditur se sasia prej 1 milion rrënjësh kanabis përbën një sipërfaqe shumë të vogël të të gjithë terrenit që është përfshirë masivisht nga mbjellja e kanabisit, ku persona të inkriminuar me mbështetjen e qeverisë vijojnë aktivitetin e tyre kriminal të prodhimit, kultivimit dhe trafikut të drogës. “Çështja tjetër serioze që dua të shtrojë këtu është kanabis. Dua të informoj shqiptarët se agjencitë partnere njoftojnë se Policia e Shtetit shqiptar gjatë këtyre dy-tri muajve ka korrur deri tani mbi 1 milion rrënjë kanabis dhe shifrat që jep policia janë të gjitha të falsifikuara. I ka të regjistruara. Shqipëria është zhytur në kanabis si kurrë në historinë e saj. Kjo që është korrur, as 1/30 e sipërfaqes së mbjellë nuk është. Elementë të inkriminuar të mazhorancës kanë nxitur masivisht mbjelljen e kanabisit duke dhënë garanci se s’do ua prekë njeri. Ju garantoj që ka një sipërfaqe edhe 200-300 herë më të madhe se në Lazarat”, tha Berisha. “Por ajo që është më e hidhura, është se njeriu më i fuqishëm i PS-së pas Edi Ramës, Koço Kokëdhima, i cili ju peshon në kandar ju këtu të gjithëve sa jeni, provojeni një herë se sa ju vlen para Koços vetja juaj. Koço Kokëdhima bën fushatë publike nga jugu në veri për legalizimin e kanabisit. Keni me dhjetëra shkrime e emisione për përpjekjet e Koço kanabisit për të legalizuar kanabisin.

A e kuptoni ju që çdo fshatar që sheh se njeriu më i fuqishëm pas kryetarit të PS është avokati kryesor i kanabisit, kjo është licencë de fakto për mbjelljen e kanabisit. Mirëpo pasojat janë shumë të rënda. Sepse policia mbi bazën e detyrës që ka përpiqet, bën luftë me mullinjtë e erës, sot kanabisi është bërë pantotemit, i gjithkund i mbjellshëm. Veçanërisht në zonat më të thella malore, se në fushë është më vështirë. Shqipëria 80% është zonë malore. Pra, jo vetëm që është mbjellë, jo vetëm që është kultivuar, jo vetëm që po pritet dhe po shitet, por po inkurajohet mbjellja e mëtejshme e saj. Kush i paguan këto shpenzime? Këto shpenzime i paguajnë taksapaguesit shqiptarë. Kush paguan reputacionin që i merret Shqipërisë? Çdo shqiptar e paguan. Siç e keni nisur absolutisht do e bëni Shqipërinë si Jemeni. Në Jemen, vendi i kafes së cilësisë më të lartë, i zhduku plantacionet dhe mbjellin jo kanabis, por një lloj tjetër bime që përtypet dhe që i ka kushtuar atij kombi më shumë se çdo gjë tjetër, në të gjitha aspektet. Kanabizimi i vendit është një fatalitet i vërtetë, se mbillet për t’u shitur, bie ndesh me ligjin, mbillet për t’u përdorur dhe hajt ta provojmë një herë. Dhe hajde hiqi t’i addicted pastaj. Dhe kjo është një politikë zyrtare dhe kjo e shpallur jo nga Kryeministri, por sivllau i tij Kokëdhima. Cili ministër pretendon se ka forcën e Kokëdhimës këtu? Asnjëri. Koço peshon qeverinë ore. Juve ai (Rama) s’ju ka për gjë ç’është e vërteta. Unë mendoj se me kanabisin do t’i krijohet vendit një ndëshkim i madh dhe i ri. U bë një operacion që u përshëndet nga të gjitha palët, për zhdukjen e plantacioneve në Lazarat”, tha Berisha.

Në vend ka nisur prodhimi dhe kultivimi i opiumit

Krahas mbjelljes masive të kanabisit në të gjithë territorin, Berisha bëri të ditur dje se paralelisht me këtë në vend ka nisur edhe mbjellja e opiumit, një tjetër drogë e rëndë, destinacioni i të cilës është trafikimi drejt vendeve të Europës. “Shqipëria është zhytur në kanabis dhe ju jap fjalën se keni për të parë kur të vijë lulëkuqja. Opiumi ka filluar të mbillet nëpër oborre. Do t’i shihni mirë fushat ju nëse vazhdoni kështu. Kanë filluar ta mbjellin në oborre edhe një herë po ju them, se këto laboratoret që gjenden për të nxjerrë vajin e tyre, për të nxjerrë esencën e tyre, nuk kanë ndonjë komplikim apo ndonjë aparaturë të komplikuar. Jo. Ndaj dhe jam këtu për ta dënuar me ashpërsinë më të madhe, për t’u bërë thirrje qytetarëve të mos mbjellin pavarësisht se nxiteni, sepse Edi Rama dhe Koço Kokëdhima nuk ofrojnë gjë tjetër veç drogën, marijuanën, kanabisin dhe pastaj vijnë problemet më madhore për veten, fëmijët, për familjet, për vendin”, tha ish-Kryeministri.

Skandali me marrëveshjen e “RapiScan”, drejtoresha e Ramës doli mbi shtetin

“Ajo që është e turpshme në këtë kontratë është fakti se e ka bllokuar një drejtoreshë, një marrëveshje të votuar në Parlament. Bllokon një marrëveshje, e cila vetëm me këtë akt, pra që ishte e votuar në Parlament, e bënte Shqipërinë palë humbëse në çdo gjykatë, në çdo arbitrazh”
Ish-Kryeministri Berisha denoncoi dje në Parlament skandalin e qeverisë me marrëveshjen me kompaninë “RapiScan”, duke theksuar manovrat e qeverisë për të larguar në fillim kompaninë e skanimit. Ai theksoi se është e turpshme që e gjithë kjo kontratë u mbajt peng nga drejtoresha e Ramës, e cila doli mbi shtetin dhe ligjet. “Marrëveshja që sillet sot, ka një histori. Kjo është një marrëveshje e votuar këtu në Parlament dhe absolutisht që ka patur një qëllim më kryesor, pa diskutim me një kosto, ka patur qëllim sigurinë kombëtare, që t’i bëjmë portet tona porte të standardeve më të sigurta. Dhe nëpërmjet skanimit të bëjmë gjithçka për të luftuar kontrabandën, trafikun, trafiqet e armëve, drogës, të cilat kalojnë në çdo port. Pra, t’u japim porteve në vendin tonë një çertifikatë të merituar sigurie. Një qeveri që vjen mbrapa si rregull zbaton kontratat, por edhe kur i shqyrton e bën brenda rregullave. Ajo që është e turpshme në këtë kontratë është fakti se e ka bllokuar një drejtoreshë, një marrëveshje të votuar në Parlament. Bllokon një marrëveshje, e cila vetëm me këtë akt, pra që ishte e votuar në Parlament, e bënte Shqipërinë palë humbëse në çdo gjykatë, në çdo arbitrazh. Po cila ishte humbja? Disa qindra milionë euro. Ndaj dhe unë nuk do të ndalem në detaje dhe në problematikën e saj, por në këtë mënyrë vepron vetëm një shtet zuzar, një qeveri zuzare dhe jo një shtet ligji, një shtet ligjor. Fare mirë, nëse nuk e do marrëveshjen hajde ktheje në Parlament, hidhe poshtë dhe i thuaj kompanisë se ky është qëndrimi im. Por që një drejtoreshë të dalë mbi shtetin, mbi ligjin, kjo ndodh vetëm me ju”, u shpreh ish-Kryeministri Berisha.

Arben Shahini

Se bashku të gjithe bashkatdhetaret e mij në Gjermani, Zvicer, Austri, France, Suedi, Norvegji, Danimarke, Mbretërinë e Bashkuar, Holande, Belgjikë dhe vendet tjera të BE-së, ne datat 16-20 Shtator ne Prizerenin e historise shqiptare, edhe une marr pjese si delegat nga Suedia, ne kuvendin e madh:

Kam nderin qe rrugen e pare mbas 3 vitesh me azil  ne Suedi, jashte ketij vendi e bej ne vendin e bekuar.

Ne Prizrenin e historise, mes burrave te kombit Shqiptar, atdhetareve te pa epur qe luftuan gjithe jeten per shqiperine natyrale, ashtu sic e ka bere zoti vete.

KUVENDI I LIDHJES SHQIPTARE TE PRIZERENIT.

Balli Kombëtar Demokrat

·

Kryesia e Këshillit Nismëtar përshëndet pjesmarrjen e Rifat Jasharit në punimet e Kuvendit të Lidhjes Shqiptare të Prizrenit.

Balli Kombëtar Demokrat

Urim Gjata, Delegat i Kuvendit të Lidhjes Shqiptare të Prizrenit 2015.

Balli Kombëtar Demokrat

Korrik 5 në orën 8:24.MD ·

Balli Kombëtar Demokrat

Prof. Dr. Milaim Fejziu i bashkohet Këshillit Nismëtar për mbajtjen e Kuvendit të Lidhjes Shqiptare të Prizrenit.

Balli Kombëtar Demokrat

LAVDI DËSHMORËVE TË RËNË PËR IDEALIN KOMBËTAR

Kryesia e Këshillit Nismëtar për mbajtjen e Kuvendit të Lidhjes Shqiptare të Prizrenit përkujton 10 qershorin e vitit 1878, si ngjarje historike e fillimit të realizimit të së drejtës tonë kombëtare për një shtet shqiptar, si ngjarje historike e bashkimit të forcës dhe mendjes shqiptare dhe si amanet i brezave për luftën e drejtë të kombit tonë për Shqipëri etnike dhe demokratike.

10 QERSHOR 2015

Balli Kombëtar Demokrat

Jahja Lluka i bashkohet Këshillit Nismëtar për mbajtjen e Kuvendit të Lidhjes Shqiptare të Prizrenit.

Balli Kombëtar Demokrat

Rufi Osmani, themelues i Rilindjes Demokratike Kombëtare i bashkohet Këshillit Nismëtar për mbajtjen e Lidhjes Shqiptare të Prizrenit.

Balli Kombëtar Demokrat

Zef Bushati, Kryetar i ADK-së (Alenaca Demokristiane) i bashkohet së Këshillit Nismëtar për mbajtjen e Kuvendit të Lidhjes Shqiptare të Prizrenit.

Balli Kombëtar Demokrat

Kolonel Dritan Demiraj, i dekoruar me shumë çmime prestigjioze, ndër të tjera me medaljen “Nderi i Kombit”, i bashkohet Këshillit Nismëtar për mbajtjen e Kuvendit të Lidhjes së Prizrenit.

Balli Kombëtar Demokrat

Balli Kombëtar Demokrat

Anton Quni, deputet i Parlamentit të Kosovës i bashkohet Këshillit Nismëtar për mbajtjen e Kuvendit të Lidhjes së Prizrenit.

Balli Kombëtar Demokrat

Sulejman Gjana, kreu i Partisë Lëvizja e Legalitetit, anëtar i Kryesisë së Këshillit Nismëtar për mbajtjen e Kuvendit të Lidhjes së Prizrenit.

Balli Kombëtar Demokrat

Valbona Mazreku i bashkohet Këshillit Nismëtar për mbajtjen e Kuvendit të Lidhjes Shqiptare të Prizrenit.

Balli Kombëtar Demokrat

Katror Intervista me Arbër Gashi 22.05.2015

Katror Intervista me Arbër Gashi 22.05.2015 ONLINE: http://www.first-channel.tv

http://www.youtube

Balli Kombëtar Demokrat

·

Zurap Ajet Deralla, i bashkohet Këshillit Nismëtar për mbajtjen e Kuvendit të Lidhjes së Prizrenit.

Balli Kombëtar Demokrat

Prill 26 ·

Aishe Mulliqi Gashi, ekonomiste, i bashkohet Këshillit Nismëtar për mbajtjen e Kuvendit të Lidhjes së Prizrenit.

Balli Kombëtar Demokrat

Prill 26 ·

Profesor Sazan Papraniku i bashkohet Këshillit Nismëtar për mbajtjen e Kuvendit të Lidhjes së Prizrenit.

Balli Kombëtar Demokrat

Prill 26 ·

Eduart Belishova, ish i përndjekur politik nga regjimi komunist në Shqipëri i bashkohet Këshillit Nismëtar për mbajtjen e Kuvendit të Lidhjes së Prizrenit.

Balli Kombëtar Demokrat

Prill 18 ·

Reshat Kripa, Shoqata e të Përndjekurve Politik, i bashkohet Këshillit Nismëtar për mbajtjen e Kuvendit të Lidhjes së Prizrenit.

Balli Kombëtar Demokrat

Prill 26 ·

Daim Hiseni, Kryetar i Shoqates se Kultures Shqiptare ne Maqedoni, i bashkohet Keshillit Nismetar per mbajtjen e Kuvendit te Lidhjes se Prizrenit.

Balli Kombëtar Demokrat

Prill 16 ·

Bujar Lulaj, Gazetar dhe Mësues i Letërsisë i bashkohet Këshillit Nismëtar për mbajtjen e Kuvendit të Lidhjes së Prizrenit.

Balli Kombëtar Demokrat

Prill 16 ·

Simon Mirakaj, Kryetar i Shoqatës Antikomuniste të të Përndjekurve Politik i bashkohet Këshillit Nismëtar për mbajtjen e Kuvendit të Lidhjes së Prizrenit.

Balli Kombëtar Demokrat

Dr. Nihat Bakalli, Kryetar i Organizatës Balli Kombëtar Demokrat në Mërgim, i bashkohet Këshillit Nismëtar për mbajtjen e Kuvendit të Lidhjes së Prizrenit.

Balli Kombëtar Demokrat

Profesor Ramiz Bojaj i bashkohet Këshillit Nismëtar për mbajtjen e Kuvendit të Lidhjes së Prizrenit.

Balli Kombëtar Demokrat

Kuvendi i Lidhjes së Prizrenit është Kuvend i Pajtimit, Kuvend i Falënderimit, Kuvend i Vlerave dhe Kuvend i Bashkimit Kombëtar të shqiptarëve.

Balli Kombëtar Demokrat

Sabrit Gashi, ekonomist i diplomuar, i bashkohet Këshillit Nismëtar për mbajtjen e Kuvendit të Lidhjes së Prizrenit.

Balli Kombëtar Demokrat

Shkrimtari dhe Gazetari Rexhep Shahu i bashkohet Këshillit Nismëtar për mbajtjen e Kuvendit të Lidhjes së Prizrenit.

Balli Kombëtar Demokrat

Sylë Bajrami i bashkohet Këshillit Nismëtar për mbajtjen e Kuvendit të Lidhjes së Prizrenit.

Balli Kombëtar Demokrat

Adriatik Riza Dosti i bashkohet Këshillit Nismëtar për mbajtjen e Kuvendit të Lidhjes së Prizrenit.

Balli Kombëtar Demokrat

Balli Kombëtar Demokrat

ballikombetar.info

Balli Kombëtar Demokrat

Avni Islami, profesor i shkencave të sigurisë, i bashkohet Këshillit Nismëtar për mbajtjen e Kuvendit të Lidhjes së Prizrenit.

Balli Kombëtar Demokrat

 

Delegacioni i Krahinës së Mirditës, Principatës kreshnike shqiptare, konfirmon pjesmarrjen në Tubimin e Madh Popullor – Lidhja e Prizrenit. Delegacionit Mirditor do i prijë Flamuri Origjinal, të cilën Mirditorët e Preng Bib Dodës e sollën në Prizren, më 10 qershor 1878.

…Mandej vjen nji Qefali,
Preng Bibë Doda, djalë zotni:
Për nga mosha, mjaft i ri,…
Por i vjeter për pleqni,
Kur të dojë me folë urti:
Aj âsht, Zànë, njaj Kapitani,
Kapitani prej Mirditet,
Per të cillin larg perflitet,
Larg perflitet, larg kallzohet,
Zi edhe bardh per tê shartohet.

Shiko më shumë

Balli Kombëtar Demokrat

Balli Kombëtar Demokrat

Idriz Sinani, Kryetar i shoqatës internacionale për të drejtat e njeriut në IRJM, me seli në Kumanovën e Iliridës shqiptare, i bashkohet Këshillit Nismëtar për mbajtjen e Kuvendit të Lidhjes së Prizrenit.

Balli Kombëtar Demokrat

Etem Xheladini, Arsimtar dhe njëri ndër themeluesit e parë të PPD-së në Iliridë, i bashkohet Këshillit Nismëtar për mbajtjen e Kuvendit të Lidhjes së Prizrenit.

Balli Kombëtar Demokrat

 

Dr. Sevdail Demiri, Magjistër Histori – Diplomaci, i bashkohet Këshillit Nismëtar për mbajtjen e Kuvendit të Lidhjes së Prizrenit.

Balli Kombëtar Demokrat

Prill 16 ·

Profesor Vebi Xhemaili i bashkohet Këshillit Nismëtar për mbajtjen e Kuvendit të Lidhjes së Prizrenit.

Balli Kombëtar Demokrat

Bajram Ramadani, Mësues nga Shkupi, i bashkohet Këshillit Nismëtar për mbajtjen e Kuvendit të Lidhjes së Prizrenit.

Balli Kombëtar Demokrat

·

Dr. Ilir Hysa, i bashkohet Këshillit Nismëtar për mbajtjen e Kuvendit të Lidhjes së Prizrenit.

Balli Kombëtar Demokrat

Afrim Fusha (me të bardhë), ekonomist i diplomuar, i bashkohet Këshillit Nismëtar për mbajtjen e Kuvendit të Lidhjes së Prizrenit.

Balli Kombëtar Demokrat

Halil Geci i bashkohet Këshillit Nismëtar për mbajtjen e Kuvendit të Lidhjes së Prizrenit. Zoti e Bekoftë Familjen e Madhe të Bajraktarit të Llaushës.

Balli Kombëtar Demokrat

Profesor Ibrahim Stublla (në mes), i bashkohet Këshillit Nismëtar për mbajtjen e Kuvendit të Lidhjes së Prizrenit.

Balli Kombëtar Demokrat

Balli Kombëtar Demokrat

Diana Hysenbegasi, e përndjekur politike nga ish-regjimi komunist në Shqipëri, i bashkohet Këshillit Nismëtar për mbajtjen e Kuvendit të Lidhjes së Prizrenit.

Balli Kombëtar Demokrat

Prill 18 ·

Arben Gecaj i bashkohet Këshillit Nismëtar për mbajtjen e Kuvendit të Lidhjes së Prizrenit.

Balli Kombëtar Demokrat

Shkodran Imeraj, Asistent Instituti i Historisë në Prishtinë, i bashkohet Këshillit Nismëtar për mbajtjen e Kuvendit të Lidhjes së Prizrenit.

Balli Kombëtar Demokrat

Faik Isen Çupi dhe Aqif Isen Çupi i bashkohen Këshillit Nismëtar për mbajtjen e Kuvendit të Lidhjes së Prizrenit.

Balli Kombëtar Demokrat

Miftar Ziba dhe Nevruz Berisha, ushtarët trima të Betejës së Koshares i bashkohen Këshillit Nismëtar për mbajtjen e Kuvendit të Lidhjes së Prizrenit.

Balli Kombëtar Demokrat

Asllan Togu, simbol i qëndresës antikomuniste i bashkohet Këshillit Nismëtar për mbajtjen e Kuvendit të Lidhjes së Prizrenit.

Balli Kombëtar Demokrat

Dr. Dashamir Marku, përfaqësues i Dibrës në Kuvendin e Lidhjes së Prizrenit.

Balli Kombëtar Demokrat

Rexhep Dedushaj, Historian, i bashkohet Këshillit Nismëtar për mbajtjen e Kuvendit të Lidhjes së Prizrenit.

Balli Kombëtar Demokrat

Kryetari i Partisë Liberale të Kosovës, Profesori Gjergj Dedaj, i bashkohet Këshillit Nismëtar për mbajtjen e Tubimit të Madh Popullor “Lidhja e Prizrenit”.

Balli Kombëtar Demokrat

Profesori i nderuar Eqrem Kryeziu i bashkohet incognito Këshillit Nismëtar për mbajtjen e Tubimit të Madh “Lidhja e Prizrenit”. Zoti e Bekoftë Kombin Shqiptar.

Balli Kombëtar Demokrat

Ganimete Durmishi, përkthyese, i bashkohet Këshillit Nismëtar për mbajtjen e Kuvendit të Lidhjes së Prizrenit.

Balli Kombëtar Demokrat

Isa Thaçi, Profesor i Psikologjisë, i bashkohet Këshillit Nismëtar për mbajtjen e Kuvendit të Lidhjes së Prizrenit.

Balli Kombëtar Demokrat

Diana Bunjaku, gazetare e të përditshmes kombëtare Bota Sot i bashkohet Këshillit Nismëtar për mbajtjen e Kuvendit të Lidhjes së Prizrenit.

Balli Kombëtar Demokrat

Pellumb Lamaj i bashkohet Këshillit Nismëtar për mbajtjen e Kuvendit të Lidhjes së Prizrenit.

Balli Kombëtar Demokrat

Kam nderin dhe kënaqësinë e veqantë të njoftoj se do jem pjesmarrës dhe përfaqësues i Krahinës së Mirditës në Kuvendin e Prizrenit bashkë me të zgjedhurit e mij.

Gjithashtu do marr pjesë me Flamurin e ish Principatës së Mirditës e cila do të përgaditet në Republikën e Francës sipas origjinalit që Princi i Mirditës Preng Bib Doda (Gjomarku) u shfaq në atë kohë me atë Flamurë.
Uroj që Kuvendi i Prizrenit të ecë në rrugë të mbarë me qëllim të vetëm, atë të Bashkimt Kombëtar.

…

Zoti e ndihmoftë popullin Shqiptar.
Respekte nga Leon Molla.

 

Balli Kombëtar Demokrat

Jupë Hoti, Mr. i Historisë, i bashkohet Këshillit Nismëtar për mbajtjen e Kuvendit të Lidhjes së Prizrenit.

Balli Kombëtar Demokrat

Ksenofon Dilo, i bashkohet Këshillit Nismëtar për mbajtjen e Kuvendit të Lidhjes së Prizrenit.

Balli Kombëtar Demokrat

Adem Hasanaj, Jurist, i bashkohet Këshillit Nismëtar për mbajtjen e Kuvendit të Lidhjes së Prizrenit.

Balli Kombëtar Demokrat

Profesor Selim Lokaj, Lidhja e Historianëve Shqiptar në Deçan, i bashkohet Këshillit Nismëtar për mbajtjen e Kuvendit të Lidhjes së Prizrenit.

Balli Kombëtar Demokrat

 ·

Ing. Dibran Idriz Gashi, i bashkohet Këshillit Nismëtar për mbajtjen e Kuvendit të Lidhjes së Prizrenit.

Balli Kombëtar Demokrat

Është virtyt që njeriu të shohë dhe të njohë të metat e tij. Kur e shohim fajin, e ndjejmë që lajthitëm, jemi të penduar. Kjo siguri zgjon ndër ne dëshirën dhe vullnetin që të veprojmë, të ndreqim shtrembësinë, të hyjmë në të drejtë. Ne shqiptarët, ti miku im që këndon këto radhë, dhe unë që po i shkruaj, jemi plot faje, plot të meta.

Kemi karaktere të liq, të trashëguar nga kohët e shkuara, nga stërgjyshë, nga paranikët. Duhet t’i zhdukim ne, të mos i trashëgojmë te djemtë tanë, të mos i bëjmë të na japim mallkim. Ne sot nuk ngarkojmë me nëmë gjyshët tanë: ata nuk qenë të përgjegjshëm, se nuk i shihnin fajet. Po ne i prekim me dorë të ligat tona; prandaj duhet të mos i hedhim mbi kurriz t’atyreve që na pasojnë.

Vendi ynë i coptuar, i gërxhosur, plot shkëmbinj dhe gryka, na ka bërë t’ashpër, pak të keq, egoistë, plot kotësi, të pabashkuar, të pashoqëruar. Altruizmi dhe solidariteti i ka munguar këtij populli të mjerë. Jeta e njeriut s’ka pasur ndonjë vlerë, pushka kërcet vetë vetiu, dhe ai që “vdes në një ferrë” nuk quhet fatkeq; ai që shuan jetën e tjetrit, që mbyll një shtëpi, nuk e sheh të turpëruar veten e tij; mburret, hiqet krenar.

Dheu i varfër, malet e shkretë, pjellori e pakët e tokës, e kanë shtyrë shumë herë në rrezik që të mbetet pa bukë, të kënaqet me një ushqim mizerabël. Prandaj edhe kujdesi i tij ka qenë të sigurojë sa të mundë me tepër ushqim për veten e tij, të lakmojë gjënë e tjetrit, të përpiqet t’ja grabitë plaçkën, drithin ose kafshën.

Gjeografi i vendit e ka bërë të ketë një kotësi qesharake, një egoizëm të ngurtë, të vërë veten e tij, unin, përpara çdo sendi. Gurrët dhe shkëmbenjtë e kanë bërë lakmitar, grabitës, të vrast një njeri për një hudhër, për një grusht bar, për një pëllëmbë arë. Po s’ka qenë vetëm varfëri dhe shterpëri e vendit që ka pjellë këto veti; ky dhe ka qenë i begatë dhe pjellor, kur ka dashur që të punojë shqiptari. Se, shqiptari s’ka dashur kurdoherë ta punojë tokën; punën e ka shikuar si një turp, një mëkat, një mallkim, një përbuzje. (Shqiptarit i pëlqen më tepër të vejë me dhën: berrat i ruan qeni dhe ai lot kartrat ose rri shtritur në shullë, i vë synë diellit).

Sundimi pesë herë shekullor i Turqisë, një sundim nga më të zezët që kanë njohur historitë e botës, na ka shtuar të metat e vjetra, duke na pakësuar virtytet: Turku na mësoi edhe një herë akoma më përtacë, më të harbuar; me anadollakun, si jeniçer ose bashibuzuk, kemi vajtur të grabitim gjer në Hungari, jemi vrarë në Bagdat dhe në Jemen; më vonë jemi shkruar zaptie për një mexhitkë në muaj, dhe kemi vdekur në Gjirit, na janë zbardhur eshtrat në rërë të Fizanit. Kjo jetë bashibuzuke dhe kondotiere, një rrojtje ku shisnim jetën tonë për një kacidhe dhe i merrnim shpirtin e tjetrit për më pak akoma, na mësoi që të mos e duam ligjin, që mos e njohim, të mos i bindemi. Na stërviti edhe një herë më tepër që të rrojmë me rrëmbim dhe jo me djersën e ballit tonë.

Kur qeverimi turk zgjuante dhe ushqente arrogancën në zemrat e të fortëve, tërë n’atë kohë ngjallte do vese jo më pak të dëmshme në krahëror të atyre që ishin të dobët, vese që shkrimtari grek s’ka mënuar t’i quajë të meta skllavore, për të rrëfyer se lindin ndër ata njerëz q’i janë poshtëvënë një synimi të keq dhe të padrejtë. Arroganti me të dobtin bëheshin armiq një smirë e fshehtë lindte dhe rritesh në gji të tyre; dy mise të një trupi largoheshin njëri prej tjetrit, mirrnin tendenca të tjera, për të shkatërruar edhe më tepër akoma këtë Shqipëri të mjeruar, duke çelur një gropë.

Me këtë mënyrë shumica e Shqiptarëve duke pasur mendjen në aventura në Misir dhe në Konie, në Rusçuk dhe në More, vendin tonë e lamë fare të shkretë: lumenjtë buçitnë, fushat u mbytën, malet u zhveshën. Edukata që morëm në oxhakët e jeniçerëve na bëri të jemi të këqij dhe të padrejtë kundra vëllezërve tanë më të dobët, të humbasim çdo ndjenjë dhe virtyt kombi, të gjendemi si fis i egër, armik dhe i përçarë me njëri-tjetrin, pa asnjë farë bashkimi, indiferent në përparim, të mërguar prej çdo lumturie materiale, meqënëse të larguar nga bashkimi, pa bashkëpunim dhe pa solidaritet.

Dhe kështu, shekulli i nëntëmbëdhjetë, kjo kohë e dritës, e qytetërimit dhe e zgjimit të ndjenjave kombtare, na gjen, neve shqiptarët, krejt në gjumë, pa njësi, pa bashkim, pa literaturë, sa dhe pa alfabet.

Na u desh një forcim i madh që të zgjohemi prej afionit që na kishte dhënë sundimi i osmanxhikut. E urrejtur qoftë për jetë ajo administratë, e mallkuar qoftë ajo orë që solli këmbën e aziatikut në Shqipëri, që na bëri të rrimë pesë shekuj më pas nga shokët. Pesë shekuj shkuan mbi ne si një hije e zezë, një gur i rëndë mbi mendjen dhe vetëdijen tonë, një kohë errësire që mend e shoi çdo ndjenjë njerëzie, çdo cilësi njeriu të ndershëm.

Në qoftë se kujtojmë këto të këqija, e bëjmë që të bindemi mirë për shëmtimin e tyre, të ndjejmë thellë në zemër fajin tonë, qoftë dhe një faj i pjellë prej konditave fatale të jetës dhe të rrethanave. Duke parë në këtë mënyrë thellësinë e greminës ku kemi jetuar, do të kuptojmë dhe më mirë detyrën që na bie mbi supe që të lëkundemi fare nga influenca e zezë, që të shpëtojmë nga pushtimi i një jete gjysmë barbare.

Synimi i huaj u ka dhënë të meta edhe më të mëdha akoma se nga tonat, popujve të tjerë. Po një vullnet i fortë i ka shkundur, dhe kanë shpëtuar veten e tyre.

Kur e shikon njeriu në sy të metën, mund që edhe ta shpjegojë, se e kupton që influencat historike janë sende fatale. Inati dhe zemërimi nuk hyjnë me punë se dëftojnë karakter të dobët. Ajo që na duhet është durimi, puna e qetë, e palodhur, me vazhdim metodik, pa u rrëmbyer, pa menuar, pa u zvertitur.

Inatin dhe zemërimin mund ta kemi për veten tonë, se vetëm ne do të jemi të përgjegjshëm, vetëm ne do të pësojmë prej dëmit që do të na vijë. Po, kur është fjala për dobin e përgjithshme, kur kemi të bëjmë me interesin e kombit, atëherë na duhet sjellje e matur, prudencë perseverente, që të ecim mengadalë dhe me siguri. Vetëm kështu, duke ecur dhe jo duke rënë me hundë, mund që të bëjmë të zhduken të metat e mbledhura dhe të grumbulluara gjer më sot, të sjellim ato cilësi që e bëjnë njerin e egër një komb të butë, që e bëjnë fisin barbar një popull të qytetëruar, të fitojmë virtytet që bien bashkimin, bashkëpunimin, solidaritetin ndërmjet miseve të një trupi, të njohim ligjin, t’i bindemi vullnetarisht nomit, t’i shtrohemi një farë robërie të ëmbël që na shpëton nga jeta e ashpër.

Vajtimi nuk hyn më punë, se sjell dëshpërimin e fatalizmit. Kundër një të lige, përpara një mynxyre, duhet vepruar, do prurë një reaksion, që të vijë zgjimi pas gjumit, larg dehjes, një zgjim veprimtar, me vullnet të vërtetë, me punë të fortë, motra dhe mëma e shpresës pjellore. Një veri e bën detin që të buçasë. Një frymë e re e bën një komb të marrë një shpirt të ri. Një të tillë frymë krijonjëse duhet të kemi.

Botuar më 1924

Të paktën 11 kryetarë të rinj të Bashkive të Ramës dhe Metës rezultojnë të jenë trafikantë droge dhe prostitutash. Vijnë nga bota e krimit për të drejtuar të gjithë së bashku një komunitet prej më shumë se gjysëm milioni njerëz.

Ky është modeli që ka ofruar Rama dhe Meta në zgjedhjet e 21 qershorit. Por, ata nuk janë të vetmit. Në të gjithë elementët e inkrminuar janë shumë më tepër dhe janë thuajse në pjesën më të madhe të bashkive të vendit.

Krahas elementëve kriminalë në zgjedhje u përfshinë banda të lidhura me pushtetin, të cilat vepruan si njësi paramilitare për të kërcënuar, trembur dhe dhunuar kandidatët, aktivistët dhe zgjedhësit tanë para syve të policisë që nuk ndërmorri asnjë masë edhe përkundrejt denoncimeve të opozitës, si ajo e Shullazit dhe Xhabaftëve në Tiranë dhe Vorë, “Hakmarrja për Drejtësi” në Lushnjë dhe në Vlorë, bandat e Ben Qimes në Fier, banda e Kazazëve në Kavajë, bandat e Taullaut, Dokles, Lul Berishës dhe Hoxhës në Durrës, banda e Spahinjve në Bulqizë, banda e Suel Çelës në Elbasan etj.

I dënuari me burgim të përjetshëm për vrasjen e kryekomisar Dritan Lamajt, Arben Frroku, u përfshi në një fushatë të ethshme në Pukë. Ai jo rastësisht u lirua pak para zgjedhjeve, por si garanci për të punuar në krah të Edi Ramës në Pukë, me të cilët është parë dhe në ambiente publike.

Velina e Ramës

Velina e Ramës që pritet të marrë Bashkinë e Tiranës është një hajdut i denoncuar dhe i provuar së fundmi edhe nga Gjykata. Ky ka vjedhur para të shqiptarëve së bashku me vëllanë e tij për aq kohë sa drejtoi Ministrinë e Punës dhe tani pret të vjedhë Tiranën. Por lidhjet e tij me mafian janë shumë herë më të forta dhe mjafton të kujtojmë lidhjen e bashkëshortes së tij me trafikantin e prostitutave dhe një prej krerëve të pastrimit të parave në rajon, Dzanashvilin.

Gjushi i Durrësit

Një tjetër kryebashkiak i lidhur kokë e këmbë me krimin është ai i Durrësit, i cili pasi bleu votat do të vijojë të qëndrojë në krye të Bashkisë së këtij qyteti për ta rrënuar atë përfundimisht. Dako në sajë të korrupsionit me lejet e ndërtimit dhe konfliktit të pastër të interesit të shndërrimit të Bashkisë në një betoniere të ndërmarrjes së tij, zotëron afro 11 milionë euro pasuri, ndaj të cilat ka deklaruar vetëm 10% të saj. Në fushatën e zgjedhjeve të 21 qershorit, ai shoqërohet nga trafikantë dhe vrasës, të cilët janë fotografuar në takimet e këtij individi.

Lala i mafias

Qazim Sejdini përmes terrorit dhe të shtënave me breshëri automatiku në zyrat elektorale të PD dhe blerjes masive të votave nuk do të largohet nga Bashkia. Mafia e ka siguruar për ta pasur aty aleatin vet. Askush nuk do të hapë gojën për aferat korruptive të Lalës dhe as për klientelizmin dhe nepotizmin në Bashkinë e Elbasanit, sepse Lala ja ka bërë të qartë mediave dhe gazetarëve se në rast se ata do të flasin, atëherë i pret ndëshkimi, të paktën heqja nga vendi i punës.

Roshi i Kavajës

I dënuar me 5 vite burg në Zvicër për trafikun e kokainës dhe i shpallur njeri i pa dëshëruar në Holandë, Ervini i Kavajës është njeri i përzgjedhur nga Rama për të drejtuar Bashkinë e këtij qyteti për të dytin mandat të siguruar nga blerja masive e votave me paratë e pista të drogës. Ai po ashtu është dënuar me burgim për tentativë vrasje, ku ka plagosur një tjetër bashkëqytetar nga Kavaja.

Gjatë viteve 1997-2000 ka kryer dënimin me burg për trafik droge në Zvicër. Ai deklaron nëpër qytet se ka një pasuri që i kalon 4 milionë eurot dhe me paratë e fituara nga trafiku i drogës, ka ngritur në qendër të qytetit të Kavajës edhe një hotel.

Po PS në këtë qytet nuk ka trafikant droge Kryetarin e Bashkisë, por edhe Kryetarin e PS.

Gentian Daja, është i besuari i Ramës në krye të Partisë Socialiste në këtë qytet. Përveçse drejtimin e PS së Kavajës, Rama i ka besuar Dajës edhe një tjetër post të rëndësishëm, Drejtorinë Rajonale të Tiranës për shërbimin e Transportit Rrugor. Gentian Daja është një person me precedent të fortë penal. Ai është dënuar në Kazerta të Italisë për trafik droge dhe po me të njëjtën akuzë, ai është dënuar edhe në Frankfurt të Gjermanisë. Njeriu i duhur për të drejtuar PS në Kavajë.

Artur Bushi

Do të jetë një tjetër Kryebashkiak që ka blerë mandatin e deputetit me paratë e mafias dhe bandat e armatosura që kanë terrorizuar banorët e Krujës dhe Fushë-Krujës. Bushi rezulton i arrestuar nga policia italaine si pjesë e një organizate të trafikut të drogës nga Holanda në Itali.

Por, historia kriminale e Bushit nuk është vetëm ajo e trafikut të drogës, por edhe trafikut të prostitucionit, për të cilën ai është dënuar në Itali me një emër tjetër, të cilën gazeta do ta bëjë publik në ditët e ardhshme.

Bardhi i Kurbinit

Artur Bardhit i është dhënë nga bibat e KQZ, mandati në tavolinë. Ai as ka garuar fare, sepse rivalit të tij i është hequr e drejta e kandidimit. Artur Bardhi është një tjetër emër nga banda e të inkriminuarve të Ramës, të cilët do të drejtojnë bashkitë. Ai ka precedentë penalë të arrestimit në Itali për trafikun e drogës dhe konsiderohet si pjesë e krimit të organizuar në rajon. Ai është mbështetur personalisht nga Rama dhe elementë të tjerë të inkriminuar të zonës, të cilët edhe pse nuk ka pasur garë kanë manipuluar të gjithë procesin farsë të Kurbinit.

Kokoneshi i Divjakës

Është denoncuar publikisht nga ish-drejtuesi i PS të këtij qyteti se ka qenë një trafikant prostitutash në Itali. Ai ka rrëfyer të gjithë historinë se si Kokoneshi mbante prostitutat dhe se si fitimet vetëm për njërën prej tyre arrinin deri në 60 milionë lireta në Itali gjatë kohës që ende nuk kishte hyrë euro në qarkullim. Pikërisht ky trafikant prostitutash do të drejtojë sot Divjakën në lidhje të ngushtë me bandën e Lushjës dhe vrasës e trafikantë droge që u duhet kjo pikë për të nisur ngarkesat e hashashit.

Tërmeti i fitores publicitare

Nuk e ka përzgjedhur Rama kot. Ai nuk ka asnjë klasë shkollë. Edhe filloren kanë dyshime nëse e ka mbaruar. I vetmi fakultet i tij që ka bindur Ramën që ta kandidojë është ai i trafikut të drogës. Është një nga njerëzit e monitoruar për shumë kohë nga policitë e vendeve fqinje dhe pjesë e të inkriminuarve që do t’u duheshin bashkive pas 21 qershorit.

Qaja në Devoll

Ka ndryshuar dy herë emrin që të heqë njollat e së kaluarës të krimeve të kryera në Greqi. Kryesisht ka kryer trafikimin e drogës. Ai nuk mundi që të fitojë, por ishte në garë deri në momentin e fundit për të marrë bashkinë dhe për t’iu bashkëngjitur bandës kriminale Rama-Meta për të drejtuar pushtetin vendor pas 21 qershorit.

Ndoni në Këlcyrë

Njihet po ashtu për lidhjet me trafikun e drogës. Ka precedent penalë në vendet fqinje dhe nuk mund të shkelë në disa vende të Europës, pasi arrestohet nga policitë e atyre vendeve. Ai nuk e fitoi Bashkinë e Këlcyrës, por e grabiti, duke manipuluar rezultatin përmes mbushjes së kutive të votimit, të cilat u çertifikuan nga dy bibat e KQZ-së.

Hasalla i Peqinit

Ky është një tjetër emër i botës së krimit i përzgjedhur me kujdes nga tutori i këtij në këtë qytet, me të cilin ka edhe lidhje familjare. Ka precedentë penale dhe kjo ka qenë arsyeja që është kandiduar nga Rama për të drejtuar Peqinin.

Krimi i organizuar në Shqipëri vrau dy turistët çekë.

Ky është konstatimi i Ministrisë së Punëve të Jashtme të Çekisë, pasqyruar në njoftimin për shtyp të publikuar rreth ngjarjes që ka shokuar opinionin publik jo vetëm në Çeki e Shqipëri, por edhe më gjerë. Duke informuar qytetarët çekë rreth ngjarjes tragjike të së premtes që kaloi ku dy turistë çekë u vranë barbarisht në zonën e Dukagjinit, Ministria e Jashtme çeke u bën thirrje qytetarëve të saj që janë duke zhvilluar pushimet në Shqipëri të kenë kujdes maksimal.
“Sipas informatave nga ambasada e Çekisë në Tiranë, vizitorët dhe turistët janë viktima të krimit të organizuar.

Standardi i jetesës së një pjese të madhe të popullsisë është mjaft i ulët, është e këshillueshme për të ndjekur masat e zakonshme”, thekson MPJ çeke.
Ministria e Jashtme porosit qytetarët e saj që vizitojnë vendin tonë të shmangin kalim e natës në tenda apo parkingje, jashtë kampit. Kujdes, sipas saj, duhet të ushtrohet edhe kur lëvizin në zonat malore përgjatë kufirit me Kosovën dhe Malin e Zi. “Edhe pse në kufirin Kosovë-Shqipëri përfundoi çminimi i territorit të minuar gjatë konfliktit më 1998-1999, ministria ende rekomandon kujdes kur lëvizni në këtë fushë”.
Zëdhënësja e Ministrisë, Michaela Lagronova, ka bërë të ditur për mediat çeke se hetimet po zhvillohen në Shqipëri për ngjarjen e rëndë.
“Rasti është duke u hetuar si një krim, një burrë dhe një grua u vranë. U gjetën mbrëmë në makinën e tyre në veri të Shqipërisë pranë qytetit të Shkodrës, i cila tërheq shumë turistë”.
Zyrtarja e Ministrisë Jashtme çeke ka bërë të ditur se Michael Svatos, 27 vjeç dhe Anna Kosinova, 36 vjeç janë nga zona perëndimore e Çekisë dhe se familjarët e tyre janë njoftuar për ngjarjen.
Kujdes, sipas saj duhet të ushtrohet edhe kur lëvizin në zonat malore përgjatë kufirit me Kosovën dhe Malin e Zi.
Ndërsa ambasadorja çeke në Tiranë, Radka Calabkova ka thënë për mediat çeke se turistët ishin viktimë e një krimi të dhunshëm, ndërsa ka qetësuar të gjithë turistët e tjerë çekë për sigurinë në Shqipëri.
“Policia shqiptare po heton çështjen dhe ne po marrin informacion gradual prej tyre”thuhet në reagimin e ambasadës.

Mediat e huaja: Horror në malet e Shqipërisë

Mediat e huaja kanë pasqyruar gjerësisht vrasjen tragjike të dy turistëve çekë në Shqipëri duke e cilësuar atë si një ngjarje horror. “Në malet e Shqipërisë u grabitën dhe u vranë dy turistë çekë”. Ky është titulli që të gjitha mediat ndërkombëtare, duke përfshirë edhe ato çeke e kanë pasqyruar lajmin e vrasjes së turistëve në Dukagjin. Prestigjiozja britanike “Daily mail” shkruan se dy turistë çekë u vranë në malet e Shqipërisë, ndërsa autorët për të fshehur krimin e kanë rrokullisur makinën që ngjarja të dukej si aksident. Edhe “Reuters” dhe “Euronews” pasqyrojnë ngjarjen duke shkruar se dy turistë çekë u vranë në malet e Shqipërisë. Më tej theksojnë se brenda në makinë u gjet edhe një automatik. Ndërsa duke iu referuar burimeve të policisë shqiptare shkruajnë se një prej autorëve mund të ketë qenë në makinë me turistët. Një media çeke duke iu referuar “Reuters” shkruan: Në malet shqiptare dy turistë çekë u sulmuan dhe u vranë nga persona të panjohur dhe më pas sulmuesit hodhën makinën e tyre në një humnerë. Dy turistët çekë Michael Svatos, 27 vjeç dhe Anna Kosinova, 36 vjeç u vranë mbrëmjen e së premtes në fshatin Prekal të Dukagjinit. Në portalin informativ të Çekisë, “Blesk.cz”, shkruhet se si dy turistët nga ky vend kishin shkuar për turizëm në veri të Shqipërisë, por u gjetën në veturën e tyre të vrarë dhe të grabitur. Duke cituar mediat nga Shqipëria, ky portal çek tregon se si persona ende të panjohur, kanë shtënë me armë ndaj të rinjve çekë. Bëhet e ditur se këta dy turistë janë nga rajoni i Pilsenit të Çekisë. Zëdhënësja e Ministrisë së Jashtme të Çekisë, Michaela Lagronova ka thënë për këtë agjenci lajmesh se konsulli i tyre në Tiranë, ka udhëtuar për në vendin e krimit, për t’u informuar nga afër lidhur me situatën.

Shoqata e Turizmit: Qeveria të marrë masa

Shoqata shqiptare e Turizmit (ATA) ka reaguar për ngjarjen e rëndë në Dukagjin, ku humbën jetën dy turistë çekë. Përmes një njoftimi për mediat, ATA i ka bërë thirrje qeverisë të marrë masa për të parandaluar ngjarje të tilla që dëmtojnë reputacionin e Shqipërisë si vend turistik. Vrasja e dy turistëve çekë vlerësohet si një ngjarje tronditëse dhe një nga më të rëndat për turizmin shqiptar ndër vite. Shoqata shqiptare e Turizmit u shpreh ngushëllimet familjarëve të çiftit çek që humbën jetën duke vizituar vendin tonë. Më tej, Shoqata e Turizmit, i bën thirrje qeverisë të marrë masa për të parandaluar ngjarje të tilla. “Së pari ATA ngushëllon familjen dhe miqtë e dy të rinjve shtetas të Republikës çeke që humbën jetën duke vizituar vendin tonë! Kjo ngjarje tronditëse është nga më të rëndat për turizmin shqiptar ndër vite. Krimi nuk ka vrarë thjesht 2 të rinj, 2 turistë, por i ka dhënë një goditje të fortë turizmit shqiptar dhe punës sonë e të gjithë kolegëve tanë ndër vite. ATA i kërkon për të disatën herë qeverisë që të marrë masa për të parandaluar ngjarje të tilla që dëmtojnë reputacionin e Shqipërisë si vend turistik”, thuhet në reagimin e ATA-¬s.