Can Iran afford war? These 6 charts shed some light.
Yen Nee Lee
Investors increasingly fear that tensions between the U.S. and Iran could escalate further, but officials from both sides have said that they’re not seeking an all-out war.
Many geopolitical experts said Iran cannot afford to have a war, in part due to its weakened economy brought on by crippling international sanctions.
Subdued domestic economy activity and restrictions on oil sale overseas have also caused the government revenues to fall short of its expenditure since 2012.
Investitorët gjithnjë e më shumë kanë frikë se tensionet midis SH.B.A dhe Iranit mund të përshkallëzohen më tej, por zyrtarët nga të dy palët kanë thënë që ata nuk po kërkojnë një luftë të gjithanshme.
Shumë ekspertë gjeopolitikë thanë që Irani nuk mund të lejojë të ketë një luftë, pjesërisht për shkak të ekonomisë së saj të dobësuar të sjellë nga sanksionet ndërkombëtare.
Aktiviteti i poshtëruar i ekonomisë së vendit dhe kufizimet në shitjen e naftës jashtë shtetit gjithashtu kanë bërë që të ardhurat e qeverisë të mos kalojnë shpenzimet e saj që nga 2012.
Udhëheqësi i Lartë i Iranit, Ayatollah Ali Khamanei (C) dhe komandanti i Korpusit të Gardës Revolucionare Islamike, Hosseini Salami (L2) marrin pjesë në ceremoninë e diplomimit të Universitetit të Mbrojtjes Ajrore Khatam al-Anbia në Teheran, Iran në 30 tetor 2019.

Iranian Supreme Leader Ayatollah Ali Khamanei (C) and Islamic Revolutionary Guard Corps commander Hossein Salami (L2) participate in the Khatam al-Anbia Air Defense University graduation ceremony in Tehran, Iran on October 30, 2019.
Iranian Supreme Leader Press Office | Anadolu Agency | Getty Images
Iran attacked U.S. targets this week after the killing of top Iranian general Qasem Soleimani in an American airstrike, leaving some investors questioning if the situation would lead to war.
Officials from both countries have said they’re not seeking an all-out war. Many geopolitical experts said Iran — more than the U.S. — cannot afford to get drawn into war. That’s partly due to the Islamic Republic’s weakened economy after years of punishing sanctions.
To be clear, updated data on Iran’s economy from official sources is not readily available.
Here’s a look at six charts that might shed some light on the state of the Iranian economy.
Zyra e shtypit të Liderit Suprem të Iranit | Agjensia Anadolu | Imazhe Getty
Irani sulmoi objektivat e SHBA këtë javë pas vrasjes së gjeneralit të lartë iranian Qasem Soleimani në një sulm ajror amerikan, duke lënë disa investitorë të pyesin nëse situata do të çonte në luftë.
Zyrtarët nga të dy vendet kanë thënë se nuk po kërkojnë një luftë gjithëpërfshirëse. Shumë ekspertë gjeopolitikë thanë që Irani – më shumë se SH.B.A. – nuk mund të lejojë të tërhiqet në luftë. Kjo është pjesërisht për shkak të ekonomisë së dobësuar të Republikës Islamike pas viteve të dënimit të sanksioneve.
Për të qenë të qarta, të dhënat e azhurnuara për ekonominë e Iranit nga burimet zyrtare nuk janë të gatshme.
Ja një vështrim në gjashtë tabela që mund të hedhin dritë mbi gjendjen e ekonomisë iraniane.a CV
Economy in recession
International sanctions to rein in Iran’s pursuit of a nuclear program have for years crippled the country’s economy.

Iran received some sanctions relief when it agreed on a deal with six major powers in 2015 to curb its nuclear work. But President Donald Trump reinstated U.S. sanctions on Iran in 2018, which once again sent the economy into a tailspin.
Ekonomia në recesion
Sanksionet ndërkombëtare për të forcuar ndjekjen e Iranit për një program bërthamor kanë shkatërruar për vite me radhë ekonominë e vendit.
Irani mori një lehtësim të sanksioneve kur ra dakord për një marrëveshje me gjashtë fuqitë kryesore në 2015 për të frenuar punën e saj bërthamore. Por Presidenti Donald Trump riktheu sanksionet e Sh.B.A-së ndaj Iranit në vitin 2018, të cilat edhe një herë e dërguan ekonominë në një shtyllë të pasme.
Oil sector declines
Iran is estimated to have the world’s fourth-largest crude oil reserves, according to the World Bank. Much of the country’s economic growth and government revenues depend on the sale of crude oil.

But restrictions on the sale of Iranian oil were among the U.S. sanctions that Trump reinstated two years ago. That’s one of the major reasons why forecasters, including the International Monetary Fund, expect the production and exports of Iranian crude oil to decline.
Sektori i naftës bie
Irani vlerësohet të ketë rezervat e katërta më të mëdha në botë në botë, sipas Bankës Botërore. Pjesa më e madhe e rritjes ekonomike të vendit dhe të ardhurave nga qeveria varen nga shitja e naftës së papërpunuar.
Por kufizimet në shitjen e naftës iraniane ishin midis sanksioneve amerikane që Trump riktheu dy vjet më parë. Kjo është një nga arsyet kryesore pse parashikuesit, përfshirë Fondin Monetar Ndërkombëtar, presin që prodhimi dhe eksportet e naftës së papërpunuar iraniane të bien.
Shrinking trade
The fall in Iranian oil exports and international restrictions placed on other sectors — such as banking, mining and maritime — have caused the country’s total trade with the world to shrink.

The IMF estimated the country’s exports could fall below its imports in 2019 and 2020.
Tkurrja e tregtisë
Rënia e eksporteve të naftës iraniane dhe kufizimet ndërkombëtare të vendosura në sektorë të tjerë – të tilla si banka, miniera dhe detare – kanë bërë që tkurrja e tregtisë totale të vendit me botën.
FMN vlerësoi se eksportet e vendit mund të binin nën importet e saj në 2019 dhe 2020.
Rising costs of living
The Central Bank of Iran has maintained a steady official exchange rate of 42,000 Iranian rials per U.S. dollar. But the currency is much weaker than that in the unofficial market, weakening to as much as 140,000 rials per dollar this month amid heightened tensions with the U.S., according to foreign exchange website Bonbast.com.

The weak local currency contributed to high levels of inflation in Iran — which the World Bank said peaked at 52% in May 2019. That raises the costs of living in Iran at a time when job opportunities are lacking.
Rritja e kostove të jetesës
Banka Qendrore e Iranit ka mbajtur një kurs të qëndrueshëm zyrtar të këmbimit prej 42,000 rials iraniane për dollarin amerikan. Por monedha është shumë më e dobët se ajo në tregun jozyrtar, duke u dobësuar në aq shumë sa 140,000 rial për dollar këtë muaj mes tensioneve të ngritura me Sh.B.A., sipas faqes së këmbimit valutor Bonbast.com.
Monedha e dobët vendase kontribuoi në nivele të larta të inflacionit në Iran – për të cilat Banka Botërore tha se arriti në 52% në maj 2019. Kjo rrit kostot e jetesës në Iran në një kohë kur mungojnë mundësitë për punë.
High unemployment rate
One main implication of a stagnant or declining economy is rising unemployment rate, which has been seen in Iran.

The lack of employment opportunities could worsen poverty in Iran, the World Bank said. It noted that the country’s poverty, measured by the proportion of people whose purchasing power is below $5.50 per day, had risen from 8.1% in 2013 to 11.6% in 2016.
Shkalla e lartë e papunësisë
Një implikim kryesor i një ekonomie të ndenjur ose në rënie është rritja e shkallës së papunësisë, e cila është parë në Iran.
Mungesa e mundësive të punësimit mund të përkeqësojë varfërinë në Iran, tha Banka Botërore. Ai vuri në dukje se varfëria e vendit, e matur nga përqindja e njerëzve, fuqia blerëse e të cilëve është nën 5.50 dollarë në ditë, ishte rritur nga 8.1% në 2013 në 11.6% në 2016.
Widening fiscal deficit
The Iranian government has limited finances to roll out measures in order to lift the country’s economy. That has been exacerbated by overall subdued economy activity and restrictions on oil sale overseas, due to the sanctions in place.

Such fiscal constraints would limit Iran’s ability to fund a war, although some experts said Tehran could still ramp up its aggression against the U.S. by using its proxy forces across the Middle East, stretching from Syria and Yemen to Afghanistan.
Zgjerimi i deficitit fiskal
Qeveria iraniane ka financa të kufizuara për të përcaktuar masa për të hequr ekonominë e vendit. Kjo është përkeqësuar nga aktiviteti i përgjithshëm i ekonomisë dhe kufizimet e shitjes së naftës jashtë shtetit, për shkak të sanksioneve në fuqi.
Kufizime të tilla fiskale do të kufizonin aftësinë e Iranit për të financuar një luftë, megjithëse disa ekspertë thanë që Teherani ende mund të rritë agresionin e tij kundër Sh.B.A. duke përdorur forcat e tij të përfaqësuesit në të gjithë Lindjen e Mesme, që shtrihet nga Siria dhe Jemeni në Afganistan.

$$$
A mund të lejojë Irani luftë? Këto 6 tabela hedhin dritë.
Yen Nee Lee
Investitorët gjithnjë e më shumë kanë frikë se tensionet midis SH.B.A dhe Iranit mund të përshkallëzohen më tej, por zyrtarët nga të dy palët kanë thënë që ata nuk po kërkojnë një luftë të gjithanshme.
Shumë ekspertë gjeopolitikë thanë që Irani nuk mund të lejojë të ketë një luftë, pjesërisht për shkak të ekonomisë së saj të dobësuar të sjellë nga sanksionet ndërkombëtare.
Aktiviteti i poshtëruar i ekonomisë së vendit dhe kufizimet në shitjen e naftës jashtë shtetit gjithashtu kanë bërë që të ardhurat e qeverisë të mos kalojnë shpenzimet e saj që nga 2012.
Udhëheqësi i Lartë i Iranit, Ayatollah Ali Khamanei (C) dhe komandanti i Korpusit të Gardës Revolucionare Islamike, Hosseini Salami (L2) marrin pjesë në ceremoninë e diplomimit të Universitetit të Mbrojtjes Ajrore Khatam al-Anbia në Teheran, Iran në 30 tetor 2019.
Zyra e shtypit të Liderit Suprem të Iranit | Agjensia Anadolu | Imazhe Getty
Irani sulmoi objektivat e SHBA këtë javë pas vrasjes së gjeneralit të lartë iranian Qasem Soleimani në një sulm ajror amerikan, duke lënë disa investitorë të pyesin nëse situata do të çonte në luftë.
Zyrtarët nga të dy vendet kanë thënë se nuk po kërkojnë një luftë gjithëpërfshirëse. Shumë ekspertë gjeopolitikë thanë që Irani – më shumë se SH.B.A. – nuk mund të lejojë të tërhiqet në luftë. Kjo është pjesërisht për shkak të ekonomisë së dobësuar të Republikës Islamike pas viteve të dënimit të sanksioneve.
Për të qenë të qarta, të dhënat e azhurnuara për ekonominë e Iranit nga burimet zyrtare nuk janë të gatshme.
Ja një vështrim në gjashtë tabela që mund të hedhin dritë mbi gjendjen e ekonomisë iraniane.
Ekonomia në recesion
Sanksionet ndërkombëtare për të forcuar ndjekjen e Iranit për një program bërthamor kanë shkatërruar për vite me radhë ekonominë e vendit.
Irani mori një lehtësim të sanksioneve kur ra dakord për një marrëveshje me gjashtë fuqitë kryesore në 2015 për të frenuar punën e saj bërthamore. Por Presidenti Donald Trump riktheu sanksionet e Sh.B.A-së ndaj Iranit në vitin 2018, të cilat edhe një herë e dërguan ekonominë në një shtyllë të pasme.
Sektori i naftës bie
Irani vlerësohet të ketë rezervat e katërta më të mëdha në botë në botë, sipas Bankës Botërore. Pjesa më e madhe e rritjes ekonomike të vendit dhe të ardhurave nga qeveria varen nga shitja e naftës së papërpunuar.
Por kufizimet në shitjen e naftës iraniane ishin midis sanksioneve amerikane që Trump riktheu dy vjet më parë. Kjo është një nga arsyet kryesore pse parashikuesit, përfshirë Fondin Monetar Ndërkombëtar, presin që prodhimi dhe eksportet e naftës së papërpunuar iraniane të bien.
Tkurrja e tregtisë
Rënia e eksporteve të naftës iraniane dhe kufizimet ndërkombëtare të vendosura në sektorë të tjerë – të tilla si banka, miniera dhe detare – kanë bërë që tkurrja e tregtisë totale të vendit me botën.
FMN vlerësoi se eksportet e vendit mund të binin nën importet e saj në 2019 dhe 2020.
Rritja e kostove të jetesës
Banka Qendrore e Iranit ka mbajtur një kurs të qëndrueshëm zyrtar të këmbimit prej 42,000 rials iraniane për dollarin amerikan. Por monedha është shumë më e dobët se ajo në tregun jozyrtar, duke u dobësuar në aq shumë sa 140,000 rial për dollar këtë muaj mes tensioneve të ngritura me Sh.B.A., sipas faqes së këmbimit valutor Bonbast.com.
Monedha e dobët vendase kontribuoi në nivele të larta të inflacionit në Iran – për të cilat Banka Botërore tha se arriti në 52% në maj 2019. Kjo rrit kostot e jetesës në Iran në një kohë kur mungojnë mundësitë për punë.
Shkalla e lartë e papunësisë
Një implikim kryesor i një ekonomie të ndenjur ose në rënie është rritja e shkallës së papunësisë, e cila është parë në Iran.
Mungesa e mundësive të punësimit mund të përkeqësojë varfërinë në Iran, tha Banka Botërore. Ai vuri në dukje se varfëria e vendit, e matur nga përqindja e njerëzve, fuqia blerëse e të cilëve është nën 5.50 dollarë në ditë, ishte rritur nga 8.1% në 2013 në 11.6% në 2016.
Zgjerimi i deficitit fiskal
Qeveria iraniane ka financa të kufizuara për të përcaktuar masa për të hequr ekonominë e vendit. Kjo është përkeqësuar nga aktiviteti i përgjithshëm i ekonomisë dhe kufizimet e shitjes së naftës jashtë shtetit, për shkak të sanksioneve në fuqi.
Kufizime të tilla fiskale do të kufizonin aftësinë e Iranit për të financuar një luftë, megjithëse disa ekspertë thanë që Teherani ende mund të rritë agresionin e tij kundër Sh.B.A. duke përdorur forcat e tij të përfaqësuesit në të gjithë Lindjen e Mesme, që shtrihet nga Siria dhe Jemeni në Afganistan.