Parlamenti Shqiptar.1920-2015,histori tradhetish,vrasjesh dhe burgu.

 Historia e parlamentit shqiptar në periudha të caktuara ka qenë mjaft i trishtë, përsa i përket fatit të deputetëve anëtarë të tij. Nga viti 1920 deri në 2015, fati s’ka qenë me shumë deputetë, pasi 37 prej tyre janë vrarë në rrethana të ndryshme.

Duke filluar me Esat Pashë Toptanin e vrarë në Paris mga Avni Rustemi, ndërkohë që ky i fundit së bashku me Bajram Currin, Luigj Gurakuqin dhe Hasan Prishtinën vriten nga Ahmet Zogu në kohë të ndryshme. Të gjithë deputetë, madje dhe ministra në qeveritë shqiptare të pas vitit 1920. Por me e keqja për Kuvendin shqiptar nëse mund të quhet i tillë në atë periudhë, vjen pas vendosjes së komunizmit në Shqipëri më 1945.

 Kështu, 68 vjet më parë më 10 tetor 1947, ora 03.00 pas mesnate, i ngarkuari me cilësinë e prokurorit, përshkoi rrugën deri në burg e mori në dorëzim të dënuarit me vdekje, të cilët ishin 17 deputetët e opozitës në parlamentin shqiptar, që po atë mëngjes herët u varën në litar dhe u pushkatuan. Ndërkohë, 12 të tjerë u dënuan nga burgim të përjetshëm deri me 15 vite burg. Ndërsa të tjerët janë dënuar me vrasje në vitet e mëvonshme në atë kohë si grupe antiparti, duke filluar nga Mehmet Shehu e Nako Spiru që u vetëvranë dhe vijuar me Beqir Ballukun, Kadri Hazbiun etj., pa harruar vrasjen e Bardhok Bibës që shërbeu për terror komunist në Mirditë për vite e vite me radhë.

Por situata nuk u stabilizua as pas viteve 1900 kur u vendos demokracia në vend, teksa 8 vite më vonë vritet para selisë së PD lideri i dhjetorit Azem Hajdari, ndërsa vite më vonë vritet dhe deputeti i PS Fatmir Xhindi. Ndërsa të arrestuar ndër vite kanë qenë 27 të tillë, që kanë kaluar në burgje nga dënimi i përjetshëm në diktaturën e Enver Hoxhës, deri në burgime më të shkurtra në atë kohë por dhe në vendosjen e demokracisë, duke filluar nga ish-kreu i PS e ish-kryeministri Fatos Nano i dënuar për shpërdorim detyre dhe abuzim me ndihmat e dhëna nga Italia, Gafurr Mazreku për plagosjen e Azme Hajdarit në Kuvend më 1997, e deri tek Tom Doshi, Mark Frroku e Armando Prenga.

Nga ana tjetër pas viteve ’90 heqja e imunitetit me sa duket ka prekur shumë nga deputetët e të gjithë krahëve të politikës, duke filluar nga Fatos Nano që dhe u dënua me 12 vite burg dhe vazhduar me ish-kreun e PD, ish-presidentin dhe ish-kryeministrin e Shqipërisë Sali Berisha për organizim kryengritje të armatosur e përmbysje të rendit kushtetuese, vijuar me kreun aktual të Kuvendit që iu hoq imuniteti për prishje të rendit kushtetues, organizim proteste, korrupsion por çështja u pezullua për mungesë provash, ish-kreu i Kuvendit Pjetër Abnori për ngjarjet e 14 shtatorit, po akuza u pushua nga prokuroria, si dhe Leonard Demi, Vili Minaroli, Shaban Memia e Jemin Gjana për ngjarjet e 14 shtatorit, ku akuza u pushua nga prokuroria.

Po dhe Nikoll Lesi për nxjerrje të sekretit shtetëror. Ndërkohë dhe kreut të PD Lulzim Basha iu hoq imuniteti për abuzim me detyrën korrupsion, po çështja u pezullua për kalim afati, e njëjta për ish-ministrin e Mbrojtjes Fatmir Mediu për abuzim me detyrën e korrupsion, çështja u pezullua për kalim afati.

Por imuniteti është hequr dhe për deputetët Prifti, Harasani, Doshi, Balla, Baraj por që janë pushuar. Ndërkohë që kanë dorëzuar mandatin deputeti Arben Ndoka i PS, për t’i hapur rrugë hetimit, si dhe i është hequr mandati deputetit Ilir Beqja, por janë pa imunitet janë dhe deputetët Tom Doshi, Mark Frroku e Armando Prenga, duke arritur numrin e 26 deputetëve të cilëve iu është hequr imuniteti. Çka tregon qartë se historia e Kuvendit shqiptar ka qenë e dhunshme ndër vite. M.Nikaj
 
 
Kryeministrat
 
Mehmet
Shehu dhe
Nano VIPA
e viktima
 
Në historikun e Parlamentit shqiptar deputetët e vrarë dhe të dënuar kanë qenë dhe ish-kryeministrat në kohë të ndryshme. Kështu, viktima më e madhe e komunizmit, pavarësisht se cilësohej si i vetëvrarë ka qenë ish-kryeministri më jetëgjatë në Shqipëri, Mehmet Shehu. Ndërkohë që ai është pasuar nga ish-kryeministri dhe ish-kreu i Partisë Socialiste Fatos Nano, i cili u dënua pas viteve ’90 me 12 vite burg nga Sali Berisha, nën akuzën e abuzimit me pushtetin dhe me ndihmat e dhëna nga Italia, ndërsa 5 vite me vonë Nano mori pafajësinë, si dhe postin e kryeministrit.
 
 
Fati i deputetëve shqiptarë për periudhën  1920-2015
 
Deputetët e vrarë, 1920-1945
 
Viti 1920
Vritet Esat Toptani
 
Viti 1924
Vritet Avni Rustemi
Vritet Bajram Curri
 
Viti 1925
Vritet Luigj Gurakuqi
 
Viti 1933
Vritet Hasan Prishtina
 
 
Vitet 1945-1990
 
Viti 1947
Grupi i deputeteve
Shefqet Beja (me varje në litar)
Riza Alizoti (me varje në litar)
Sulo Klosi (me varje në litar)
Selaudin Toto (me varje në litar)
Sheh Ibrahim Karbunara
Paolo Saggioti
Agathokli Xhitoni
Mehmet Prishtina
Abdul Kokoshi
Beqir Çela
Salim Kokalari (me varje në litar)
Tefik Deliallisi
Irfan Majuni (me varje në litar)
Pertef Karagjozi
Enver Sazani (me varje në litar)
Hysen Shehu
Islam Radovicka pushkatim
 
Me heqje lirie të përjetshme u dënuan:
Foto Bala
Ramazan Tabaku
Rram Marku
Gjovalin Vlashi
 
Me nga 20 vjet heqje lirie u dënuan:
Shefki Minarolli
Rustem Sharra
Xhevat Xhafa
 
Me 15 vjet heqje lirie u dënua:
Sulo Konjari Burg
Zef Haxhija  burg
Kostandin Boshnjaku burg
Kadri Haziz Hoxha burg
Arif Gjyli  burg
 
Nako Spiru vetëvritet
Dali Ndreu pushkatim
Liri Gega pushkatim
Liri Belishova burg
 
Viti 1949
Mark Gjomarku vritet
Bardhok Biba vritet
 
Viti 1974
Beqir Balluku pushkatim
Petrit Dume pushkatim
Hito Çako pushkatim
Rahman Parllaku burg
 
Viti 1977
Abdyl Kellezi pushkatim
Koço Theodhosi pushkatim
Kiço Ngjela burg
Fadil Pacrami burg
Todi Lubonja Burg
 
Viti 1982
Mehmet Shehu Vetëvritet
Kadri Hazbiu pushkatim
Feqor Shehu pushkatim
Nesti Nase burg
Mihallaç Ziçishti burg
Fiqiret Shehu burg
 
 
Deputetët që iu është hequr imuniteti apo mandati
 
Viti 1990-2015
 
Viti 1992
Fatos Nano PS
Ilir Meta PS
 
Viti 1994
Arben Lika PD
 
Viti 1997
Gafurr Mazrreku PS
 
Viti 1998
Sali Berisha PD
Pjeter Abnori PD
Leonard Demi PD
Vili Minarroli PD
Shaban Memia PD
Jemin Gjana PD


Viti 2004
Nikoll Lesi Pavarur
 
Viti 2007
Lulzim Basha PD
 
Viti 2008
Fatmir Mediu PR
Hajrulla Paturri PR
Andis Harasani PS
Nikollaq Neranxi LSI
 
Viti 2011
Ilir Beqja PS mandati
Dritan Prifti LSI
 
Viti 2012
Tom Doshi PS
Taulant Balla PS
Besnik Baraj PS
 
Viti 2015
Tom Doshi PS
Mark Frroku PKDSH
Armando Prenga PS
Arben Ndoka PS(dorëzoi mandatin)
 
Viti 1998
Azem Hajdari PD i vrarë
 
Viti 2009

Fatmir Xhindi PS i vrare