Fakti qe nga 12 oficere e n/oficere policie te vrare ne prita askush s’ka dale deri me sot para gjyqit, fakti qe dosjet e tyre jane mbyllur flet fare qarte, se keta deshmore te atdheut i ka vrare shteti bandave për motive politike. Niko Veizi dhe Neki Dredha nuk pranuan qe kufomat e deshmoreve te atdheut Spiro Toshi, Gezim Shabani, Besim Manoli, me 24.3.1997 te futeshin ne spital, prandaj vlonjatet duhet te mendohen mire kur te shkojne para kutive te votimit.
***
Ne tetor 1997, major Ilir Kuçi, me cilesine e Shefit te Policise kriminale te komisariatit te Vlores, ngriti nje akuze publike ku akuzonte si vrases te 12 oficereve dhe n/oficereve te Vlores: N/kolonel Milto Kordhen, N/kolonel Haxhi Demirin, Niko Veizin, kandidat për kryetar bashkie ne Vlore, Neki Dredhen e Zan Caushin, Nedin Xhelilin, e Albert Gjahtarin, Mejtim Meçe e Eqerem Osmenin etj… Asnje reagim ose pergenjeshtrim nuk eshte bere prej te akuzuarve. Fakti qe nga 12 oficere e n/oficere policie te vrare ne Vlore gjate viteve 1997-2000, ne prita me pabesi, askush deri me sot nuk ka dale para drejtesise, fakti qe dosjet e tyre jane mbyllur tregon qarte dhe prere se keta deshmore te atdheut jane vrare prej vete shtetit te sotem qe s’eshte tjeter veçse bandat dhe njesite guerile komuniste te 97-tes te ulur e fronat e pergjakur shteterore.

Nga 111 vete te denuar me vdekje, 12 prej tyre rane nga plumbat e pabesise komuniste.

1. Major Besnik Hidri.

Lindur me 7 shkurt 1966 ne Durres. Ishte i persekutuar politik, gjyshi i tij ishte ne burg politik, e ema e internuar. Ne vitin 1993 futet ne sherbimin e fshehte SHIK Durres. Me 1994, transferohet ne Tirane dhe me 1995, emerohet Shefi i Kunderzbulimit për ambasadat e huaja Tirane. Ishte specializuar prane sherbimeve sekrete italiane, turke dhe CIA-s ne SHBA. Fliste ne italisht dhe anglisht. Ishte i martuar me Marielen me te cilen kishte dy vajza, Livian dhe Samuelen. Me 28 shkurt 1997 kur bandat komuniste te Neki Dredhes dhe Albert Gjahtarit, Niko Veizit dhe Nedin Xhelilit sulmuan SHIK- un ne Vlore. Besniku e mbrojti shtetin heroikisht dhe ra nga plumbat e komunisteve vlonjate. Ishte vetem 31 vjeç.

2. Kapiten Leke Qoku.

Lindi me 13 prill 1961 ne Tropoje. Ishte i persekutuar politik. Dajot e tij i kish pushkatuar regjimi diktatorial. Ne shtator 1992 futet ne sherbimin e fshehte SHIK dhe fillon edhe fakultetin juridik. Me 1995 emerohet ne detyren e rendesishme te shefit te Sherbimit te Brendshem Rinas. Ishte i martuar me Valentinen dhe kishte nje djale Kristin, i cili kur i vrane babane ishte vetem 1 muajsh. Ai ra ne mbrojtje te shtetit shqiptar me 28 shkurt 1997. Egersirat komuniste e terhoqen zvarre trupin e tij dhe e çuan tek studentet qe gjoja ishin ne greve urie. Ne sy te studenteve trupi i tij ende pa dhene shpirt eshte coptuar dhe i eshte prere mishi copa-copa. Deputetja e sotme Liza Hoxha i ka pire gjakun dhe e ngazellyer i ka dhene doren dhe ka perqafuar Niko Veizin dhe Neki Dredhen duke i gjakosur edhe ata. Kisha Katolike nderhyri për te marre trupin e tij pa jete. Niko Veizi dhe Neki Dredha nuk pranuan duke thene se trupi i tij do te behej copa-copa dhe do te hahej nga komunistet vlonjate!” Ishte vetem 36 vjeç kur e vrane.

3. Kapiteni i pare Gjergj Mehmeti.

Gjergji ishte nga Tepelena dhe kishte dajon e itj te denuar politik. U godit pabesisht nga bandat komuniste te “Komitetit te Shpetimit” Sarande, u vra duke luftuar si luan dhe pastaj bandat e dogjen pa dhene shpirt. Gazeta “55” date 8.4.2000 ka akuzuar për vrasjen e tij major Shpetim Idrizin, i cili për kete vepër makabre ju dha shefit kuadrit ne Garden e Republikes, i akuzuar po nga kjo gazete si kapo mafie e gardes se Republikes ku u transferua si keshilltar i ministrit shokut Spartak Poçi. Nuk e njihte friken i kudo ndodhur, polic i vertete qe beri aq shume për Vloren, duke lene tek shoket e tij kujtime te paharruara. Ishte vetem 35 vjeç kur e vrane dhe e dogjen komunistet.

4. Kapiten i pare Spiro Toli Toshi.

5. N/oficer Gezim Haxhi Shabani

6. Besim Zano Manoli Keta

Te tre shpirtra te bukur rane bashke me 24 mars 1997, ne nje prite, gracke, qe u organizuan bandat komuniste. Niko Veizi dhe Neki Dredha nuk i pranuan ne spital trupat e ketyre deshmoreve te atdheut. Spiro Toshi ishte nga Narta, nga nje familje fisnike dhe i persekutuar politik. Ishte nje socialist i klasit te pare për M.K.Z. I sinqerte, i dashur me te gjithe, i palodhur ne pune. E donte dhe e ndiente pergjegjesine e oficerit te policise, po mbi te gjitha donte Vloren dhe Shqipërine për te cilat edhe ra deshmor nga plumbat e njesiteve guerile komuniste. Ishte 45 vjeç kur ra deshmor!

Gezim Shabani

Lindur me 1950 ne Vlore. Babai i tij Haxhi Mustafaj ishte denuar me 101 vjet burg nga diktatura komuniste. Gjyshi i tij nga nena Elmas Çarçani kishte vdekur ne torturat e Sigurimit te Shtetit. Gezimi punonte ne grupin e gatshem te policise. Ishte trim si i ati, i zgjuar si gjyshi dhe serioz ne pune dhe ne shoqeri. Ishte vetem 47 vjeç kur ra deshmor. Besim Manoli, kishte lindur me 1957 ne Vlore dhe ishte internuar ne Drashovice. Babai i tij Zanua ka bere 10 vjet burg politik. Gjyshi i tij nga nena pushkatuar, nje dajo te pushkatuar me 1945 dhe dy dajo te tjere te denuar me nga 20 vjet burg politik. Besimi hyri ne polici me 1993 dhe punoi ne policine kriminale duke treguar trimeri, zgjuarsi dhe perkushtim ne lufte ndaj krimit. Për keto merita u emerua inspektor policie. Ishte i dashur me te gjithe, luftetar i vendosur antikomunist, shpirt i paster demokrati. Ishte vetem 40 vjeç kur ra deshmor.

7. Shezai Jashar Zanaj.

Lindur me 1963 ne Vezhdanisht te Vlores. Ka nisur detyren ne polici me 1987 dhe ka punuar kryesisht ne policine e qarkullimit rrugor. U vra nga nje grup kriminelesh me 28 mars 1997. Ishte vetem 34 vjeç.

8. Albert Troqe.

Nje njesit komunist i kerkoi ti sherbente me makinen e tij deri ne Zvernec. Alberti i mire, i gatshem për te ndihmuar njerezit vihet ne dispozicion te tyre. Tek Pylli i Sodes e vrasin pabesisht. Kjo ndodhi ne prill 1997. Alberti ishte nga Tragjasi i qeshur, i dashur, i palodhur, i respektuar prej te gjitheve.

9. N/oficer Valter Dilaver Harizaj.

Me 1 maj 1997, i zihet prite ne Pus te Mezinit dhe e vrasin se bashku me dy miq te tij. I ndieri kishte luftuar për 5 vjet rresht me trimeri e mençuri kunder krimit te organizuar, trafikut te droges, klandestineve dhe prostitucionit. Keto sherbime te çmuara qe i solli atdheut te tij i moren edhe jeten. Vrasesit komuniste nuk i bene thirrje te ndalonte, gje qe tregon se ata e dinin ke do qellonin. Vrasja ndodhi vetem 10 minuta pasi u larguan forcat e policise nga ai vend. Ne makine u gjeten para dhe varese floriri ç’ka tregon se ata qe e vrane nuk ishin kusare, por njesit gueril komunist. N/kolonel Milto Kordha dhe N/kolonel Haxhi Demiri thote major Ilir Kuçi ishin vetem ne rolin e vrojtuesit! Valteri bashke me te vellane Hiqmetin ju perkushtuan demokracise luftes kunder krimit dhe krimineleve komuniste. Valteri i perkiste nje familje te persekutuar politike. Nuk mund te harrohet kurre ai djale azgan, i qeshur qe ra për atdheun e tij.

10.Edi Hasanaliaj.

Ne kujtesen e shqiptareve po dhe te gjithe botes se qyteteruar, ka mbetur skena makabre ne Sarande. Nje n/oficer i shtetit shqiptar i lidhur për nje shtylle me litar torturohej, goditej, peshtyhej publikisht. Skena kaq makabre nuk ka mundur ti pershkruaj as Viktor Hygo ne mesjeten e hereshme. Keta qe torturonin qe dhunonin, qe poshteronin ishin anëtaret e “Komitetet e Shpetimit” me ne krye keshilltarin e Spartak Poçit, Shpetim Idrizin nga Kuçi. Ai qe po torturohej ishte n/oficer i shtetit shqiptar Edi Hasanaliaj nga Vranishti i Vlores. Edi ndodhej ne Sarande bashke me komandantin e tij Kapiten Gjergj Memetin për te shpetuar shtetin shqiptar dhe Shqipërine te mos digjej e shkaterrohej. Zoti e shpetoi nga vdekja, dhe ne duart e kanibaleve komunisto-grek te Sarandes. Dajua i Edit, Ilirjan Qejvani kishte bere 10 vjet burg politik. Edi bashke me vellane e tij te mençur dhe te mire Jetmir Hasanaliaj me 1993 sherbyen ne rradhet e policise për te luftuar krimin dhe për te ndertuar demokracine. Edi ishte, shqiptar i vertete, djale trim, i afte profesionist, i pa kompromentueshem, luftonte kunder krimit nate e dite. Me punen e tij fitoi dashurine dhe respektin e vlonjateve.

11. Kapiten i pare Viron Lutfi Rrapi.

Ishte kapiten i pare dhe kish mbaruar dy fakultete, ate te rendit dhe juridik. Ishte trim i mençur dhe nuk e njihte friken. Xhaxhai i tij i nderuar Malo Rrapi kishte kaluar 18 vjet te jetes se tij ne burgjet komuniste. Vironi hyri ne polici me 1992. Me trimin dhe te paharruarin Viron Rrapi ndodhi nje sfide e papare vetem N/kolonel Milto Kordha, N/kolonel Haxhi Demiri dhe N/kolonel Mejtim Meçe. Vironi ishte denuar me vdekje nga “Komiteti Shpetimit” sepse ishte për ta nje pengese e pakapercyeshme. Për te zbatuar kete vendim banda komuniste e Myrteza Caushit, pasi kishte biseduar 2 dite me pare me n/kolonel Milto Kordhen, hyjne ne menyre demokratike, ne komisariatin e policise dhe vrasin haptazi dhe ne mes te dites kapitenin e pare Viron Rrapin. Ky ishte terror, dhune psiqike se kete fat do te kishin te gjithe ata qe do rezistonin. Ky deshmor ra me 15 maj 1997. Ne muajin e luleve!

12.Major Shkelqim Agolli. Ishte nga Korça. Kish mbaruar fakultetin e mesuesise dhe kish punuar mesues ne Korçë. Me 1993 hyri ne policine sekrete te shtetit shqiptar. Ne janar 1997 u emerua kryetar i deges SHIK- ut Vlore. Babai i tij kish bere 10 vjet burg politik. Ishte njeri qe e donte detyren dhe i qe përkushtuar asaj. Gjate rebelimit greko-komunist me 1997 e kreu mire detyren e tij. Pasi u dogj SHIK-u erdhi ne Tirane dhe ne gusht 1997 shkoi si emigrant ne Greqi për te nxjerre buken e gojes. Ishte denuar me vdekje nga “Komiteti Shpetimit” dhe nje dite u gjend i vrare me thike ne dhomen e tij Athine!

13. Andrea Asim Kanani u vra me 22 janar 1998 ne ora 24 ne fushen e aviacionit. 13. Bashkim Bita u vra me 8 mars 1998 ne ora 21 tek udha e Sodes. ishte nga Dukati, vetem 36 vjeç.

14. Alket Muço u vra me 2 janar 1998 ne Vlore

15. Alfred Kanani u vra ne prill 1998

Pjesa e gjashte dhe e fundit

Konstadin Koliqi Oficer drejtues i SHIU_t.

Ndaj meje filloj ceshtja penale……. !?
Ushtria, në zonën e jugut, në zonën e parë operative, sulmohesh nga grupe rrebelësh, kryengritësish, shkatërohej dhe gjithcka vidhej pa as më të voglën rezistencë. Në Porto Palermo, Himarë, në kuotën 113, ishte një pikë sinjalovrojtuese, ku komandonte, z.Fatmir Kokaj. Kur u sulmua nga nje grup i madh rrebelesh, te cilet kishin haqe për të marrë, se ky gji detar, përdorej nga ata për kontrabandën e mallrave dhe të njërëzve, por që në njëfarë mënyre, gjenin pengesa, Fatmiri vëndosi që të mbronte repartin e vet dhe për gati 2 ditë dhe një natë, e mbrojti deri sa kishte municion.

Kur ju mbarua municioni, kapet nga rrebelët, të cilët i nxjerrin sytë dhe i presin kokën sic i pritet një gjeli deti. Për ironi të jetës tonë dhe vdekjes së tij , ata që drejtuan kryengritjen, që bënë planet e sulmit, që ngritën flamurin Grek në tokën shqiptare, e shpallën Fatmirin, Hero dhe i dhanë familjes së tij , dekoratën e lartë……Por dua ti kujtoi edhe Jorgos, apo Xhorxh Tenetit, këtij që akoma e quan vehten grek dhe jo shqiptarë, se ky djalë që mbrojti atë pjesë të Atdheut, repartin e tijë, ishte një nga kushërinjtë e tu të afërt dhe jetonte atje ku ti tani kërkon të marrësh pronat e tua dhe se asnjëhërë nuk e ka quajtur vehten grek por vetëm shqiptarë……

Po më dt 1 dhe 2 Mars, u shkatërrua dhe u vodh baza e riparimit të anijeve në Porto Palermo, e futur e gjitha në tunel , me një vlerë disa miliona dollarëshe.
Më vjen informacioni se po shkatërrohej dhe vidhej baza e anijeve në Sarandë. Dërgova atje njërëz të cilët më prunë informacione se po mbyteshin anije, pothuajse të reja dhe këto po bëheshin në favor të gazetarëve dhe fotoreporterëve Grek, të cilët u jepnin disa Dhrahmi, kundrejt hedhjes së granatave luftarake, në anije, ku filmohej shpërthimi dhe mbytja e anijeve.

Sipas informacioneve, këtë tmerr për institucionet, repartet ushtarake, por edhe për njërzit, e drejtonin Gramoz Ruci, i cili kuartierin e tij e kishte ngritur tek hoteli i piluriotit, pak metra para bazës detare në Limjon, drejtonte Arbër Qilimi që dorzoi repartin që komandonte dhe e bashkoi me kryengritjen, Xhevat Kocia, ish oficer i lartë, i përzënë nga ushtria për shkaqe ordinere.
Po nga këto informacione, bëheshim me dije se në zonën Sarandë, Delvinë Gjirokastër, tashmë kishin zbarkuar nga Greqia dhe po vepronin në mënyrë intensive për organizimin e kryengritjes dhe drejtimin e saj për në Tiranë, krerët politik te saj, Arben Imami dhe Ridvan Peshkëpia.
Informohem se në bazën e Sarandës, kishin mbetur pa u shkatërruar, 2-3 anije . Në Shtabin e Përgjithshëm, u mor vendimi që këto anije të tërhiqeshin nga Saranda dhe të bazoheshin në Durrës. U bënë planet përkatëse të cilat do të zbatoheshin nga katër anije të bazës së Durrësit, më dt 7-8 Mars.

Më dt 6 Mars, informohem se Komandanti i grupit të anijeve dhe një grup oficerash, jo vetëm që nuk do të zbatonin planin, por do të largoheshin, me gjithë anijet luftarake në drejtim të Italisë, po qe se do te merrni nje detyre te tille, per te rimorkjuar anijet nga Saranda.
Kur me erdhi ky informacion, në fillim nuk e besova dhe s’kishte se si ta besoja, prandaj, vendosa të shkoja vetë në Durrës, në vëndbazimin e anijeve dhe të bisedoja vet me ata. Në takimin që pata, me Komandantin e grupit, ai, pa ju dridhur qerpiku, ma pohoi « Po qe se do të na urdhëroni të vemi në Sarandë të jeni te sigurtë se nuk do të vemi atje por do të ikim në Itali dhe skeni se cfar të na bëni, le të quhemi tradhëtar . !!!!!!! »
Nuk dija cfarë të thoja. Eshtë e vështirë të bisedosh me oficerat që janë shumë trima në tradhëti dhe frikacak në zbatimin e detyrave.
Planin e anulluam. Anijet patën fatin e të tjerave. Gjatë këtyre ditëve, mblodhëm anijet në Durrës për ti ruajtur nga ndonjë sulm me qëllim eksodi, por nuk dinim se nga kush të kishim frikë, kush do të na i rrëmbente, populli apo oficerat që i drejtonin. Informatat flisnin që më tepër duhet të ruanim shtëpinë nga i zoti i saj !!!! Kjo u vërtetua. Pak rremujë ndodhi në Durrës, më 13-14 Mars dhe të parët që u larguan, në drejtim të Italisë, qenë anijet luftarake dhe pothuajse vetëm me kuadrot dhe ekuipazhet e tyre. Anijet u strehuan në bazën e Brindizit. Italianët, kishin kohë që i kishin marrë masat dhe mendoj se jo vetëm në bregun e tyre por edhe në bregun tonë . Kuadri i lartë i shërbimit sekret italian, z. Balice, e kishte zbatuar detyrën, kundrejt Shtetit të tij …

Një gjë më habit, ata oficera që u larguan nga detyrat, më 28 Shkurt, nga vënd komanda e bazës së Vlorës , Fitim Halili, Roland Nasto, Mitat Islami, etj drejtojnë sot Flotën, apo oficerat që rrëmbyen anijet e tyre luftarake për në Itali, dhe disa nga këta u vunë në shërbim të tyre, ngrihen në përgjegjësira drejtuese !!!
Në një nga ditët e marsit, kur ministër kishte ardhur z. Shaqir Vukaj, me ndodhi një incidentë i rëndë ne koridoret e ministrisë. Një oficer i Flotës, kishte disa ditë që kur kaloja ne koridoret e zyrave, me shante nga familja, gruaja, fëmijtë e sharje të tjera të rënda. Për këtë vura në dijeni shefin tim, S.K. i cili më këshilloi të ruaja gjakftohtësinë. Por veprimi i këtij oficeri, nuk po ndalonte. Një ditë, në orën e fillimit të punës, në koridorin e hyrjes, më del përpara ky oficer i komandës së Marinës, me detyrën e shefit të lundrimit, një shok i ngushtë i Komandantit te Flotës, K/Admiral Edmond Zhupani dhe me hidhet duke më goditur në fytyrë. I largohem pak, aq sa hapa krahun dhe falë Zotit, i dhashë një goditje, aq të fortë sa ra në gjëndje të fikti. Për këtë, më thirrën, më kritikuan dhe më thanë se do të mbaj përgjegjësi të madhe. U them atë shprëhjen popullore se « mua më ka goditur gjylja e topit, cfar do të më bëjnë plumbat tuaj » .
Dalngadalë, me këtë gjëndje edhe po mësoheshim dhe punën e bëja, më shumë për forcë zakoni, kur më dt 14 Mars, informohem se nga Muzeu Arkiologjik, në Durrës, ishin vjedhur objektet arkeologjike, vetëm të periudhës ilire, ndërsa ato të periudhës romake dhe helene ishin të pa prekura. Dija që këto objekte ruheshin në vënde tepër të sigurta, me kod sekret dhe këto i dinin dhe mund të hynin atje vetëm pesë veta, në shkallë vëndi, duke filluar nga Kryeministri … Informacioni u vërtetua, objektet ishin vjedhur dhe të dhënat më conin tek një kryetar partie i njohur, sidomos gjatë rrebelimit si drejtues i tij, por edhe arkeolog tepër i njohur….
Unë, akoma nuk dua ta besoj që janë shqiptarët që bënë këtë vjedhje të tmerrshme, këtë thesar të pazëvëndësueshëm, sepse me këtë na është vjedhur identiteti si komb.
Ky veprim makabër, u bë në favor të shërbimit sekret Grek, i cili zbaton politikën Greke për të humbur identitetin shqiptar dhe stërnipave tanë, tu thonë se në këtë tokë, jetojnë minoritar dhe jo autokton, shqiptarë dhe pasardhës te ilirëve.
Në gjithë këtë katrahurë, kam mendimin se kjo vjedhje është më e rëndë në historinë e kombit tonë.

Më dt 25 Mars, informohem se, në Vlorë është bërë plani për të marrë një anije nga Saranda, dhe me të, do të niseshin klandestinë për në Itali. Në Vlorë nuk kishte asnje anije. E vetmja anije që kishte mbetur, që mund të lundronte ishte Kater i Radës, ne Sarande, i vogël, i vjetër dhe me shërbim të kufizuar portual.

Më dt 26 Mars, anija vjen në Vlorë, nga Sarande, prurja e saja e organizuar nga Zani Caushi dhe menjehere, vihet nën sundimin e « Sulltanit të Vlorës » sic kishte qejf të quhej Zani Caushi . Menjëherë u hap lajmi se do të nisej për në Itali një anije luftarake, kundrejt pagesës prej 1,5 million liretash për person. Turma njërëzish, afroheshin por kur merrnin vesh se pronari ishte Zani Caushi, largoheshin për vetë namin, prej krimineli që ai kishte, në tërë vëndin, jo vetëm në Vlorë. Atëhere, në Vlorë, shkon z. Arben Malaj, në atë kohë Ministër i Financës të Qeverisë të Pajtimit Kombëtar, futet në port, i afrohet anijes, gjithmonë në shoqërinë e Zanit dhe shokëve të tij. Kjo në mëngjesin e dt 27 Mars. Menjëherë, u hap lajmi se anija ishte e Arben Malajt, Zani ishte vetëm arkëtari. Kështu u rrit besimi tek njërëzit, të cilët ishin aty rreth e rrotull dhe mbushën menjëherë anijen, në të cilën hypën 153 veta dhe u nisën drejt Italisë. Tashmë, historia e anijes dihet , por unë dua t’ju them atyre që e mbytën dhe atyre që kërkojnë trupat e të afërmve të kërkojnë, jo 80 veta, por 119 njërëz të mbytur. Dua tju kujtoi se në ato lista emrore që hypen në atë mjet lundrues, ishin edhe 22 vajza të kthyera nga Italia, para krishtlindjeve, por që nuk gjetën afrimin nga familjet e tyre, ose…..dhe nuk u ngeli gjë tjetër, vec të kthehen prap tek semaforët, për të nxjerr bukën por edhe fitimet e atyre që tashmë kishin marrë drejtimin e vëndit……

Vazhdova në detyrë, derisa, si Ministër erdhi Zabit Brokaj. Puna u bë e pamundur. Kisha për epror atë që drejtonte rebelët, pjesën më kriminale të tyre, që po të më kishte kapur atje, do të më rripte të gjallë. U largova nga detyra me motivacionin : « nuk ke arsimin përkatës, shkollën e sigurimit. » U them atyre që më komunikuan urdhërin : « Nderoj tim Atë që nuk më dërgoi në atë që vetëm shkollë nuk e quaj.»
Dhe nga ai moment, që ishte data 15 Gusht 1997, dita e lindjes time, ngela i pa punë dhe për më tepër i kërcënuar dhe shantazhuar, familjarishtë. Të gjitha ishin të pritëshme dhe të kuptueshme, papunësia, varfëria, indiferenca edhe e shokëve e miqvë, kërcënimet personale nga njërëz të njohur dhe të panjohur, por kërcënimi që i bënin fëmijve të mij, ata që kishin punuar me mua në të njëjtin dikaster, këtë nuk e prisja, por edhe nuk ja u fal……edhe pse janë deputet të atij dhe këtij Parlamenti………
Mendova që ti bëj publike ngjarjet kryesore të atyre dy muajve të cmëndurisë së përgjithshme popullore, duke menduar se ka ardhur koha që e vërteta të mësohet, natyrisht, për ata që e duan të vërtetën.

Ora 12.30, SHIK-u goditet me granata hedhës. Gati, tërë kati i i dytë, shëmbet . Në këtë cast ndërpritet komunikimi me telefon. Mbetën, per dijenin time, 4 të vrarë, ndërsa të tjerët, shqyejnë një nga dritaret e siguruara me hekura dhe dalin duke iu kacavirur kodrës. Atje u dalin disa nga banorët vlonjatë, të cilët i strehojnë nëpër shtëpit e tyre. Evakuimi i tyre për në Tiranë, një nga një, do të fillonte vetëm pas dhjetë ditësh. Nuk kalojnë shumë minuta dhe më vjen një tjetër telefonatë nga jashtë, që më njoftoi se Besnik Hidri ishte hedhur nga kati i dytë dhe ndodhej tek oborri i shkollës së marinës, e cila është ngjitur me ndërtesën e SHIK.ut. Në të vërtetë, Besnikun e kishte nxjerr atje, presioni i goditjes nga granatahedhësi dhe se, kolegu ynë e kishte gjetur të shtrirë në bar. Marr në telefon komandantin e marinës, një pusht djalë, per ta ndihmuar sepse Besniku ishte i gjalle. Ai më përgjigjet se nuk mund ta ndihmonte se kishte hall se mos e vrisnin rrebelët.
Kolegu im, merr Besnikun në makinë për ta cuar atje ku i thashë unë, në spital, por rruga ishte plotësisht e bllokuar nga rrebelet e armatosur dhe se po ti shikonin, do ti kishin vrare qe te dy. Atëhere, e porosit qe ta dërgonte në Pashaliman, ku më pas do të coja një infermier.
Pas ndërtesës së SHIK-ut, u vjen rradha depove dhe reparteve, afër godines. Goditet komanda e marinës dhe shkolla e Marinës. Për 2 orë shkatërrohet gjithcka. Ora 2 e mëngjesit. Rethohem në Kuz Baba. Nuk sulmohem pasi ndërhyjnë disa oficerë vlonjatë të cilët, pothuajse më marrin në mbrojtje .
Numëroj 4 herë tentativë për sulm kundër zyrave që kishim në Kuz Baba. Më në fund, me makinën e një oficeri vlonjat, largohem fshehurazi në drejtim të fabrikës së cimentos , në Pallatin e Sportit dhe mbërrij tek “Kulaci”, në Skelë.
Sapo arrij atje, më ndalon një grup i armatosur, rreth 2000 veta. Kishin ngritur një barrikadë në rrugë dhe kishin lënë vetëm një shteg të vogël si kalim. Një burrë, me një hu të madh në dorë, më urdhëron të zbres nga makina. Nga makina, duke zbritur, para sheshit te universitetit, fare afer, shikoj 4 trupa të shtrirë. Ishin të shokëve tanë.
Një grua i binte njërës prej kufomave me sopatë, duke e coptuar. Një tjetër, shumë e shëmtuar në fytyrë, ngjyente duart në trupin e Lekë Qokut. Ai po jepte shpirt. Gruaja e shkurtër, ngjyente duart në gjakun e Lekës dhe ia tregonte turmës, duke u ngërdheshur me histerizëm. Gjaku i kullonte duke i përlyer edhe krahët.
Shtanga dhe me hipi një tmerr i vërtet për atë që po shikoja por edhe, në një farë mënyre, më ndihmoi se më largoi nga ajo frikë që në këto raste e kap njëriun duke ditur se cfar mund të më ndodhte, kur isha i rrethuar nga njërëz të armatosur që të vrisnin për qejf……
Të pasnesërmen, më vjen lajmi se ajo grua ishte Luiza Hoxha, deputetja e sotme e Kuvendit shqiptar. Ai që kishte hurin, ndoshta në një moment dobësie, më thotë « Ikni, frikacakë » dhe na la të lirë.
Hyj në Pashaliman dhe gjej 14 oficerë dhe kapterë. Takoj aty oficerin që kishte sjellë Besnik Hidrin. Më tregon vëndin se ku e kishte dërguar. Kur hyra atje, pash që trupi i tij ishte fryrë krejtësisht, gjysmën e krahut dhe syrin e djathtë, e kishte të shpartalluar. E pyeta : « Besniku je ? » Ai më përgjigjet vetëm me një lëvizje qepallash. O Zot i madh, si ishte katandisur…. Në ato kushte, ishte e pamundur për të bërë dicka për ta shpëtuar nga vdekja……
U lutem oficerëve të nxjerrin anijet nga baza në det të hapur për mos tu pushtuar nga rebelët. Ndërsa ata më përgjigjen : « Ik që këtej se po të gjetën këtu ty, bandat e Gjinushut dhe të Brokës, do të na vrasin edhe ne » ! Lajmëroj për ardhjen e një helikopteri. Mbërrin në orën 4 e 15, por për Besnikun ishte shumë vonë . Besniku, ky djal i mbrekullueshëm dhe nënpunës i shkëlqyer, vdes gjatë rrugës për në spital, të paktën, mua kështu më thanë…
Kuadrot që ishin atë natë, ose më mirë ato ore të para të mëngjesit të dt 1 Mars 1997 në Pashaliman, u kishte hyrë tmerri nga bandat dhe kreu i tyre që e njihte mirë bazën, pasi kishte punuar aty si ndihmësmjek, me gradën e Kapterit, por tani thirrej Gjeneral. Por më shumë se kjo, më befasoi Komandanti i Divizionit të Fierit, Gjeneral Syrja Isufi i cili më kërkon që të largohem se « …..po erdhi Zabiti pastaj, mjerë neve, thote gjenerali !!! ». O Zot i madh, cfar gjenerali kishte Ushtria jonë. Gjenerali ishte me banim në Vlorë ……….
Në darkën e 28 shkurtit, merr djalin e tij, del nga shtëpia dhe, për tu mbrojtur, sic më tha ai vetë, vjen tek zyra ku unë punoja dhe më vjen pas, derisa unë largohem në drejtim të Sarandës. U largua nga shtëpia me një fëmijë, për tu ruajtur. Se përse, nuk e kuptoja ! Nga kush dhe përse trëmbesh, gjenerali, ai që do të mbronte popullin, shtetin, vëndin aku di unë se kë, por……….. ende nuk e kam të qartë. C’mund të prisnin repartet dhe Atdheu, nga këta gjeneralë .
Mbas nje peripecie të gjatë, nga rruga shum e keqe për ne Sarandë, arrijmë atje, rreth orën 9 e 30 dhe takoj z. Alfret Duka. E vë në dijeni për cfarë ndodhi në Vlorë si dhe për planin që kishin shtabet e kryengritjes për formimin e zonës së parë operative. Vëndin kryesor në planet shkatërruese e zinin, bregu i Himarës me repartet ushtarake dhe institucionet e tjera, Sarandë, Delvinë dhe repartet ushtarake të tyre. Gjykoj se nuk më besoi, pasi u morr më tepër me qetësimin tim. Me sa dukej, pamja ime e jashtme, e detyroi të merrej më tepër me mua sesa të më dëgjonte atë që po i tregoja. Arrita të lidhem në telefon me familjen, e tu tregoj se isha gjallë e se do të mundohesha të kthehesha sa më shpejt në shtëpi. Gruaja, nga ato që kishte dëgjuar nga televizionet, mezi arriti të besonte se isha unë ai që po i telefonoja dhe se isha gjallë……….Pastaj, fola në telefon me z. Safet Zhulali, Ministrin tim, i cili u habit që isha gjallë, duke me thene « akoma gjallë je ti » ?!! .
Pasi shkëmbyem disa fjalë të tensionuara, gjë që për momentin dhe atë që kisha bërë dhe hequr, ja lejova vehtes dhe mendova, por edhe tani mendoi se i meritonte, për cka ai më tha, më kërkon të shkoj në zyrën e tij sapo të mbërrij në Tiranë.
Rreth orës 11, arrita në Gjirokastër, e aty mësoj se rruga për në Tepelenë e Përmet, ishte e bllokuar. Mendova se duhet të merrja kontakte dhe ashtu bëra, me Komandantin e Divizionit të Gjirokastrës, gjeneral Dilaver Laci, i cili pasi më ndëgjoi për atë që kishte ndodhur, më dha kurajo, por edhe disa shishe birrë, derisa më erdhi helikopteri nga Tirana për të na marre. Nga biseda me të, kuptova se kishte dijeni, për cfar po ndodhte, se në një moment, më thotë se familjen me fëmijtë i kishte dërguar, në Janinë, tek disa miq. Në Gjirokastër, u takova edhe me pjesën tjetër të punonjësve të Sh.I.K.ut, të cilët ishin larguar disa orë më shpejtë se unë, në këtë drejtim. Unë u gezova shumë kur i pashë dhe u takova me Robert Tucin dhe vartësit e tijë se deri në atë momentë, unë i dija të humbur ose të vdekur. E kështu, me helikopter, arritëm në Tiranë, rreth orës 17.30 të dt. 01 Mars 1997.

Në orën 20.00, i shkoj në zyrë, z. Zhulali dhe sekretari i tij, Albert Ligorama, më jep një mesazh në emër të Ministrit duke më bërë të ditur se « Nuk të pret ty Ministri ! »
U habita, por jo shumë, kisha kuptuar shumë për cfar po ndodhte edhe në Tiranë……………. Kthehem në shtëpi. Atje ndodhi ajo që pritej, të qara dhe të qeshura njëherësh, dhimbje dhe lumturi, sic mund të ndodhte në të gjitha familjet, në të tilla raste. Mbasi u qetësuam dhe u shplodhëm, atëhere, gruaja ime, më thotë se kur mora veshtë se vetëm ti kishe ngelur ne Vlorë dhe të tjerët ishin larguar, i them, ne telefon, z. S.K. « po Kostën përse e latë atje apo që të vritet…… » dhe vazhdon, « jo, jo, nuk është ashtu por atë, Kostën donte mnistri, që të qëndronte atje….. ». Ngela pak i habitur, por mendova se edhe mund të jetë koncidencë…….
Të nesërmen më dt. 2 Mars, shkoj në zyrë dhe marr vesh se Qeveria kishte dhënë dorëheqjen, se Shefi i Shtabit të Përgjithshëm, Sheme Kosova, ishte liruar dhe ishte zëvëndësuar nga Z. Adem Cobani.
Që shkarkuan Sheme Kosovën, ishin shumë të vonuar, sepse ishte oficeri, ndoshta më i dobët i grupit të vet, por se si u katapultua në atë detyrë, shumë njërëz shprehën habi, por pak kush i dha përgjigje këtij veprimi, hypjes në postin më të lartë ushtarak të Sheme Kosovës.
Në momentet më kritike, që kaloi ushtria dhe kur kërkohej ndërhyrja dhe vendimet e Gjeneralit të saj, ai u prezantua tepër i mangët, si në dijenitë ushtarake por edhe ato njërzore. Më dt. 2 Mars 97, Sh. Kosova figuronte i shkarkuar, nuk merrte detyra dhe nuk jepte urdhëra….
Emërimi i Gjeneral Adem Cobanit, në drejtimin kryesor të Ushtrisë, për dijet e tij si oficer, ishte gjetja më e mirë, por duke patur parasysh që kjo detyrë është, sa ushtarake dhe politike, mendoj se gjetja ishte e gabuar…..Adem Cobani ishte shumë i mirëpritur në ambjentet dhe nga drejtuesit e PS. dhe miku më i mirë i tij është Rexhep Mejdani. Kam parasysh se krerë të PS, drejtuan kryengritjen kundër demokracisë ..
Gjatë ditëve që ai drejtoi ushtrinë, ditë pikante për të, u konstatua se situatat që krijoheshin, Z. Adem, i komentonte mjaft saktë, por nuk mori asnjë vëndim të drejtë për ti zgjidhur ato situata. Në emërimin e tij mund të ketë ndikuar edhe miqësia që kishte me Gjeneralin në rezervë, amerikanin Carls Mosko, shqiptar nga qyteti i Gjirokastrës, por që, gjithmonë dhe në zhdo rastë, e quante veten grek… Tani vonë, marr veshtë se ky gjeneral, sociolog i ushtrise Amerikane, ishte edhe miku më i ngushtë i Jorgo Kokaj- Tanati- Tenet, Drejtori Pergjithshëm i CIAs……
Cudi e madhe, në momentet më të vështira, ata që kane dalë kundër, në shumicë, kanë qënë, ose shqiptarë vëndas, ose shqipatrë në origjinë…….

Nga Konstadin Koliqi/Drejtor i SHIU_t.

Problemi ishte se protestat nuk po përhapeshin, aq sa duhej në qytetet e tjera. Gjatë dhjetëditeshit të dytë të Shkurtit, bëhej thirrje për përhapjen e protestave nëpër qytetet e tjera. Në një nga këto ditë, ngrupe të rinjsh nga Vlora, u nisën në qytete, si Shkodra, Durrësi, Fieri dhe në qëndrat e këtyre qyteteve, lëshonin lepuj të butë. Me këtë ju thoshin njërëzve se jeni frikacakë si lepujt. Mendoj se ky veprim e vuri në sedër, kryebashkiakun e Shkodrës, z. Bari Borici, i cili u vu në krye të dy autobuzeve të mbushur me djem të rinj dhe zbarkoi në Vlorë, dhe me te zbritur nga autobuzi, hodhi parrullën « Poshtë Presidenti, poshtë Sali Berisha » .Në fillim u habitën, ata që e dëgjuan, sepse ishte për herë të parë që hidhej një parullë e tillë, dhe e bërë nga një kryebashkiak …efekti qe shumë i madh. Po këtë darkë, u hap lajmi se institucionet ruheshin nga ushtarë sërb. Atë natë, u ula me mikun tim Pajtim Ceci i cili shërbente në repartet e Rendit. I veshur me uniformën e shërbimit, po shikonim një grup gazetarësh të huaj të drejtuar nga Zenepe Luka, që po filmonin një gomë makine që digjej dhe një grua që imitonte rënien e të fiktit. Na afrohet dikush nga prapa, godet Pajtimin me shkelm dhe e quan « serb i ndyrë ». Pajtimi heq kokoren dhe i thotë : « C’po bën more, mua labin më quan sërb ti ?» Megjithse nga këto skena ndodhën shumë, prap në kafene dëgjoje të thonin se maloku ka prurë ushtarë sërb….
Më dt 24, shkoj në Fier se kisha 40 ditët e vdekjes së nënës time. Aty takohem edhe me gruan që vjen nga qyteti ku banoja. E gjej te terrorizuar sepse lajmet që shpërndaheshin, ishin nga më të frikshmet…. Pasdite kthehem në Vlorë, ku më japin, me shkrim, dënimin me vdekje, të marrë nga Komiteti i Shpëtimit Publik. Në listën –vendim, ishin 111 emra të dënuarish , unë isha i 17 ti, në listën e tyre.
Në këtë ditë, afër mbrëmjes, ishim, pothuajse të gjithë ne që ishim dërguar me shërbim në Vlorë, duke ngrënë darkë. Duke e njohur shumë, më nga afër situatën dhe më ishte krijuar bindja se shumë shpejtë, këtu në Vlorë do të plaste shum keq, aq sa deri atëhere, as mëndja nuk do të na i merrte, u them kolegëve të mi :
« djema, me cfar po shohim dhe ndëgjojmë, këtu do të vej gjaku në gju. Unë mendoi , nisur nga ajo që të gjithë ju jeni shum më të rinjë në moshë se une, gjë që do të thotë se unë e kam ngrënë pjesën më të madhe të cairit tim, u them, që sa më shpejtë që të jetë e mundur, mblidhni plackat dhe një orë e më parë, largohuni. Unë do të qëndroi jo vetëm se jam më i madh se ju, por edhe për atë që edhe detyra ime lidhet shumë me Vlorën dhe ngjarjet e saja. » Kështu u bë, qysh të nesërmen, te gjithë shokët u larguan në drejtim të Tiranës, ku kishin punën dhe banimin e tyre.
Më dt 25, mora informacionin se më dt 26 Shkurt, do të goditej dhe asgjësohej Sh.I.K.u. Më dt 26, bie një shi shum i madh, sa u duk se qyteti i Vlores, po bashkohej me detin.. Plani i sulmit mbi Sh.K.U.n, u shty. Më dt 27 Shkurt, vjen në Vlorë, Gjeneral Bujar Rama. E vëmë në dijeni për planin që shumë shpejt do të zbatohej nga kryengritësit, për vendimin e Komitetit të shpëtimit publik dhe i sygjeroj të largoheshin me gjithcka kishim aty. Megjithse pak paramesnate, i kthehen të rrahur dhe të shqyer, shoferi i tij dhe shoqëruesi, nga familjet e të afërmëve, ku kishin vajtur, sepse i kishin kapur poshtë pallatit dhe pasi i rrahën edhe do ti kishin vrarë por shpëtuan se u dolën në mbrojtje të afërmit, ai prap nuk vendosi ti tërhiqte vartësit e vet nga Vlora. Besnik Hidri, një nga oficerët më të mirë të Sh.I.K.ut, e shoqëron, eprorin e vet dhe e nxjerrr nga Vlora, pastaj lajmëruam policine, për të shoqëruar Gjeneralin ….Nuk mund të besonim policin e emëruar nga Komiteti Shpetimit publik, krijesë kjo, e lindur nga krimi ordiner dhe ai politik. Po më dt 27 Shkurt, në Vlorë u pa sekretari i PS, z. Rexhep Mejdani . Ngarkoj njërëz për ta shoqëruar, në distancë, deri sa ai, i shoqëruar nga udhëheqës të revoltave, futet në vilën e Brokajve.
Të nesërmen, më 28 shkurt, në paraditen e asaj dite, Rexhep Mejdani largohet nga Vlora. Më pas informohem se, pasi ishin kritikuar shum ashpër nga Rexhepi, për mos asgjësimin e punonjësve të Sh.K.U.t, në vilë u vendos të asgjësohej Sh.I.K.u brënda asaj dite.
Po në këtë ditë, vjen nga Tirana, i derguari i ministrit, S.K. për të diskuruar me mua për një përplasje informacioni, midis atyre që dërgoja unë dhe atyre që dërgonin oficerat e dërguar nga ministri, me detyrën e marrjes së masave për të mbrojtur Repartet Ushtarake, z. P.L. dhe V.B. Përplasja kishte të bënte me atë që informacionet që dërgoja unë, e paraqisnin të ardhmen shum të zezë dhe ato që dërgonin ata, e shpjegonin si një gjë që do të kalonte shpejtë dhe pa pasoja…….
Disa orë, pasi S.K. u largua nga Vlora, ndodhi ajo që vec të zezës nuk mund ta quash me ngjyrë tjetër.
Data 28 shkurt, ora 18.30, isha në trotuarin e godinës së grevës, lulishten afër godinës nuk mund ta shkelte askush, që nuk njihej nga rojet . Në këtë moment, në rrugë, afër godinës, ndalojnë një furgon dhe një veturë, me targa të Lushnjes. Nga vetura zbresin 4 veta. Ata shkojnë drejt shkallëve të universitetit, atje ku ishte drita më e fortë. Fillojnë të improvizojnë një grindje. Nxirret një thikë dhe bëhet sikur goditet . Tjetri që u « godit », bie në tokë. Tre të tjerët, i hipin makinave dhe nisen në drejtim të Sh.I.K.ut. Personi që ra në tokë, ngrihet dhe bertët, « me vranë shikasit ». « Tek Sh.I.K ». Unë shpejtoi për në zyrë, në Kuc Baba. Lidhem me godinën, ku ishin, ne sherbim, 16 veta. Lekë Qoku, mu prezantua si pergjegjës. I them se turmat po vijnë drejt godinës, më shpjego se cfarë po bëjnë. Leka më thotë se turma po vëndoste një makinë, riportabël, me kazan të ngritur, në hyrje të portës së oborrit, si duket për tu mbrojtur nga kundërgoditja që mund të merrnin nga godina. Raportoj lart për situatën e krijuar. Nga Leka më vjen informacioni se bëhej fjalë për rreth 80 deri 100 veta të armatosur. Kishin edhe granatahedhës. Hapet zjarr kundër godinës. Nga vila e Brokajve, qëllohet me mitraloz dhe bëhet zjarr thikë. Qëllohej edhe nga një godinë tjetër, në krahun tjetër të godinës së Sh.I.K.ut, njërëzit që ishin brënda, qëllonin në ajër. Nga turma nuk u vra apo plagos asnjë që ishte aty atë natë. Nga turma qëllohej nga 20 metra larg godinës. Pyes Lekën se cfarë shihte dhe a i shihte ata që hapnin zjarr apo jo ? Ai më përgjigjet « Në dhomë shoh vetëm tym e flakë , jashtë shoh vetëm gra dhe fëmijë. Ata që na qëllojnë, janë fshehur pas grave dhe fëmijëve dhe nuk mund ti godasim dot. Shikojmë vetëm flakët e armëve të tyre » . Lidhem, pak me vështirësi me pjesën tjetër të grupit që ndodheshin në Vilat e Ujit të Ftohtë. Ju kërkoj që të kthehen se shokët e tyre janë goditur dhe nëse mund ti ndihmonin dote. Ata mundën të afrohen deri tek porta e Akademisë Detare, sepse, pjesa tjeter ishte mbushur me njërëz.

Nga porta e akademisë, deri te godina e Sh.I.K.ut, është afër 200 m. Nuk mund të jepnin asnjë ndihmë. Gjithcka villte zjarr, ishte llahtarë. Një qytet i armatosur me c’të mundte, hapte zjarr vdekje prurës, kundër një grupi punonjësish të shteti te tyre.
Leka me thotë : « Kosta, jam plagosur ». Zëri i tij vinte duke u shuar . Ai shton : « këtu është vetëm tym e flakë. Shoh afër meje dy trupa të shtrirë. Më ka hyrë një plumb në kraharor dhe më ka dalë prapa, në shpatull ». Efektivi ishte i armatosur për të mbrojtur zyrat e tyre të punës, por nuk mund të vrisnin gra dhe fëmijë. Por edhe si organ informativ, ne asnjëherë nuk kishim detyrë për të hapur zjarr, aq më tepër kundër turmave.

Orët më të tmerrshme të jetës sime . TV.t, kishin filluar të jepnin lajmin e sulmit të turmave të armatosura kundër Sh.I.K.ut. Lajmet ishin nga më të ndryshmet dhe më të tmerrshmet. Mjet komunikimi ishte vetëm telefoni, të paktën, në ato momente. Me familjen bisedova për herë të fundit, rrëth orës 22 të dt 28 shkurt, pastaj rreth fatit tim, familja dinte vetëm nga ato që thoshte televizori.

Tirana kërkonte informacione të hollesishme, me ata që vriteshin dhe piqeshin të gjallë në godinë, duhej të komunikoja në cdo sekondë por isha tepër i pafuqishem të ndihmoja .
Nga komunikimi telefonik me Tiranën, në një moment, vë re habinë e Presidentit për atë që po ndodhte, qe godina e Sh.I.K.ut u sulmua me armë !!

Përse kjo habi ?!

A mos vallë, Ai nuk i kishte marrë informacionet, të plotë dhe të saktë, gjatë gjithë muajit, te cilat, personalishtë, ja bëja prezent, sipas detyrës që kisha, Ministrit të Mbrojtjes, nëpërmjet shefit tim, por edhe direktë Atij, Ministrit, dhe Ai duhej, patjetër tja bënte prezentë, Presidentit. Kjo ishte detyrë për cdo rastë dhe jo më për ngjarje të tilla aq madhore !!?? Apo Presidenti, po bente te paditurin gje qe nuk munde te ishte e besueshme……tani mendoi se ai po luante me ne, me jetet tona……
U binda për këtë rreth, orës 2.30 të dt 1 Mars, sepse, nga eprori im kryesor, mu kërkua që të merrja një automatik dhe të luftoja kundër një turme prej, 10-15 mijë vetësh, në shumicë, të armatosur…. !?!
Bindja nuk është fakt , lus Zotin që të jem i gabuar…..më vonë më doli se nuk isha shum i gabuar !!! ( Nuk e di se kujt i duhej vdekja ime.. !!)

Nga specializimet e bëra në disa shtete perëndimore, me shërbimet e tyre informative, si edhe nga eksperienca, di se pa informacion, nuk mund të drejtohet familja dhe jo një shtet i tërë, aq më tepër një shtet si i joni ku gënjeshtra ishta e para dhe e fundit gjatë 45 vjetësh diktatur komuniste. Si përfundim, them se nuk jam gabuar, Presidenti është informuar, realishtë për atë që po ndodhte dhe që situata po agravohej, atje në Vlorë. ….

Më dt 17, informohem se në jug ishte shpërndarë një hartë e Vorio Epirit ku në të perfshihet dhe Vlora. Po këtë ditë më vjen edhe harta me shpjegues në gjuhën greke.
Po në këtë datë, hidhet ideja e rrëzimit të Qeverisë, qoftë edhe me forcë, nga grupi i politikanëve qe tashmë morën drejtimin e protestave, që për mendimin tim, po shkonte drejtë rrebelimit.

Me dt 18, një grup studentësh, nga universiteti i Vlores, takohen me Z. Pjetër Arbnori.

Më dt 19 po ky grup, takon presidentin, Z. Sali Berisha.
Skafet ishin në pikun e punës së tyre duke siguruar fitime të jashtëzakonshme.
Tashmë, në krye të policisë, ishte vënë, me bekimin e Komitetit dhe S. Gjinushit e Zabit Brokës, një person me mbiemrin, Kordha.
Po më dt 19 shkurt, rreth orës 11, organizohet një miting, tek Prefektura.
Skënder Gjinushi i drejtohet turmës: “ studentët kanë vajtur tek Arbnori, tek ai mefsha.

Tani kanë vajtur dhe tek maloku, Presidenti, por ai do që të bisedoj me ata dhe ta zgjidhi problemin me bisedime. Po ne do ta rrëzojmë malokun dhe qeverinë e tij, qoftë edhe me armë. Do ta marrim zvarrë.” Në këtë cast, një i ri në moshë, i cili imiton Arbnorin dhe prezantohet si pjesmarrës në takim, i larguar nga delegacioni « se nuk duronte dot më”, kështu thotë ai, dhe i thotë turmës, « Pjeter Arbnori na tha –le ta bajnë vlonjatët xhiron Vlorë-Skelë, se ashtu e kanë ba përherë edhe sepse u ban mirë”.

Britmat e grupimit të parë të turmës, u shoqërua me parrullat “Poshtë Parlamenti, Poshtë Presidenti”. Hartat e Vorio Epirit, ku përfshihej dhe Vlora, kishin irrituar një pjesë të popullit, megjithe pakënaqësinë e përgjithshme ndaj shtetit për firmat piramidale. Po për cudi, njëri nga ata që ishin në atë të ashtuquajtur, tribunë, me maske ne fytyrë, thërret “Ka dalë harta e vorioepirit, në të është edhe Vlora, neve nuk jemi atje, Vlora nuk është vorioepir, neve nuk i duam Grekërit, jemi me Italinë.

Poshtë Shqipëria, rroftë Italia, Vlora qytet Italian.” Megjithse ngeli një zë i vetëm, u përshëndetën me britma dhe duartrokitje nga Gjinushi, Ceka dhe grupi i tyre i shoqërimit. Për të qarë dhe qeshur njëherësh. Pasi shqiptarët hidhnin baltë mbi Shqipërinë dhe zgjidhnin midis Greqisë dhe Italisë. Për të qeshur kur shikoje përplasjen e agjenturave italo-greke. Kush fitoi? Më duket se grekët dolën më të fituar. Në këtë kohë, studentët, në mënyrë ceremoniale, hyn në sallën e grevës së urisë. Lajmërohemi se një grup komitetas kishin vajtur ne zyrën e Kapitenerisë për të parë dhe një herë zbatimin e urdhërit për të mbyllur portin.

Vunë dhe orar pune të reduktuar. Në kohën e dy mitingjeve duhej të lihej puna. I bëj shënjë oficerit të Kapitenerisë që të mbyllë zyrën, të cilin ai e zbaton. Kthehem në universitet dhe vërej rreth godinës ku ishin futur studentët në grevë, ishin vendosur rojet e armatosura, rreth 200 veta. Tashmë ishin shfaqur fytyra të reja në rrugët dhe mitingjet e Vlonjatëve. Këta vinin nga fshatrat e Vlorës, kryesisht nga zona e Lumit të Vlorës dhe ishin të armatosur. Organizimin dhe instruktimin e tyre, sipas informacioneve tepër të sakta që më vinin, e bënin Zabit Brokaj dhe Arben Malaj .

Shtabi i tyre ishte në vilën e Brokajve në afërsi të godinës së Sh.I.K.ut. Ata rrinin më tepër të pa ngrënë se të ngrënë, flinin nëpër bunkerët e shumtë. Kjo jetesë, e shoqeruar edhe me fjalimet dhe mitingjet, i egërsonin shumë dhe për këtë gjëndje, fajsonin Berishën. Këta ishin kryesisht të moshave të reja, të pa shkolluar dhe përpunoheshin lehtë…

Në afërsi të godinës së Sh.I.K.ut, në pozicion të pjerrët me të, ndodhej vila e Brokajve, e rrethuar me mure të larta. Në oborrin e saj ishin tre skafe të tipit oqeanik, të cilët për 24 orë rrjesht tranportonin klandestinë dhe mallra të tjera për në bregun italian. Në atë kohë, aty, bëheshin mbledhjet e shtabit të kryengritjes. Këtu u bë plani i kryengritjes që do të krijonte, zonën e parë operative të luftës partizane, Vlorë-Sarandë-Përmet-Tepelenë, ku përfshiheshin Gjirokastra, Delvina dhe Himara.

Ky plan përpilohet me dt 22 shkurt 97 dhe në përmbajtjen e tij parashikohej kryengritja në këtë zonë për tu përhapur në tërë vëndin, po qe se Qeveria dhe Presidenti nuk largoheshin. Pjesa e parë e këtij plani u realizua plotësisht. Në atë vilë, instalohet dhe një radio transmetuese, me mors, nga ku merreshin detyrat dhe urdhërat tepër sekrete, nga nje distance disa qindra km në vijë të drejtë…

Gjatë këtyre ditëve, nga dt 18 deri 22 shkurt 97, nëpër rrugët e Vlorës, u pa një person, me pamje tepër autoritare, i shoqëruar nga një grup personash që herë pas here, u dukeshin armët poshtë xhaketave, i cili shoqëronte turmat nëpër mitingjet e atyre ditëve . Aq sa mundë të dëgjonim në atë mori brritmash, morëm veshtë se ata flisnin anglishte dhe greqisht.

Më dt 23, në mëngjes, personi dhe rojat e tij nuk u pa më, dhe për pak do ta kisha harruar atë fytyrë sikur, mos të kisha parë, më dt 25 shkurt, duke qënë i ulur para TV dhe po ndiqja Euro Neës, ceremoninë e emërimit të Drejorit të Përgjithshëm te C.I.A.s, Jorgo Tanati, fytyra e të cilit më kujtoi atë person që pashë në Vlorë ?! Ndofta jam i gabuar ? Jo, jo, nuk besoi që jam gabuar, ajo fytyrë që e shprehte hapur kënaqësin për atë që po ndodhte, nuk mund të harrohet lehtë…. Më dt 22 shkurt, filloi të ndihej uria, e cila kishte treguar shënjat e para që më dt 16-17. Lajmëroj Ministrin se duhej dhe do të hapja portin për të prurë disa tragete që binin trajlerat e ushqimeve .

Ministri Zhulali, në fillim më thotë : « po », pastaj më vinin urdhëra nga të tjerë, në emrin e tij që trageti të mos hynte në Vlorë por në Durrës.

Deti kishte 8-9 ballë dhe anija e kishte në kic (mbrapa), kthimi për në Durrës, do ta mbyste, 100 % anijen. Vetë Ministri nuk më doli më në telefon. Trageti futët në Vlorë dhe shkarkon 14 trajlera me ushqime. Turmat, një pjesë e të cilëve, ishin të armatosur, më kërcënonin se do të digjnin tragetin. Kapiteni Italian, që fliste mirë shqipen, shumë trim, rrinte me motorrin ndezur dhe cima të lira. Të dërguarit e ministrit, oficera, në atë kohë ja mbathën nga territori i portit. Pata fat, turma nuk u urdhërua të sulmonte portin. Po atë ditë, Shefi i Shtabit të Përgjithshëm, Sheme Kosova, heq gadishmërinë e reparteve ushtarake . ????!!!

Asnjë kapteri nuk do tia falja këtë veprim dhe jo më Gjeneralit kryesor të ushtrisë. Pas kësaj, habitesha si vazhdoi në detyrë deri më 1 Mars ? Të gjitha repartet ku ushtarakët ikën, u vodhën dhe u dogjën. Më dt 23, në mëngjes herët, më informojnë se në Himarë, është ngritur flamuri Grek . Kjo ishte, me të vërtetë, e jashtëzakonshme, shumë madhore, përpara atyre që kishin ngjarë deri tani dhe si të tillë e vlersova dhe doja ta verifikoja vetë, prandaj u nisa për Himarë. Me të vërtetë, flamuri grek valvitej në qëndër të Himarës.

Kush ishte ky edëpsëz dhe faqezi qe kishte bere apo urdheruar nje veprim te tille kaq makaber, kunder vendit te vete? Hyra në një kjoskë, kafe llamarine, aty afër. Zonjës që më bie kafen, i them :« Na e keni zbukuruar Himarën ». Ajo e kuptoi ironinë dhe më tha : « Eh, zotëri, të ishte për mua nuk e vija aty por e digjja, por cfarë tu bëjmë atyre atje », dhe tregon nga klubi përballë, ku pinin dhe bërtisnin një grup djemsh me pamje të shpërfytyruar..

Në mes të tyre, hargalisej Aleks Andoni, ish studenti dhe me vonë kolegu im në akademin ushtarake. I them zonjës : « Leksi është shqiptar moj zonjë, si ka mundësi që të bëjë një gjë të tillë ? ». Dhe zonja : « Ku merret vesh Leksi, sapo ka ardhur nga Greqia ». Nga miqtë e mi, që kisha në Himarë, mësova se cdo gjë, ishte e vërtetë……Aleksi kishte ardhur me detyra të sakta nga Greqia.

Po kështu, u informova, se në Greqi, po përgatiteshin edhe Gjeneralë të tjerë, të cilët, në një periudhë të afërt, do të merrnin komandën e kryengritjes, në jug të vëndit. Pararoja e këtyre rrebelëve, kishte mbërritur. Në Sarandë, kishte filluar aktivitetin kryengritës, Gramoz Ruci . Kico Mustaqi hynte dhe dilte sa herë të donte, apo kishte pune. Edhe Qatip Aliaj, përgatitësh të hynte në Shqipëri dhe të drejtonte segmente të kryengritjes. Një nga më aktivët, ishte Xhevat Kocia, i përzënë nga ushtria për probleme tepër ordinere….

Po përgatitej, me pompozitet të madh, nga Greqia, ardhja e krerëve politik të kryengritjes për zonat e jugut, Arben Imami dhe Ritvan Peshkëpia.Vazhdim….pjesa e trete
Më dt 17, informohem se në jug ishte shpërndarë një hartë e Vorio Epirit ku në të perfshihet dhe Vlora. Po këtë ditë më vjen edhe harta me shpjegues në gjuhën greke.
Po në këtë datë, hidhet ideja e rrëzimit të Qeverisë, qoftë edhe me forcë, nga grupi i politikanëve qe tashmë morën drejtimin e protestave, që për mendimin tim, po shkonte drejtë rrebelimit.

Me dt 18, një grup studentësh, nga universiteti i Vlores, takohen me Z. Pjetër Arbnori.
Më dt 19 po ky grup, takon presidentin, Z. Sali Berisha.
Skafet ishin në pikun e punës së tyre duke siguruar fitime të jashtëzakonshme.
Tashmë, në krye të policisë, ishte vënë, me bekimin e Komitetit dhe S. Gjinushit e Zabit Brokës, një person me mbiemrin, Kordha.
Po më dt 19 shkurt, rreth orës 11, organizohet një miting, tek Prefektura.
Skënder Gjinushi i drejtohet turmës: “ studentët kanë vajtur tek Arbnori, tek ai mefsha.

Tani kanë vajtur dhe tek maloku, Presidenti, por ai do që të bisedoj me ata dhe ta zgjidhi problemin me bisedime. Po ne do ta rrëzojmë malokun dhe qeverinë e tij, qoftë edhe me armë. Do ta marrim zvarrë.” Në këtë cast, një i ri në moshë, i cili imiton Arbnorin dhe prezantohet si pjesmarrës në takim, i larguar nga delegacioni « se nuk duronte dot më”, kështu thotë ai, dhe i thotë turmës, « Pjeter Arbnori na tha –le ta bajnë vlonjatët xhiron Vlorë-Skelë, se ashtu e kanë ba përherë edhe sepse u ban mirë”.

Britmat e grupimit të parë të turmës, u shoqërua me parrullat “Poshtë Parlamenti, Poshtë Presidenti”. Hartat e Vorio Epirit, ku përfshihej dhe Vlora, kishin irrituar një pjesë të popullit, megjithe pakënaqësinë e përgjithshme ndaj shtetit për firmat piramidale. Po për cudi, njëri nga ata që ishin në atë të ashtuquajtur, tribunë, me maske ne fytyrë, thërret “Ka dalë harta e vorioepirit, në të është edhe Vlora, neve nuk jemi atje, Vlora nuk është vorioepir, neve nuk i duam Grekërit, jemi me Italinë.

Poshtë Shqipëria, rroftë Italia, Vlora qytet Italian.” Megjithse ngeli një zë i vetëm, u përshëndetën me britma dhe duartrokitje nga Gjinushi, Ceka dhe grupi i tyre i shoqërimit. Për të qarë dhe qeshur njëherësh. Pasi shqiptarët hidhnin baltë mbi Shqipërinë dhe zgjidhnin midis Greqisë dhe Italisë. Për të qeshur kur shikoje përplasjen e agjenturave italo-greke. Kush fitoi? Më duket se grekët dolën më të fituar. Në këtë kohë, studentët, në mënyrë ceremoniale, hyn në sallën e grevës së urisë.

Lajmërohemi se një grup komitetas kishin vajtur ne zyrën e Kapitenerisë për të parë dhe një herë zbatimin e urdhërit për të mbyllur portin. Vunë dhe orar pune të reduktuar. Në kohën e dy mitingjeve duhej të lihej puna. I bëj shënjë oficerit të Kapitenerisë që të mbyllë zyrën, të cilin ai e zbaton. Kthehem në universitet dhe vërej rreth godinës ku ishin futur studentët në grevë, ishin vendosur rojet e armatosura, rreth 200 veta. Tashmë ishin shfaqur fytyra të reja në rrugët dhe mitingjet e Vlonjatëve. Këta vinin nga fshatrat e Vlorës, kryesisht nga zona e Lumit të Vlorës dhe ishin të armatosur.

Organizimin dhe instruktimin e tyre, sipas informacioneve tepër të sakta që më vinin, e bënin Zabit Brokaj dhe Arben Malaj . Shtabi i tyre ishte në vilën e Brokajve në afërsi të godinës së Sh.I.K.ut. Ata rrinin më tepër të pa ngrënë se të ngrënë, flinin nëpër bunkerët e shumtë. Kjo jetesë, e shoqeruar edhe me fjalimet dhe mitingjet, i egërsonin shumë dhe për këtë gjëndje, fajsonin Berishën. Këta ishin kryesisht të moshave të reja, të pa shkolluar dhe përpunoheshin lehtë…
Në afërsi të godinës së Sh.I.K.ut, në pozicion të pjerrët me të, ndodhej vila e Brokajve, e rrethuar me mure të larta. Në oborrin e saj ishin tre skafe të tipit oqeanik, të cilët për 24 orë rrjesht tranportonin klandestinë dhe mallra të tjera për në bregun italian. Në atë kohë, aty, bëheshin mbledhjet e shtabit të kryengritjes.

Këtu u bë plani i kryengritjes që do të krijonte, zonën e parë operative të luftës partizane, Vlorë-Sarandë-Përmet-Tepelenë, ku përfshiheshin Gjirokastra, Delvina dhe Himara. Ky plan përpilohet me dt 22 shkurt 97 dhe në përmbajtjen e tij parashikohej kryengritja në këtë zonë për tu përhapur në tërë vëndin, po qe se Qeveria dhe Presidenti nuk largoheshin. Pjesa e parë e këtij plani u realizua plotësisht. Në atë vilë, instalohet dhe një radio transmetuese, me mors, nga ku merreshin detyrat dhe urdhërat tepër sekrete, nga nje distance disa qindra km në vijë të drejtë…

Gjatë këtyre ditëve, nga dt 18 deri 22 shkurt 97, nëpër rrugët e Vlorës, u pa një person, me pamje tepër autoritare, i shoqëruar nga një grup personash që herë pas here, u dukeshin armët poshtë xhaketave, i cili shoqëronte turmat nëpër mitingjet e atyre ditëve . Aq sa mundë të dëgjonim në atë mori brritmash, morëm veshtë se ata flisnin anglishte dhe greqisht.

Më dt 23, në mëngjes, personi dhe rojat e tij nuk u pa më, dhe për pak do ta kisha harruar atë fytyrë sikur, mos të kisha parë, më dt 25 shkurt, duke qënë i ulur para TV dhe po ndiqja Euro Neës, ceremoninë e emërimit të Drejorit të Përgjithshëm te C.I.A.s, Jorgo Tanati, fytyra e të cilit më kujtoi atë person që pashë në Vlorë ?! Ndofta jam i gabuar ? Jo, jo, nuk besoi që jam gabuar, ajo fytyrë që e shprehte hapur kënaqësin për atë që po ndodhte, nuk mund të harrohet lehtë….

Më dt 22 shkurt, filloi të ndihej uria, e cila kishte treguar shënjat e para që më dt 16-17. Lajmëroj Ministrin se duhej dhe do të hapja portin për të prurë disa tragete që binin trajlerat e ushqimeve .
Ministri Zhulali, në fillim më thotë : « po », pastaj më vinin urdhëra nga të tjerë, në emrin e tij që trageti të mos hynte në Vlorë por në Durrës.
Deti kishte 8-9 ballë dhe anija e kishte në kic (mbrapa), kthimi për në Durrës, do ta mbyste, 100 % anijen. Vetë Ministri nuk më doli më në telefon.

Trageti futët në Vlorë dhe shkarkon 14 trajlera me ushqime. Turmat, një pjesë e të cilëve, ishin të armatosur, më kërcënonin se do të digjnin tragetin. Kapiteni Italian, që fliste mirë shqipen, shumë trim, rrinte me motorrin ndezur dhe cima të lira. Të dërguarit e ministrit, oficera, në atë kohë ja mbathën nga territori i portit. Pata fat, turma nuk u urdhërua të sulmonte portin. Po atë ditë, Shefi i Shtabit të Përgjithshëm, Sheme Kosova, heq gadishmërinë e reparteve ushtarake . ????!!!

Asnjë kapteri nuk do tia falja këtë veprim dhe jo më Gjeneralit kryesor të ushtrisë. Pas kësaj, habitesha si vazhdoi në detyrë deri më 1 Mars ? Të gjitha repartet ku ushtarakët ikën, u vodhën dhe u dogjën. Më dt 23, në mëngjes herët, më informojnë se në Himarë, është ngritur flamuri Grek . Kjo ishte, me të vërtetë, e jashtëzakonshme, shumë madhore, përpara atyre që kishin ngjarë deri tani dhe si të tillë e vlersova dhe doja ta verifikoja vetë, prandaj u nisa për Himarë. Me të vërtetë, flamuri grek valvitej në qëndër të Himarës.

Kush ishte ky edëpsëz dhe faqezi qe kishte bere apo urdheruar nje veprim te tille kaq makaber, kunder vendit te vete? Hyra në një kjoskë, kafe llamarine, aty afër. Zonjës që më bie kafen, i them :« Na e keni zbukuruar Himarën ». Ajo e kuptoi ironinë dhe më tha : « Eh, zotëri, të ishte për mua nuk e vija aty por e digjja, por cfarë tu bëjmë atyre atje », dhe tregon nga klubi përballë, ku pinin dhe bërtisnin një grup djemsh me pamje të shpërfytyruar.. Në mes të tyre, hargalisej Aleks Andoni, ish studenti dhe me vonë kolegu im në akademin ushtarake.

I them zonjës : « Leksi është shqiptar moj zonjë, si ka mundësi që të bëjë një gjë të tillë ? ». Dhe zonja : « Ku merret vesh Leksi, sapo ka ardhur nga Greqia ». Nga miqtë e mi, që kisha në Himarë, mësova se cdo gjë, ishte e vërtetë……Aleksi kishte ardhur me detyra të sakta nga Greqia. Po kështu, u informova, se në Greqi, po përgatiteshin edhe Gjeneralë të tjerë, të cilët, në një periudhë të afërt, do të merrnin komandën e kryengritjes, në jug të vëndit. Pararoja e këtyre rrebelëve, kishte mbërritur.

Në Sarandë, kishte filluar aktivitetin kryengritës, Gramoz Ruci . Kico Mustaqi hynte dhe dilte sa herë të donte, apo kishte pune. Edhe Qatip Aliaj, përgatitësh të hynte në Shqipëri dhe të drejtonte segmente të kryengritjes. Një nga më aktivët, ishte Xhevat Kocia, i përzënë nga ushtria për probleme tepër ordinere….Po përgatitej, me pompozitet të madh, nga Greqia, ardhja e krerëve politik të kryengritjes për zonat e jugut, Arben Imami dhe Ritvan Peshkëpia.

Xhahit Xhaferri apo Xhahil….

Nga ish drejtuesi i lartë i SHIU Konstadin Koliqi.

Në ngjarjet e Shkurt –Marsit të vitit 97 ,nga komiteti i shpëtimit publik të Vlorës, isha i 17, në listën vendim, nga të 111 emrat e të dënuarve me vdekje nga ky komitet, i vetemëruar si drejtues apo komandues i kryengritjes së armatosur. Falë Zotit dhe një oficeri vlonjat, dola i gjallë nga ajo katrahurë, ku edhe nata e Shën Bartolemeut, do ta kishte zili.

Ka nje thenie brilante- mjere ai qe harron te kaluaren sepse nuk nderton dote te ardhmen….nisur nga kjo, mendoi qe, nepermjet materialit te botuar shume vjet me pare, ne lidhje me ngjarjet, apo kaosin qe na perfshiu ne vitin e zi 97, tjua kujtoi, duke e dhene ketu ne Fb, pjese pjese, per te mos e harruar sepse nga sa po jetoi, mendoi se jemi gadi te kalojme prap ne ate kaos qe i sherben vetem hajduteve, krimineleve por edhe politikaneve te ardhur dhe te lidhur forte me krimin…..mbrije ne kete perfundim sepse, ne ate vite te zi, populli u ngrit kunder politikes, kjo sipas britmave neper ato mitingjet e famshme, por per habi, u vrame dhe u masakruam me njeri tjetrin dhe politikaneve as qe ju prek nje qime floku.

Në ngjarjet e Shkurt –Marsit të vitit 97 ,nga komiteti i shpëtimit publik të Vlorës, isha i 17, në listën vendim, nga të 111 emrat e të dënuarve me vdekje nga ky komitet, i vetemëruar si drejtues apo komandues i kryengritjes së armatosur. Falë Zotit dhe një oficeri vlonjat, dola i gjallë nga ajo katrahurë, ku edhe nata e Shën Bartolemeut, do ta kishte zili .

Unë nuk kam mbajtur ditar por se cfar ndodhi atje ,në Vlorë, si filloi, kush e inspiroi dhe drejtoi , si vazhoi dhe si mbaroi, i kam dokumentuar dhe dorzuar, por i kam futur edhe në kujtesën time, në mëndje dhe në shpirt dhe i kujtoi ato ngjarje në detaje.

Rebelimi masiv, në Vlorë u parapri nga disa ngjarje, në dukje të vogla por që nuk ishin të tilla dhe kam mendimin se duhet të vlerësoheshin duke marrë masat përkatëse nga instancat kopetente të cilat mund të luanin rol në zbutjen, deri diku të ngjarjeve katastrofike të mëvonshme.

Më 15 janar 1997 nën/kolonel Balice, kuadër i lartë i shërbimit sekret ushtarak Italian , emërohet përkohësisht, zv.kom. i bazës detare në Bridizi. Z.Balice e njihte mirë Shqipërinë, sidomos zonat bregdetare, sepse në vitet 91-93, ishte në detyrën e komandantit të grupit Naval 22, anije të rojes bregdetare italiane, me detyrë të ruanin bregdetin shqiptar, me qëndër në Durrës.

Në këtë periudhë “ngatërrohet” në veprime të paligjshme, kontrabande, me grupin Topallai & Doci dhe pasi i plasi era, italianët e tërhoqën por puna e tij si kundërzbulues, la gjurmë të thella, në rajonin e portit, doganës etj.

Emërimi i Z.Balice në bazën detare të Brindizit, tregonte për atë që Italianët po merrnin masa për një eksode të mundshëm të anijeve tona, luftarake, gjë e cila u realizua më dt 13 ,14 ,15 mars 97. Për masat e pritjes së anijeve tona, që po merreshin në bregun tjetër, z. Balice, më dha të kuptoje, në një takim zyrtar në Brindizi, në Maj të 97tes, por edhe nga njërëzit e mi që zbarkuan atje me anijet e tyre, të cilët më informuan edhe për disa oficerë shqiptar të cilët u vunë në shërbim të Balices…..

Më 15 ditëshin e dytë të Janarit 97, në Vlorë, shkarkohet nga detyra kryetari Sh.I.K.ut, Z. Memisha, një zotëri që e njihte, në mënyrë të shkëlqyer Vlorën, mentalitetin e popullit të saj, forcën e ideve komuniste atje, punën e ish oficerave të sigurimit, por që njihte edhe detyrën e tij në mënyrë të shkëlqyer.

U zëvëndësua nga i ndjeri Shkëlqim Agolli, nga Korca, që për 1.5 muaj që qëndroi në detyrë, besoi se edhe rrugët e Vlorës nuk i mësoi. Më vonë u vra në Greqi, pak e habitëshme por ….. nga e shoqja….
Gjatë ditëve të janarit 97, në Vlorë, Himarë, Sarandë, Gjirokastër, po ktheheshin shumë, ish oficera të sigurimit, të ushtrisë, të policisë, të liruar nga reforma dhe të emigruar në Itali, Greqi, Sërbi, të cilët mbushën lokalet dhe mbanin ligjërata të gjata, ku goditej demokracia dhe mburrej koha e komunizmit Enverian .
Në këto ditë, zbarkuan dhe shumë të huaj, kryesisht grek dhe italian, por edhe gjerman dhe amerikan, natyrisht, në formën e gazetarit dhe fotoreporterit të cilët shpejt u vunë nën mbrojtjen e shumë të rinjve vlonjat, ditën dhe natën. Se nga kush ruheshin, vetëm ata e dinë ?
Më dt 4 Shkurt 97, në aktivin e partisë në Vlorë, u bë një deklaratë, sa e cuditëshme, aq edhe e rrezikshme : « Gjallica falimentoi », e cila irritoi pjesmarësit në aktiv dhe pas 2-3 orësh, pothuajse gjithë qytetin e Vlorës. Kjo deklaratë, ishte e rrezikshme sepse u bë jo nga pronarët e Gjallicës, por nga ne aktivin e PDs, që ishte në pushtet dhe habia qe, se opozita nuk kishte dalë hapur, akoma, kundër firmave huamarrëse. Kjo deklaratë e dha rezultatin e saj negativ që të nesërmen, ku u mbushën rrugët me njërëz, të shqetësuar dhe të revoltuar, sepse këtu implikohej direkt shteti dhe cfarë është më e keqja, nuk u dhanë shpjegimet e nevojshme. Po atë natë, më 4 shkurt 97, Fitim Gërxhalliu, deklaron se firma e tij shkonte shum mirë. Kjo u përforcua edhe nga pushtetarët lokal, në TVt lokale, duke deklaruar : « paratë e Gjallicës janë si uji i detit. Kur të mbaroi ai, do të mbaroi dhe Gjallica ». Dy ditë më vonë, Gërxhalliu deklaroi falimentimin…..
Pushtetarët lokal nuk u panë më në publik .

Më dt 7 shkurt 97, një turmë e madhe njërzish, jo e organizuar, doli në rrugë për të protestuar duke bërtitur, “Duam paratë tona”, kërkesa e vetme e tyre. Për ti shpërndarë, doli një grup policësh. Kundërvënia e turmës qe e ashpër, policët u kthyen, të shpartalluar në komisariat dhe në hyrje të tij, turma i dogji 2 kamiona policie. Turma, kryesisht nga djem të rinj, ku ndërmjet tyre njihja shumë pronar skafesh, tashmë të bllokuar në Gjiun e vogël të Rradhimës, qëndronin përball Komisariatit, shanin dhe kërcënonin shefin e Komisariatit, Z. Sokol Mulosmani, i cili më dt 8 shkurt, u largua nga Vlora për një detyrë tjetër. Për drejtimin e policisë në Vlorë, erdhi Gjeneral Agim Shehu dhe Z. Arben Prrenjasi .
Rreth gjiut të Rradhimës, filluan të afrohen pronarët e skafeve, por akoma nuk guxonin ti merrnin ato. Gjatë këtyre 2-3 ditëve ( 7-8-9 ) në Vlorë mbërritën politikanët e parë, Skënder Gjinushi, Neritan Ceka, Anastas Angjeli, Namik Dokle, Arben Malaj, të cilët, tentuan të marrin drejtimin e protestave por u pritën me të shara nga turmat. Në një moment, te sheshi i flamurit, kur e mori fjalën N.Ceka ,dikush nga turma i thotë : « Neritan po të bëjmë ty president, a na i jep paratë. » Neritani, nga tribuna e improvizuar, u thotë se ata kishin ardhur në Vlorë për të marrë drejtimin e protestave dhe ishin për zgjidhje politike. Atëhere, ai person, fillon të bërtasi, me zhargonin vlonjat “O Neritan të q…nënën…” por tashmë i shoqëruar edhe nga një pjesë e madhe e turmës .
Në mbrëmje vonë të dt 9 shkurt, na vijnë informacione se më dt. 10 shkurt do të bëhej një protestë e madhe në Vlorë. Në Vlorë, për tu përballur me protestuesit, u prunë rreth 750 policë në ndihmë të Komisariatit të Vlorës. Por edhe në ndihmë të Sh.I.K-ut të Vlorës erdhën një grup i vogël, të cilët i drejtonte, Z. Xhahit Xhaferri. Në dt.10shkurt, në orët e para të mëngjesit, së bashku me një kolegun tim, morëm takim me Z. Agim Shehu dhe Arben Prrenjasin, ku i gjetëm shumë të shqetësuar për atë që mund të ndodhte. Kishin vendosur të shpërdanin forcat e policisë në bulevardin kryesor për të mos lejuar njërëzit të mblidheshin në turma të mëdha, por vumë re se akoma nuk kishin rregulluar valët e radiove me përgjegjësit e grupeve policore. Duke patur parasysh informacionet që kishim dhe që bënin fjalë për atë që mund të ndodhte nga një përplasje e mundëshme me policinë, por edhe eksperienca që na kishte dhënë puna, relativishtë e gjatë me vlonjatët, temperamentin shpërthyes të tyre, kujtoi se ju thamë mendimin dhe ju shpjeguam arësyet se përse nuk duhet që të ndërhynin në protestën që do të bëhej, me forcat policore, por nuk e morën parasysh…….
Po kështu, bëmë takim me z. Xhahit Xhaferri, në zyrat e Sh.I.Kut, ku edhe atij i shprehëm mendimin tonë, por ky nuk na përfilli fare. Arriti deri sa të na shpegonte se si do të vepronin në rastë se turma do të guxonte tu afrohej policëve dhe shtërngonte dhëmbët duke e shoqëruar me lëvixjen e dorës lart e poshtë, duke treguar se do ti rrihnin vënce…..Se nga ju vinte kjo lloi sigurie dhe ky kapadaillëk, unë nuk e shpjegoja dotë, vecse jam i bindur se këta drejtues, vetëm të tillë nuk mund të ishin……. Kujtoi që kolegut tim i them se ky njëri, nuk e ka emrin Xhahit por Xhahil, nuk e di se ku do ta gjejmë më vonë. …..Vazhdon….

Nga Rexhep Shahu/

Prane Kishes serbe prane Shatervanit ne Prizren per disa kohe qendroi keshtu mbreti serb, i shtrire sic e shihni.
Kush e rrezoi, kush e shkuli nga piedestali, si u shemb, si iu hodh litari ne qafe, si u terhoq me makine, si u qellua me plumb, si iknin njerzit nga frika, si fshiheshin, si u gjet litari, si u terhoq me makine, cfare zhurme beri kur ra, cfare psheretime doli nga gjokset e banoreve te Prizrenit qe po e shihnin nga larg e fshehtas me frike kete skene.
Ishte dita e pare a e dyte e lirise me 1999.
Ndoshta ishte hakmarrja e Avdyl Frasherit pasi ne ate piedestal kishte qendruar Avdyli.

Serbet hoqen Avdylin dhe vune mbretin e tyre.

Erdhi dita qe shqiptaret e terhoqen zvarre mbretin serb.

Histori lufte. Aty ishin te gjithe, shqiptare, serbe, gjermane, turq.

Dhe tre lumjanet qe shkulen nga piedestali mbretin serb aty ishin:

Jashar Çiku, ne ato kohe drejtor i Ujesjellesit te Kukesit, Ylber Vata kirurg i njohur sidomos per ndihmen dhene ushtareve te UÇK dhe te debuarve qe qendruan ne Kukes dhe Shaqir Shehu mjek ortoped mjaft i njohur ne Kukes e ne Kosove ne ndihme te te plagosurve te luftes.
Historia e hollesishme ne librin tim ne proces, “Lufta ime per Kosoven”

Baba Ali Tomori

(Më 1947 u dënua me vdekje nga gjyqi komunist dhe u ekzekutua me akuzën se ka bashkëpunuar me anglezët). Fjala e tij e fundit para pushkatimit ka qënë ; “Ruani dorëshkrimet e mija. Rroftë Shqipëria !”

Baba Ali Tomori, lindi në vitin 1893 dhe vdiq në vitin 1948. Është një nga shkrimtarët dhe historianët e rinj të bektashizmit. Shkrimet e tij nënshkruhen edhe me emrat Varfe Ali Prishtina ose me pseudonimin “Turabi”.

Ali Abaz Skëndi, i quajtur ndryshe baba Ali Tomori, u lind më 1893 në fshatin Shalës në Tepelenë. Ishte i biri i Abazit, i cili kishte mbaruar shkollën e lartë për nëpunës në Stamboll dhe emëruar në Kozan të Greqisë, ku shërbeu për 23 vjet. Në vitin 1902 Abazi kthehet në Shqipëri dhe i prirur të ndikojë sadopak në lëvizjen autonomiste shqiptare, i bashkëngjitet veprimit energjik të klerikëve bektashianë. Ai vendoset në teqenë e Prishtës, në Skrapar, e njohur në atë kohë për veprimtarinë atdhetare në mënyrë të veçantë në shpërndarjen e librave shqip në krejt jugun e Shqipërisë. Falë përkushtimit të tij të plotë, Abaz Skëndi merr dorë tek babai i teqesë dhe bëhet myhib (shkalla e parë e praktikantëve mistik të bektashizmit). Deri sa ndërron jetë në vitin 1911, ky shqiptar i madh i shërben me devotshmëri kombit të vet.

Ali Abaz Skëndi kryen arsimin fillor në Berat, ndërsa të mesmen ne Kozan ku mëson, veç greqishtes, edhe gjuhët arabe e turke. Në vitin 1913 kthehet në atdhe dhe vazhdon punën e të atit në teqenë e Prishtës. Mbas masakrës së vitit 1914 nga ana e andartëve grekë, detyrohet të marrë rrugën e mërgimit në Kajro të Egjiptit. Atje bie në kontakt me shoqëritë patriotike, u njoh me idetë e rilindëseve, u ndërgjegjësua për rolin e klerikut bektashi në shërbim të shqiptarizmit. Në këtë kohë studioi me themel letërsi dhe teologji islame, shkroi poezi dhe ese të karakterit filozofik e didaktik. Duhet përmendur këtu përmbledhja rreth 300 faqe “Mësime margaritarësh” me studime për njerëzit e mëdhenj, një pjesë e të cilave u ribotua në Shqipëri më 1934 nën titullin “Xhevher”.

Baba Aliu kthehet në atdhe për të dhënë ndihmesën e vet në shërbim të kombit. Nis veprimtarinë fetare si baba në teqenë e Kulmakut, ku thirret baba Aliu i Tomorit. Në vitin 1921 – 1923, botoi gazetën “Reforma”, e cila bëhet propagandiste e zjarrtë e idealeve rilindase, lufton “helmin e fashizmit”, përkrah tolerancën fetare e bashkëpunimin për të mirën e atdheut. Në këtë gazetë u pasqyrua Kongresi i parë bektashian i Prishtës, ashtu siç zuri vend të rëndësishëm edhe Kongresi kishtar ortodoks i Beratit, që shpalli kishën autoqefale shqiptare.

Baba Aliu ishte klerik patriot dhe intelektual përparimtar, mbështetës i ideve për një Shqipëri demokratike dhe evropiane. Më 1924 mori pjesë në varrimin e Avni Rustemit në Vlorë. Fjala e tij në ceremoninë e rastit të tërheq vëmendje për profecinë e hidhur : “ I shenjtëruari dëshmor i atdheut Avni Rustemi !… E çuditshme se më të shumtët e burrave të mirë, burrave të drejtë, burrave idealistë, janë ndarë nga kjo botë, kush viktimë e plumbit si ti, o Avni i dashur, kush prej helmit në burg e arrati”. Dhe e përfundon kështu : “Fli i qetë, Avni ! Prehu në gjirin e kësaj Vlore kreshnike, pranë Ismail Qemalit të ndjerë, pranë regjimentit apostolik të rilindjes shqiptare”.
Bekoi luftëtarët e lirisë, priti e përcolli në teqe pa bërë dallime politike. Mbas çlirimit, me akuza false e gjyqe të inskenuar, u vranë e u burgosën mijëra intelektualë duke eliminuar kësisoj elitën tonë patriotike. Në këtë kuadër, baba Aliu i Tomorit u dënua nga gjykata ushtarake në Gjirokastër me të njëjtën akuzë standarde si gjithë të tjerët dhe u pushkatua më 14 janar 1948. (Më 1947 u dënua me vdekje nga gjyqi komunist dhe u ekzekutua me akuzën se ka bashkëpunuar me anglezët). Fjala e tij e fundit para pushkatimit ka qënë ; “Ruani dorëshkrimet e mija. Rroftë Shqipëria !”

“Mos e përçmo se të verbo, shikoje se të shijo”!
Një urim i veçant i vjen në këtë fillim vit Forumit “Imazh & Media”, nga
futbollisti talent i Kombëtares Shqiptare,
e i futbollit të Ligës Italiane, Berat Gjimshiti.
Përkushtimisht e vëllazërisht, Astrit Memia!

Kjo trimëreshë erdhi nga Tirana për të luftuar në Drenicë si ushtare e UÇK-së, por sot si është ajo????

Jeta e Valentina Halitit ngjan vërtetë si një film, pa e menduar se jeta do ta befasonte e do t’i sjellte të papritura.

Në një rrëfin ekskluziv Valentina Haliti rrëfen jetën e saj.

Një vajzë tiranase që nuk e kishte menduar asnjëherë luftën, por ja që lufta e sjelli atë në Drenica si luftetare dhe si nuse në Skenderaj.

Valentina Murgu me origjinë nga Dibra e rritur ne një familje modeste me tradita të forta të shqiptarve nxënëse ne shkollën A.Z.Çajupi në Tiranë fëmiu më i madh në familje.

Aty tek rruga ku jetoja unë në Tiranë rruga Siri Kodra, kishte shumë fabrika rrobaqepëse në një prej tyre punonin vullnetar dhe një ditë pyeta se për çfarë keto rroba?
Shefja e repartit mu pergjigj nëse do jesh punëtore vullnetare duhet te jesh shumë sekrete mos ta dij askush se çfarë qep ketu. Unë pranova ku edhe takova disa kosovar njëri ndër ta ishte edhe bashkëshorti im, ku më tregoj se per çfarë bëhet fjalë dhe se duhen njerez te vendosur. Më pranuan aty dhe çdo ditë nga shkolla shkoja pas ores 1 qepja uniforma të UÇK-së pa e imagjinuar qe një ditë atë uniformë do ta vesh edhe unë.

Fillova të shoqerohem me Hasan Halitin bashkshortin tim dhe të takoj shumë njerez të fortë, që flisnin për një organizatë që do vepronte ne Kosovë për çlirimin nga Serbia.

Valentina thotë se ishte viti 1996 kur ajo u martua me bashkëshortin e saj nga Drenica nga fshati Burojë i Skenderajt.

Dhe kjo martesë papritur do të mar kahje krejt ndryshe për jetën e saj. E kishte në ëndërr të bëhet artiste e donte shkollën, kishte një jetë luksoze, por ja që filloj lufta në Kosovë dhe ajo së bashku me bashkëshortin e saj u aktivizuan në Ushtrinë Çlirimtre të Kosovës, fillimisht si organizatore në tubime të ndryshme në Tiranë, pastaj u aktivizova në Cahanaj, ku u përgatita si ushtare për të marrë rrugën më pas drejt Kosovës së bashku me bashkëshortin dhe shumë ushtarë tjerë të Lirisë, transmeton Drenica Press.

Pas ardhjes sime në Kosovë u vendosa në shtëpinë e bashkëshortit tim në Burojë, u angazhova në Brigadën Arben Haliti 112, ku përpos që merrja pjesë në vijat e frontit, po ashtu ditë e natë gatuaja bukë për ushtarët e UÇK-së, ku jeta ime ishte rënduar shumë, duke ndjerë erën e tymit ngado, luftë shkatërrim në të gjitha anët.

Dhe ja ku jam tani me një shëndet të rënduar, jetoj në Skenderaj me një gjëndje të rëndë shëndetësore, ku vetëm për ilaçe çdo muaj shpenzoj 200 euro. Unë kam tani një terapi të përjetshme, kam insuficiente kardia Hypokalcemia Humbje te lengut fiziologjik te lordozes. Gastrit chronik Hypoparatiroidizem

Por ajo që me lëndon më së shumti se OVL e UÇK-së më ka përkrahur shumë pak deri tani më kanë dërguar 50 euro për Bajram dhe 100 euro për Vitin e Ri e ndërsa as 200 euro për një muaj të ilaçeve nuk më kanë dhënë.

Po ashtu edhe Komuna e Skenderajt më ka përkrahur shumë pak, ku për katër vite më ka përkrahur me vetëm 400 euro.

Valentina thotë se më mirë të ishte e vdekur se sa të jetoj këtë jetë në këtë gjëndje të rëndë shëndetësore, por nuk mjafton vetëm kjo sëmundje ajo që e lëndon atë është edhe statuset në faqet e rrejshme në Facebook, ku pa lejen e saj kërkojnë ndihmë për të dhe nuk di se çfarë ndodh me to.

Marrë nga BOTA SOT

Nga Basri Çollaku/

Lirimi i Orest Sotes, te clit iu kapen ne makine me 1 nentor 2007, cash, 863000 euro dhe tre leje drejtimi skafi, te Sajmir Tahirit e te bashkeshortes se tij, nuk eshte ndonje qamet i madh.

Pak dite me pare po Gjykata e Apelit per Krime te Renda i ktheu pasaporten e bllokuar ish-ministrit Sajmir Tahiri, duke shkermoqur gradualisht nje dosje me krim te organizuar shtetror.

Ne KQZ nuk u pranuan kerkesat per heqje mandati te deputeteve Aqif Rakipi dhe Gledis Rehovica per mosdeklarim te veprave penale kryer me heret jashte vendit.

Klement Balili dhe sipermarrja e tij, kishin nen ruajtje gjysmen e institucioneve shtetrore. I merkuari nuk gjendet.

Drejtoret vartes dhe te aferm te Sajmir Tahirit, jane thjesht ne kerkim por nuk arrestohen sepse atehere dalin kusuret e plota.

Prokurorja e Perkoheshme e Pergjithshme, ka nderruar tre emra dy prokurore dhe nje drejtues kabineti, sa per te dhene mesazh te qarte, se ajo ka tager te te heqe e dergoje prane apo larg cilesdo dosje mendon apo deshiron vete.

Vellezer ministrash dhe kryeministrash nuk ka prokuror ti preke, ndonese neper dosje hetimesh, lakohen e zgjedhohen emrat dhe veprimet pafund here.

Edi Rama po forcohet nepermjet dobesise se tij, krimit dhe korrupsionit.

Modeli eshte qartesisht mafioz.

Tani nderet shperblehen me nder.

Opozita ka denoncuar gjate dhe shpesh duke bindur se emrat e kallzuar nga ajo, jane pjese serioze e rrezikshme e Krimit te Organizuar. Mund dhe duhet te beje me teper.

Nderkombetaret ne Shqiperi jane shumica vegjetues te fryre nga vemendja e sherbimi qe u bejne pushtetit dhe partite perfituese te fjales se tyre te mire. Ata rrine si servile te rrahur prane kembeve te Rames, genjejne e mashtrojne rregullisht eproret ne Bruksel apo me tej, pastaj eproret “besojne” per te mos patur kokeçarje ne Shqiperi dhe rajon, pa vari teneqen demokracise dhe drejtesise. Nese do investigohen seriozisht nderkombetaret, ojesa.me e madhe e tyre jane per burg, si femije ryshfetesh e qokash. Nese merresh me droge, siç mbolli Rama me Tahirin gjithe Shqiperine, nuk te thote njeri asgje.

Ne burg nuk shkon. Diplomatet te rrine gati edhe ne mesnate me raport gati ne dore ta ndryshosh sipas qejfit. Sigurisht ata sajdisen edhe me.para edhe me sevdallesha sherbimi..?!?! Ec e thuaj jo.

Deputetet e kryebashkiaket e inkriminuar harrojne çfare kane bere edhe disa ore me pare se tu nise procedimi dhe Prokuroria me politiken djegin bashkerijt kujtesen. Kokaina ka efekte politike te jashtezakonshme.

Kjo duket fatkeqesisht tregon se ne nje shtet leshi te gjithe shkojne per lesh..Po populli çkusure ka..?! Mire te na behet
Se ne i lejojme..

I nderuar Faqebardh e zemerpaster, hyjnor, paqembjelles e paqeshperndares!

Me shume Shqiperi!

Bashkepaqesor, bashkeglobalist, me shume per: ” Jam Shqiperi”, ku i thone: “Shqipni”.

Po NISH-it, (Nismes se Imazhit Shqiptar), Jo, Njeshit!
Jemi, NISH per t’ u kujtuar, Jo, njesh per t’ u harruar!

Per Fund t’ mram;
E Mramja me Hajr! Per te Miren, Lufte te Keqes e Hijes!

Viti 2018, me Fat!

Kombi Shqiptar, Imazhi Im!
T’Lir, Iliret!

Me Burrni e Durim,
Zoti na sjell Shpetim!

Jam Shqiperi!

Faleminderit per mirekuptimin!

Perkushtimisht Astrit Memia

Vote kunder SHBA, vote kunder vetes..

Nga Basir Çollaku/

Rama e kishte premtuar perkeqesimin e marredhenieve me SHBA, me zgjedhjen e Donald Trump. Dhe e mbajti fjalen duke votuar kunder. Mjafton ta kete mire me Lu dhe Soros dhe kjo duket i mjafton KM ne udhen e tij. Vota kunder SHBA, vote pro Soros dhe jo perrallave me BE, e cila ska bere ndonje here pune te hajrit per Shqiperine..Me SHBA vetem me fjale Mbeshtetja e pakursyer e Donald Lu ndaj Edi Rames u shperblye me vote kunder USA. Nga Reforma ne Drejtesi kthehet ne “forme te re” ne diplomaci. Presidenti Trump ka lajmeruar se do te mbaje shenim votuesit kunder. Akoma se kemi mesuar se ndihma dhe mbeshtetja e SHBA (mund te thote dikush interesat te perputhura) ne Shqiperia dhe Kosova ekzitojme sot..Fundja edhe interesat e vendit tone do te na çonin drejt votes pro Amerikes..

Eshtë shumë e vështirë të flakësh një kostum prej mijëra eurosh në këmbim të një pardesyje të vjetër, apo më keq akoma, në këmbim të një dysheku burgu.

Dhe këto djall kostume firmato, sa më shumë shkojnë vitet, aq më shumë shtrenjtohen!

Detektivi Kolumbo, me pamjen e tij prej një “njeriu të dështuar”, i veshur me një pardesy të vjetër dhe me një makinë sportive po aq të vjetër, ka “mbërthyer” para televizorit në vitet ’70 dhe ’80, miliona telespektatorë, jo vetëm në Amerikë, por në gjithë botën. Ishte fabula e policit të thjeshtë dhe të ndershëm, që arrinte të përballonte arrogancën e “kriminelëve”, që shpesh vinin nga pozita të fuqishme, t’i shpinte pas hekurave.

Në njëfarë mënyre, personazhi simpatik, i interpretuar mjeshtërisht nga Peter Falk, arrinte të krijonte bindjen në shikuesit, se “para ligjit të gjithë janë të barabartë“.

Edhe pse një serial artistik (fiction), pas tij është një e vërtetë e madhe. Me rrogën e një Detektivi, Inspektori policie apo edhe Prokurori, në Amerikë nuk mund të bëhesh i pasur. Blerjet e mëdha, apo transaksionet me shifra të pajustifikuara, menjëherë fillojnë dhe ndiqen nga Kontrolli i Brendshëm i institucioneve përkatës.

Kolumbon ma kujtoi shkrimi rreth pasurive të kandidatëve për Prokuror të Përgjithshëm të përkohshëm i botuar para pak ditësh në Politiko.al. Me më pak se 25 vite karrierë, një pjesë e mirë syresh kanë shumë prona, të cilat nuk mund të justifikohen. Dhe ndoshta këta, të cilët u paraqitën si konkurues, mund të jenë më “të varfërit” mes prokurorëve, gjykatësve dhe oficerëve të lartë të policisë. Ka qenë në gjithë këto vite, një “garë“ e verbër për të bërë para, për të cilën mund të jenë penduar shumë prej tyre.

Eshtë lehtësisht e kuptueshme, se prokurorët dhe policët, paratë e shumta i kanë bërë duke liruar apo lehtësuar trafikantë të drogës. Atje kanë qënë edhe lëvizjet më të mëdha. Nuk përjashtohen edhe rryshfetet e marra për mosveprime apo lehtësime për krime të llojeve të tjera, por mbi të gjitha është Droga, ajo që po fundos edhe ish-Ministrin e Brendshëm Tahiri.

Po pse të mos ekzistojë fenomeni “Kolumbo” te ne?

Problemi kryesor dhe i vetmi është dobësia e tejskajshme e sistemit të Drejtësisë dhe institucioneve të tij.

Pa institucionet e forta amerikane nuk mund të kishte as dedektiv Kolumbo.

Ndaj është kaq e domosdoshme Reforma në Drejtësi.

Po a mund ta bëjnë atë prokurorë, që zotërojnë një numur apartamentesh, kur dy dekada më parë nuk kishin as një kotec ku të flinin?

Po, a mund ta bëjnë atë politikanë të përfolur për afera milionshe?

Duket si një rreth vicioz, nga i cili është e vështirë të dilet.

Eshtë shumë e vështirë të flakësh një kostum prej mijëra eurosh në këmbim të një pardesyje të vjetër, apo më keq akoma, në këmbim të një dysheku burgu.

Dhe këto djall kostume firmato, sa më shumë shkojnë vitet, aq më shumë shtrenjtohen!

Varre dhe pushtet!

Nga Poli Hoxha/

“Kudo ku prehen ushtarët grek trima që dhanë jetë për atdhe, aty është Mëma Greqi!”

Kjo parullë është thelbi i lëvizjeve të vjetra nacionaliste, ekstremiste pan-helene që luftojnë për Greqinë e Madhe dhe që mbahen ende gjallë, nga çdo qeveri greke pavarësisht ngjyrës dhe stofit evropian që vesh. Dhe më shumë se me këdo, e kanë me Shqipërinë.

Aktualisht, ndërkohë që politika shqiptare po kacafytet këtu brenda për Prokurorin e Përgjithshëm të Përkohshëm dhe Tahirin, në Athinë ka plasur entuziazmi “për shtyrjen përpara të axhendës”.

Një rezume e shkurtër, për çfarë po ndodh nën rrogoz

Nëpërmjet një vendimi që i referohet detyrimeve të ligjit nr. 10256 të vitit 2010, qeveria Berisha në atë kohë njohu vetëm dy vendvarrime për të rënët në luftën italo-greke; në Këlcyrë dhe në Bularat të Gjirokastrës. Të gjithëve ju kujtohet se atëherë pala greke bëri presion të madh, që varreza të ushtarëve grekë të ketë në Vlorë dhe në zona të tjera në Jug-Lindje të vendit, me kryeqendër Korçën. Kjo kërkesë u hodh poshtë duke u quajtur e panegociueshme dhe kështu ka qenë deri vonë, edhe nga qeveria Rama.

Pavarësisht nga ulje ngritjet e marrëdhënieve, ky ka qenë një nga kushtet kryesore që ka vendosur gati çdo qeveri greke në bisedimet me vendin tone. Kurse në takimin e fundit të Kretës mes ministrave të Jashtëm Ditmir Bushati dhe Nikos Kotsias ishte pika e parë, në një listë të gjatë çështjesh që “papritur” duhet të zgjidhen shpejt e shpejt.

Pikërisht më datë 13 Dhjetor të këtij viti nisi vjelja e frutave të parë të takimit ende jo transparent të Kretës; Qeveria Rama merr një vendim për varrezat e ushtarëve grek, që në pamje të parë duket absurd.

Themi absurd, sepse Rama ka miratuar vendimin për ndërtimin e varrezave të reja të ushtarakëve grekë të vrarë në Shqipëri gjatë luftës greko-italiane të viteve 1940-1941, duke ju referuar pikërisht atij të qeverisë Berisha të vitit 2010 dhe më pas në 2012-ën. Por duke e tejkaluar ndjeshëm!

Cila është loja, që ka bërë Rama, me një vendim dhe ligj të vjetër?

Vendimin “i ri” i modifikuar, në fakt është një “Kartë e Bardhë” mbi të cilën pala greke mund të shkruajnë çfarë të dojë. Kjo sepse aty nuk përcaktohet fare ndonjë numër varrezash të ushtarëve grek që do të ndërtohen dhe as vendet ku do të ngrihen ato. Edhe më të dyshimtë këtë vendim e bën urdhri në fund të tij: “Ngarkohen prefektët e qarqeve ku do të zhvillohen punimet, për zbatimin e këtij vendimi”.

Pra është e qartë, që do të kemi më shumë se një varrezë të re të ushtarëve grekë në disa qarqe, brenda territorit tonë. Por më e rënda është se Rama që tashmë e ka bërë rrugë, edhe këtë herë për një çështje delikate me sensibilitet kombëtar është duke shkelur haptas ligjin.

Nëse sot pala shqiptare do t’i rikthehej dhe qëndronte strikt ligjit nr. 10256, ajo vetëm do të duhej t`u kujtonte grekëve se prej kohësh janë ndërtuar varrezat e premtuara dhe këtu çështja duhej të konsiderohej e mbyllur për Shqipërinë. Aq më tepër që Traktatit të Miqësisë të vitit 1996 mbi të cilin kanë dalë ligji dhe vendimet e qeverisë Berisha, sipas asaj që deklaroi vetë Kotsias në takimin e fundit me komisionierin Hann, i ka mbaruar afati.

Kreta ose 48 orët e një pazari të fshehtë, që po bëhet fakt i kryer

Në datat 11 dhe 12 Nëntor, në ishullin e Kretës u mbajt një takim i gjatë “kokë më kokë” mes Ministrit të Jashtë të Shqipërisë Ditmir Bushati dhe atij grek Nikos Kotzias, për të cilin edhe sot pas më shumë se një muaji ka pak, ose aspak transparencë.

Athina zyrtare, jo zyrtarisht, shkel syrin dhe thotë se “Kreta” u zhvillua me bekimin e amerikanëve; Rama ndihet si një çunak i ri që ka fituar dashurinë e mohuar të një zonje të rënë por me përvojë në shtrat, si Brukseli.

Në përfundim të këtij takimi “misterioz”, Bushati hodhi valle i gëzuar përpara kamerave, Kotsiasi shkëlqente nga kënaqësia, kurse Rama në Tiranë i mburrej duke i tundur gishtin opozitës, për heqjen e çdo pengese për Shqipërinë drejt hapjes së negociatave me BE-në, së shpejti.

Pra të gjithë, të lumtur e të gëzuar!

Por në kurriz të kujt, çfarë ishte marrë dhe çfarë ishte lëshuar nga Shqipëria që Athina zyrtare papritur ndali kërcënimet ndaj Ramës, për një veto të mundshme në Bruksel, kundër dritës jeshile për hapjen e negociatave?!

Ndërkohë që opozita dhe media greke i kërkonte ministrit Kotsias detaje nga takimi i Kretës, ai ju “përgjigjej” vetëm me një buzëqeshje vetëkënaqësie dhe shkurt:

“E konsideroj të paktën të mefshtë faktin që disa politikanë të opozitës kërkojnë para se të nisim një negociatë të flasim në publik, po në publik për propozimet dhe të rrëfejmë taktikën që do të ndjekim. Të njëjtën gjë bënë edhe në rastin e FYROM apo të Qipros. Ndoshta u mungon eksperienca e negociatave reale dhe kërkojnë të shpalosim tek të tretë strategjinë tonë negociatore, para kohe”.

Fiks, stil grek!

Por nëse Kotsias ishte në të drejtën e vet dhe në interes të kauzave nacionaliste të Greqisë “me taktikën” e tij, çfarë arsye e shtyu ministrin tonë Bushati këtu në Tiranë për të refuzuar të bëjë transparent atë takim që e kreu në emër të Shqipërisë dhe jo të Ramës dhe Rilindjes?!

Nëse Greqia e mban “marrëveshjen” të fshehtë nga frika e “të tretëve” që mund t`u prishin punë, po qeveria Rama përse funksionon në mënyrë masonike për çështje madhore kombëtare?!

Nga ana tjetër opozita e zhytur kokë e këmbë në vlagën e çështjes Tahiri dhe zgjedhja e Prokurorit të Përgjithshëm të Përkohëshëm, duke besuar me naivitet se “ky është fundi” i Ramës, nuk bëri asnjë presion për këtë çështje. Në datën 13 Nëntor nëpërmjet deputetes Klajda Gjosha, LSI kërkoi një dëgjesë në parlament me ministrin Bushati, pikërisht për të mësuar prej tij se çfarë ishte biseduar në Kretë. Por kjo interpelancë nuk u krye kurrë dhe opozita “harroi”, që të rriste presionin.

Edi Rama, e ka pasur gjithmonë një plan

Edi Rama ndërkohë e kishte të detajuar një plan, për të sfumuar te ndërkombëtarët dhe veçanërisht në Bruksel, impaktin e asaj që kishte bërë me kanabizimin e vendit dhe transferuar “në kohën e shkuar”, edhe zullumet e tjera.

Tashmë po duket qartë edhe nga retorika e kryeministrit, që sa herë i kujtojnë drogën, Tahirin dhe së fundmi kapjen e kryeprokurorisë; e shmang shënjestrën, me temën madhore të hapjen së shpejtë të negociatave, duke shtuar plot mburrje, se qeveria e tij është në rrugët të mbarë për këtë gjë, pengesa nuk ka më.

Pra synimi është që kjo kauzë (të cilën në fakt e do dhe e ndjek çdo forcë politike dhe çdo shqiptar), të prevalojë mbi çështjen e drogës, korrupsionit, vjedhjen e votave dhe gjithë zullumeve të tjera kriminale, që ka bërë dhe vazhdon Rilindja në qeverisje.

Këtë hall të madh të Edi Ramës, duket se Greqia e ka kuptuar qartë dhe prandaj po e shfrytëzon në maksimum, duke marrë brenda një kohe të shkurtër, çfarë nuk e ka arritur dot as kur vendi ka qenë në pozita teje të dobëta, gjatë këtyre 27 viteve pluralizëm.

Ja çfarë thotë jo pa vetëkënaqësi Nikos Kotsias në intervistën e 4 Dhjetorit pas takimit me presidentin Erdogan, i pyetur nga gazetarët se a ekzistojnë shenja ndryshimi në qëndrimin e qeverisë Rama, ndaj Athinës zyrtare:

“Kam vënë re se është bërë e qartë, që perspektiva europiane e vendit është më e rëndësishme sesa çështje të tjera. Lexova dhe tekstet e fundit të tij (Edi Ramës) që flasin për zhvillimin e një marrëdhënie strategjike Greqi¬-Shqipëri”.

Vini re me kujdes, se çfarë ka vënë re Kotsias te Tirana e sotme zyrtare dhe veçanërisht te Edi Rama; Perspektiva evropiane është më e rëndësishme, sesa çështjet e tjera…

Ministri grek natyrisht që nuk e ka fjalën për “çështje të tjera” brenda vendit tonë, por pikërisht për ato që qëndrojnë mes dy shteteve për dekada të tëra.

Kotsias u ka thënë medieve greke nën rreshta, se Rama edhe si pasojë e situatës së keqe që ka brenda vendit pas skandaleve që ka prodhuar vetë, i është dorëzuar shantazhit grek dhe është i gatshëm të lëshojë çfarë ti kërkojnë; I duhet urgjentisht, “perspektiva evropiane”, prandaj edhe vendimi i fundit për varrezat greke është një “Carta Bianka”.

Deri këtu, dakord! Të gjithë e duam avancimin drejt BE-së, por shtrohet një pyetje madhore; Deri ku mund të arrijë Edi Rama dhe çfarë është i gatshëm të lëshojë ai në emër të Shqipërisë, për “të blerë” viston e grekëve në Bruksel?

Nëse Bullgarinë “e kopsiti” me ligjin për minoritet, po Greqisë me çfarë ja mbylli gojën?!

A është katandisur deri në atë pikë Edi Rama, sa për të shpëtuar vetveten dhe pushtetin që po i rrezikohet nga skandalet e shumta që i ka ngjizur vetë me shpejtësi, të shesë interesa të Shqipërisë te grekët apo kushdo tjetër?

Omerta e Kretës, po zbërthehet pak nga pak. Por çështja është të dimë se deri ku kanë shkuar dhe çfarë do t`i thonë shqiptarëve kur gjithçka të zbardhet, siç po ndodh me çështjen e varrezave greke, që sado të dëshiruara të jenë nga grekët nuk mund të zgjidhin dot përfundimisht hallet e mbijetesës në pushtet, të Edi Ramës.

Apo e kanë skemën gati; Edhe Berisha me Metën “shitën” detin…

Ymer Prizreni, tashmë i shkolluar dhe i edukuar në frymën fetare të kohës, predikon paqe mes bashkëkombasve të tij. Ai ndërhyn energjikisht, disa herë tek autoritet vendore turke, me ç’rast këto të mos kërkonin taksa ngase varfëria e shqiptarëve po arrinte kulmin.

Por thirrjet e sinqerta të Ymer Prizrenit, binin në veshin e shurdhër të tagrambledhësve turq. Këtej do të buronte ai zhgënjim shpirtëror i shqiptarit Ymer Prizëreni ndaj Portës së Lartë.

Tashmë për të ishte e qartë se kullat fetare në Stamboll e gjetkë, në mbarë Turqinë, predikonin nënshtrimin deri në baltë të identitetit kombëtar, përpara interesave madhore të Perandorisë Osmane. Me këtë akt përuljeje, nuk mund të pajtohej kurrsesi Prizreni, i cili u rrit sa me dashurinë dhe edukatën e lartë prindërore, aq edhe me legjendat trimërore të Bregut të Drinit, ku valët e këtij lumi, janë padyshim simfonia epike e maleve shqiptare.

Më pas, Ymer Efendiun e shohim të shpërngulet në qytetin e Prizrenit, në kujdesie të familjes së vet e cila fal provave, gëzonte një popullaritet të madh në ato vite. Megjithëse zotëron katër gjuhë, ka kulturë të përgjithshme të mjaftueshme, ai nuk mund të ulet as në ndonjë zyre të Portës së Lartë në Prizren, ngase disa herë, haptaz i është kundërvënë, vendimeve të ardhura nga Stambolli.

Sigurisht në vitet 70-të të shekullit të XIX, atëherë kur Porta e Lartë u gjend përballë të papriturave të mëdha, edhe fakti i Shqipërisë rrezikohej së tepërmi.

Në fillim të viteve 70-të, të shekullit të XIX, Ymer Prizrenin e shohim të propagandojë kundër Portës së Lartë e cila duke mos pasur fuqi të ndeshet me forcat madhore evropiane dhe  të nënshtrojë me çdo mjet kombin shqiptar.

Një forcë e re e madhe do të përpiqej me çdo kusht që të formohej një shtet i madh sllav në Ballkan dhe kjo ishte Rusia që kërkonte me çdo kusht pushtimin dhe nënshtrimin e Kosovës.

Rusia kurrsesi nuk mund të shihte me sy të mirë bashkimin e vilajeteve shqiptare nën një administratë të vetme ç’ka donte të thoshte formimin e njësisë kombëtare me tendenca të pavarësisë. Për këtë, konsulli rus në Cetinjë i shkruante Ministrit të Punëve të Jashtme të Rusisë, Giersit se:

“Shqiptarët nuk egzistojnë si racë si kombësi e veçantë, por formojnë vetëm një numër fisesh pa kohezion të mbrendshëm”.(Arkivi i Institutit të Historisë, sipas dokumenteve të Vjenës, dokumenti 18 , 3 prill 1878 ). Kështu, patriotët shqiptarë, të gjendur mes vrundujve të stuhive që donin të gëlltitnin tokat shqiptare, u mblodhën rreth besës së madhe që i patën dhënë atdheut.

Kjo Lidhje ishte një imperativ, një klithmë shprese që toka arbërore të ringritej pas pesë shekujsh robërie duke ndriçuar sërish virtytet e shenjta morale të saj. Në këtë rizgjim të vetëdijes sonë kombëtare, vepra e Ymer Prizrenit është e pazëvendësueshme.

Kjo vepër madhore ka rezervuar në dekadat që erdhën më pas me një tingëllim të çuditshëm. Ajo ka mbetur ende sot e skalitur në memorien e kombit tonë.

Në pranverën e vitit 1878, menjëherë pas themelimit të “Komitetit Qendror për mbrojtjen e të drejtave të kombësisë shqiptare” Ymer Prizreni merr kontakte me udhëheqës të këtij komiteti siç ishin Zija Prishtina dhe Abdyl Frashëri.

Idetë dhe vendimet e këtij komiteti, biri i Prizrenit, përpiqet t’i përcjellë tashmë në krejt viset e Kosovës, duke parë se ky komitet, i themeluar në Stamboll, menjëherë do të shpërngulej për në Shqipëri, Ymer Prizreni merr takime të fshehta edhe me kapedanët e shquar të asaj kohe në viset veriore shqiptare siç ishin Ali Ibra, Sef Kosharja, Ramadan Zaskoci e Sulejman Vokshi.

Ngase e njihte rëndësinë e propagandës, Ymer Prizreni, u vu në qendër të asaj lëvizjeje madhore të shqiptarëve të cilët, me anë të protestave dërguar fuqive të mëdha, i bënë të qartë opinionit evropian se ata jo vetëm që nuk do ta njohin copëtimin e vilajeteve shqiptare, por do të mbrojnë me çdo çmim atë.

Në pothuaj të gjitha protestat e popullit të Prizrenit në ato kohë, në krye të emrave gjendet emri i Haxhi Ymer Efendiut.

Për më tej, në maj të vitit 1878, në një protestë dërguar sulltanit në emër të qytetit të Prizrenit, përveç të tjerave, Haxhi Ymer Efendiu shprehej se “kërkonte respektimin e tërësisë së tokave shqiptare, bashkimin e tyre në një provincë të vetme dhe zbatimin e reformave për përparimin e vendit”( Akte të Rilindjes Kombëtare Shqiptare,doku.9, faqe. 20 )

Në tubimin e 10 qershorit të Lidhjes shqiptare, Haxhi Ymer Efendiu, mori pjesë në cilësinë e delegatit të Prizrenit. Ngase aktiviteti i tij ishte paraparë si tejet i madh në këtë rrafsh, me shumicë votash, Ymer Prizreni zgjidhet këtu anëtar i Këshillit Qendror të Lidhjes Shqiptare.

Fjala e matur e tij, mendimi i urtë dhe trimëror, ishin vendimtare në idetë e shprehura, në këtë kuvend madhor të shqiptarëve. Është me vend të kujtojmë, se në tubimin e parë të atdhetarëve që nënshkruan Lidhjen Shqiptare të Prizrenit, u vendos që kjo Lidhje domosdoshmërisht do të mbronte tërësinë tokësore shqiptare.

Ajo nuk do të njihte askurrë qeverinë bullgare e dalë prej Traktatit të Shën Stefanit ku mijëra kilometra katrorë toke shqiptare i dhuroheshin asaj. Por me shtrimin e disa ideve të Ymer Prizrenit, Lidhja mori vendim që nëse dikush nga radhët e saj nuk do t’i kryejë me përgjegjësi e ndërgjegje detyrat, nëse ai shpërdoron emrin e kësaj Lidhjeje për të kryer akte antinjerzore, ai do të dënohet sipas fajit dhe do t’i sekuestrohet krejt pasuria.

Biri i Prizrenit, u ndal në fjalën e tij edhe në bashkëjetesën vëllezërore që shqiptarët myslimanë duhet të kenë me ortodoksët apo katolikët. Religjonet fetare do të ishin ura të shenjta bashkimi dhe jo fole hasmërish. Menjëherë pas mbarimit të këtij tubimi, Haxhi Ymer Efendiu iu vu punës për të përballuar detyrat e mëdha të ngarkuara.

Në shoqërinë e Shuaip Spahiut, Sulejman Vokshit, Ibrës dhe Berishës, biri i Prizrenit diti të organizojë më së miri formacionet e para luftarake shqiptare duke i angazhuar ata në detyra konkrete. Por ngase Prizreni me rrethinë, paraqiste mjaft probleme edhe për organizimin e pushtetit vendor, ai brenda muajve qershor-korrik 1878, shkoi kullë më kullë prizrenase duke qarë hallet e duke gjetur zgjidhje sa më të përshtatshme për bashkëkombasit e vet.

Veçmas organizimi i tij në protestat ndaj padrejtësive që iu bënë Shqipërisë në Kongresin e Berlinit, do të ishte i madh. “Ymer Prizreni ishte i ngarkuar me detyra të rëndësishme në këshillin e Lidhjes Shqiptare të Prizrenit…

Kështu gjatë periudhës kur vazhdonin punimet e kongresit të Berlinit dhe pas tij, Ymer Prizreni mori pjesë në organizimin dhe udhëheqjen e të gjitha aktiviteteve politike dhe aksioneve që u zhvilluan nga masat popullore kundër zbatimit të vendimeve të këtij kongresi dhe përpjekjeve të qeverisë osmane për realizimin e tyre.

Ai zhvilloi një aktivitet intensiv për organizimin e rezistencës së masave popullore, kundër misionit të Mehmet Ali Pashë Maxharit” ( Instituti i Historisë Tiranë, konferenca e studimeve për Lidhjen Shqiptare të Prizrenit, faqe 71 ).

Në fundgushtin e vitit 1878, krejt forcat ushtarake të Lidhjes Shqiptare, ishin mobilizuar për mbrojtjen e trojeve të tyre të Plavës dhe Gucisë. Ndërkaq Knjaz Nikolla kishte pasur disa bisedime të fshehta me Portën e Lartë, lidhur me këto përgatitje dhe kundërshtime të shqiptarëve.

Është kjo arsyeja që nga Stambolli shkon në Prizren më 25 gusht, një autoritet i lartë i Portës, me ç’rast kërkon të bisedojë me udhëheqësit e lartë të Lidhjes. Më 26 gusht 1878,në ndërtesën e vogël të komitetit Qendror të kësaj Lidhjeje Ymer Prizreni bëri mbi tre orë debat me të ardhurin nga Stambolli, me ç’rast i shpjegoi se ishte Mali i Zi që duhet të hiqte dorë nga trojet shqiptare autoktone dhe jo shqiptarët të ulnin armët përballë kësaj padrejtësie që i bënë Fuqitë e Mëdha.

Në vitet 1879-1880,me porosi të vetë Abdyl Frashërit, Ymer Prizreni u ngarkua të mobilizojë dhe organizojë masat e gjëra popullore, në zbatim të ideve ushtarake të Lidhjes Shqiptare. Këtë detyrë kaq të vështirë për moshën e tij ai e kreu me energji thuajse djaloshare.

Kudo ku shkeli këmba e tij, në Prizren, Gjilan, Lumë, Manastir, Tetovë, Gostivar etj, dyert e kullave u çelën. Këto kulla dhanë për luftën, për trojet e Plavës e Gucisë jo vetëm të holla, ushqime dhe armë, por edhe qindra e mijëra djem të njomë në mbrojtje të at’dheut të tyre.

Ymer Prizreni hasi në plot pengesa që i ngritën shqiptarë të gënjyer e mashtruar nga Porta e Lartë. Gjykimi i tij do të përballej me nënpunësit turq të administratës të cilët në pamundësi për të vjedhur e mashtruar popullin, detyroheshin të merrnin vetë rrugën drejt Stambollit.

Aq të pafuqishëm e ndjenin veten e tyre këta administratorët, saqë në një raport të konsullit austrohungarez në Prizren, drejtuar Ministrisë së Punëve të Jashtme në Vienë, thuhej veç të tjerave tekstualisht:

“Po shtohet çdo ditë e më shumë veprimtaria dhe prepotenca e qeverisë faktike që është e dalë prej Lidhjes. Kjo prepotencë po rritet dukshëm dhe kryetari i Lidhjes së këtushme, Ymer Prizreni, po e zbaton këtë terror kundër administratës turke, në bashkëpunim me nënpresidentin dhe oratorin e komitetit Shuaip Agën”.(Arkivi i Institutit të Historisë-Tiranë,sipas dokumentave të Vjenës, dokumenti nr.53 datë 23 qershor 1880).

Po sipas burimeve arkivore të Vienës, është pikërisht konsulli austrohungarez i cili njofton Ministrinë e Jashtme në Vienë se lidhur me vendimet e fundit të Berlinit “Haxhi Ymer Efendiu nuk nguroi t’i dërgonte në rrugë telegrafike, në emër të të gjithë shqiptarëve, një protestë kërcënuese konferencës së Ambasadorëve në Berlin”.

E vërteta është se në vjeshtën e vitit 1880, Lidhja Shqiptarë, pati shtrirë pushtetin e saj administrativ, ushtarak dhe politik në mjaft krahina siç ishin ato të Prizrenit, Gjakovës, Vuçitërnit, Preshevës, Pejës, Plavës, Gucisë, Manastirit, Tetovës, Dibrës, Korçës e deri në Janinë.

Ky pushtet, u kujdes së pari për mbrojtjen e kufijve të vilajeteve shqiptare e mandej për rregullimin e jetës në vend. Njëherazi, kjo shtrirje gjeografike e Lidhjes, nxori në pah domosdoshmërinë e një organizimi të ri.

Kësisoj në dhjetorin e vitit 1880, burrat e shquar të kësaj Lidhjeje u mblodhën sërish në Prizren. Aty u soll krejt çka Lidhja Shqiptare kish humbur e kish fituar në gati tri vjetët e egzistencës së saj dhe natyrisht debatet kanë qenë të mëdha. Grupi konservator i këtij organizimi, bëri çmos të lidhte synimet dhe idetë e Prizrenit, pas qerres së Portës së Lartë.

Por ata u ndeshën në qëndrimin e burrave të tillë si Iljaz Pashë Dibra, Shuaip Spahiu, Abdyl Frashëri, Jakup Ferri dhe Ymer Prizreni të cilët kumtuan në çdo rast se punët e Shqipërisë mund t’i zgjidhnin veçse shqiptarët. Në organizimin e ri të Lidhjes, u vendos që ajo të merrte përsipër atributet e një qeverie të përkohshme dhe unanimisht patriotët e mbledhur aty zgjodhën në krye të kësaj qeverie Ymer Prizrenin.

Është me vend të theksohet se prej kësaj dite e deri atëherë kur Lidhja Shqiptare e Prizrenit u shtyp me zjarr e hekur, personaliteti i Ymer Prizërenit u shfaq dukshëm në krejt dimensionin e vet atdhetar. Vitet mbi supe nuk mund t’ia pakësonin energjitë këtij 60- vjeçari.

Dihet se Porta e Lartë, nën presionin e Fuqive të Mëdha Evropiane, dërgoi në drejtim të Kosovës një ushtri disa mijëshe të armatosur deri në dhëmbë, të kryesuar prej Dervish Pashës. Qëllimi i këtij inkursioni ishte shkatërrimi i plotë i funksionimit të Lidhjes së Prizrenit, përndryshe, vazhdimi i pushtetit turk me dhunë, në viset shqiptare, 15 mijë ushtarë e oficerë të Portës së Lartë, mbërritën në Shkup në ditët e para të prillit 1881 dhe s’ishte e vështirë të kuptoje qëllimet e mbrame të Perandorisë Turke.

Qeveria e përkohshme e kryesuar prej Ymer Prizërenit me t’u lajmëruar për mbërritjen në Shkup të kësaj ushtrie, dha kushtrim. Prej Gjakove, Dibre, Prizreni, Lume e Vuçitërni u mblodhën rreth 7 mijë luftëtarë të cilët, të udhëhequr nga Sulejman Vokshi, Ali Ibra, Sef Kosharja e dhjetëra burra të tjerë, nisën të organizojnë rezistencën madhore.

Ata nuk do të frikësoheshin këtij sulmi, ashtu siç u ishin frikësuar qindra betejave, në disa decenie me radhë. Ymer Prizreni e Abdyl Frashëri, duke organizuar qëndresën, ndërrmarin edhe disa veprime diplomatike me konsujt evropianë në Prizren, Prishtinë e Shkodër.

Për më tej ata i dërgojnë edhe një memorandum Portës së Lartë duke mos harruar të shkruajnë në fund se “Shqiptarët do të mbrojnë atdheun dhe nderin e tyre deri në fund e do të ndjekin rrugën e qytetërimit”.

Por mijërat e ushtarëve dhe oficerëve turq, mijërat e grykave të zjarrit, batalionet e tëra të artilerisë dhe kalorësisë do të bënin punën e vet. Betejat e Shtimjes, Suharekës, Slivovës etj, natyrisht edhe pse përfunduan me humbje kanë vlerat e tyre të pallogaritshme në moralin dhe vetëdijen nacionale shqiptare.

Ymer Prizreni, ishte dhe mbeti deri në fund krahu politik i këtyre betejave. Ai jo vetëm që nuk u tremb por rrëmbeu armët edhe vet, në atë moshë madhore, për t’u bërë ballë sulmeve të hordhive turke. Mbas thyerjes së rezistencës shqiptare, Ymer Prizreni, me ndihmën e disa miqve të vet shkon në Ulqin.

Aty jeton me ndihmat e disa shqiptarëve që ia njohin jo vetëm vlerat si prijës por edhe si atdhetar i vendosur. Disa përpjekje të Portës së Lartë, për ta burgosur dështojnë ngase shqiptarët e Ulqinit e duan si babanë e vëllain e tyre, kësisoj, për pesë vjet me radhë, Ymer Prizëreni, i plakur, i ligështuar, jetonte në një dhomë të thjeshtë të Ulqinit, larg familjes, të cilën Dervish Pasha ìa pat mërguar në Turqi.

Në pranverën e vitit 1886, atëherë kur në trevat shqiptarë po ravijëzohej sërish një kryengritje tjetër, në shtëpinë e birit të Prizrenit troket i dërguari i Portës së Lartë, një hoxhë prej Ulqini. Ai i thotë se nëse Ymer Efendia do të ndikonte në Dibër, Prizren e Tetovë, tek miqtë e vet, që kjo rezistencë të mos gatuhej, do t’i falej jeta e do t’i jepeshin disa qese floriri.

Por përgjigjja e burrit do të ishte: “Shko nga erdhe se edhe sikur në fron të vet, të më vëre sulltani, nuk dua të di ma, për Turqinë”.(Xh. Belegu, Lidhja e Prizrenit e veprimet e saj, Tiranë 1939, faqe 191 ). Disa ditë më pas, Haxhi Ymer Prizreni, do të gjendej i masakruar në shtëpinë e vet. Mbyllej kësisoj tragjikisht, një jetë trimi e cila në çdo ditë të saj, shkroi faqe atdhedashurie.

Marrë me shkurtime nga Wikipedia